سیرت جاودانه (ترجمه)
| سیرت جاودانه (ترجمه) | |
|---|---|
 | |
| پدیدآوران | شیخ نوری، محمد امیر (ناظر)
سپهری، محمد (مترجم) عاملی، جعفر مرتضی (نویسنده) |
| عنوانهای دیگر | الصحیح من سیره النبی الاعظم(ص) ترجمه و تلخیص کتاب الصحیح من سیره النبی الاعظم(ص) |
| ناشر | پژوهشگاه فرهنگ و انديشه اسلامی |
| مکان نشر | تهران - ایران |
| سال نشر | 1384 ش |
| چاپ | 1 |
| شابک | 964-8352-30-5 |
| موضوع | اسلام - تاریخ - از آغاز تا 41ق. محمد(ص)، پیامبر اسلام، 53 قبل از هجرت - 11ق. - سرگذشتنامه |
| زبان | فارسی |
| تعداد جلد | 2 |
| کد کنگره | BP 22/9 /ع2 ص3041 1384 |
| نورلایب | مطالعه و دانلود pdf |
سیرت جاودانه ترجمه و تلخيص كتاب ارزشمند «الصحيح من سيرة النبى الاعظم» نوشته علامه سيد جعفر مرتضى عاملى است كه توسط دكتر محمد سپهرى تلخيص و به فارسى ترجمه شده است.
در این کتاب سیره و زندگانی پیامبر گرامی اسلام(ص) تبیین گشته و به نقد و ارزیابی عالمانه حدیث در حوزه تاریخ و سیره پرداخته میشود. دکتر محمد سپهری تاکنون شماری از آثار علامه مرتضی عاملی را به فارسی ترجمه کرده و با سبک نگارش و اندیشههای علامه آشناست و خود نیز در حوزه تاریخ و تمدن اسلامی دارای مطالعات تخصصی میباشد.
روش ترجمه و تلخیص
مترجم ارجمند در مقدمه کتاب توضیح میدهد که از سالها پیش که ترجمه آثار نویسنده ارجمند را به زبان فارسی آغاز کرد، همواره قصد آن داشت که این تألیف گرانمایه را نیز برای خوانندگان و علاقهمندان فارسیزبان ترجمه کند، اما هر بار مطالعه این حجم انبوه را از حوصله مخاطبان خود بیرون مییافت. از همان روزگار، ترجمه گزیده این اثر در ذهنش نقش بست و چنین بود که پس از رایزنی با شماری از صاحبنظران این عرصه و کسب موافقت مؤلف ارجمند، بر آن شد تا گزینشی روان با حفظ ستون فقرات نگارش و اصول نقد و ارزیابی حدیث، و اخبار و متون تاریخی خاص و ابتکاری نویسنده، به اندازهای که برای مخاطب فارسیزبان پسندیده باشد، تقدیم کند.[۱]
نویسنده دانشمند این کتاب، علامه سید جعفر مرتضی عاملی، با صرف سالیان دراز با تکیه بر آموزههای دینی خصوصا پایبندی استوار به بینشهای کلامی شیعه، اخبار و روایات تاریخی را با معیارهایی که در ابتدای کار برای انجام پژوهشهای علمی صحیح معرفی کرده است، به دقت این موضوع را مورد ارزیابی قرار داده، علاوه بر نشان دادن کاربرد این معیارها و موازین، دیدگاه نهایی را که خود، بر پایه همین معیارها درست میداند، تقدیم خواننده میکند.[۲]
گاهی اوقات روایات و نقلهای فراوانی از یک واقعه یا حادثۀ تاریخی را از منابع گوناگون نقل نموده، سپس با حوصله و دقت زایدالوصفی به نقد و ارزیابی آن از وجوه و جنبههای متعدد میپردازد، چنان که اگر خواننده خود را برای پیمودن این راه دراز مهیا نکرده باشد، چه بسا در میانههای مسیر از ادامۀ آن، احساس ملال و خستگی کند، اما شیوۀ ابتکاری و کاوشهای علمی، همت وی را برای آگاهی از سرانجام پژوهش برمیانگیزد.
اهداف اصلی کتاب
نقد و ارزیابی حدیث در حوزه سیره: کتاب به بررسی انتقادی روایات تاریخی مربوط به سیره پیامبر(ص) میپردازد و معیارهای علمی برای تشخیص روایات صحیح از ناصحیح ارائه میدهد.[۳]
تبیین سیره صحیح پیامبر (صلیاللهعلیهوآله): با حذف روایات جعلی و ساختگی، چهرهای واقعی و الگویی کامل از شخصیت پیامبر اسلام ارائه میدهد.[۴]
بررسی سیاستهای انحرافی: کتاب به بررسی سیاستهایی میپردازد که در طول تاریخ برای تحریف سیره پیامبر(ص) به کار رفته است.[۵]
ارائه معیارهای پژوهش علمی: نویسنده معیارها و ضوابطی برای پژوهش علمی در حوزه تاریخ و سیره معرفی میکند که میتواند الگویی برای پژوهشگران باشد.[۶]
ساختار
کتاب سیرت جاودانه در دو جلد تدوین شده است و شامل بخشها و فصلهای متعددی میباشد:
در جلد اول، بخش اول - مباحث مقدماتی در هشت فصل آمده است.[۷] بخش دوم - به مباحث پیش از بعثت میپردازد و شامل چهار فصل است. [۸] بخش سوم - از بعثت تا هجرت به حبشه[۹]
بخش چهارم - از مسلمانى حمزه تا بیعت عقبه[۱۰]
بخش پنجم - از مکّه تا مدینه[۱۱]
بخش ششم - از ورود به مدینه تا پایان جنگ بدر [۱۲]
جلد دوم:
بخش هفتم: از بدر تا احد[۱۳]
بخش هشتم: جنگ احد و پیامدهای آن[۱۴]
بخش نهم - شخصیتها و حوادث (ادامه جلد دوم)
بخش دهم - از احد تا بنینضیر[۱۵]
بخش یازدهم: جنگ بنینضیر[۱۶]
گزارش محتوا
بخش اول: مباحث مقدماتی و روششناسی
این کتاب علاوه بر تبیین سیره و زندگانی رسول خدا (ص) بمثابه یک منبع ذیقیمت معرفتشناختی که مسلمانان میتوانند همه اعمال، رفتار و گفتار خود را از آن الگوبرداری کنند، به نقد و ارزیابی عالمانه حدیث در حوزه تاریخ و سیره میپردازد.[۱۷]
نویسنده علاوه بر سبک ویژه در سیرهنگاری که بر آموزههای کلامی و نقد و ارزیابی حدیث در حوزه تاریخ مبتنی است، در این زمینه اصول و مبانی راهبردی نوینی به خواننده ارائه میدهد؛ دیدگاههای ابتکاری ارزشمندی در شماری از حوادث و وقایع مهم و سرنوشتساز تاریخ اسلام دارد. همین ویژگیهای منحصر به فرد است که الصحیح را از دیگر کتابهای قدیم و جدید سیره ممتاز کرده است.[۱۸]
بخش دوم: پیش از بعثت
این بخش به دوران پیش از بعثت پیامبر (ص) میپردازد و شامل مباحثی درباره نسب شریف ایشان، دوران کودکی و جوانی، ویژگیهای اخلاقی قبل از بعثت، و ازدواج با حضرت خدیجه(س) است. نویسنده با نقد روایات مختلف، چهرهای مستند و دقیق از این دوران ارائه میدهد.
بخش سوم: از بعثت تا هجرت به حبشه
این بخش آغاز رسالت پیامبر(ص) را مورد بررسی قرار میدهد. مباحث اصلی شامل:
- بعثت و آغاز وحی: بررسی دقیق روایات مربوط به آغاز بعثت و نخستین آیات نازل شده
- دعوت پنهانی: دوران سهساله دعوت مخفیانه و نخستین مسلمانان
- اسراء و معراج: نقد و بررسی روایات مختلف درباره این واقعه مهم
- انذار خویشاوندان: نخستین دعوت علنی از نزدیکان پیامبر
- دعوت علنی: آغاز دعوت عمومی و واکنش مشرکان مکه
بخش چهارم: از مسلمانى حمزه تا بیعت عقبه
این بخش به دوران مهمی از تاریخ اسلام میپردازد که شامل:
- مسلمان شدن حمزه و عمر: دو شخصیت تأثیرگذار در تقویت اسلام
- شعب ابو طالب: سه سال محاصره اقتصادی و اجتماعی مسلمانان
- نقش ابو طالب: بررسی ایمان و حمایتهای ابو طالب از پیامبر
- هجرت به طائف: سفر پیامبر به طائف و واکنش سرد مردم آن شهر
- بیعت عقبه: نخستین پیمانهای مسلمانان مدینه با پیامبر
بخش پنجم: از مکّه تا مدینه
این بخش به رویدادهای مهم هجرت میپردازد:
- مقدمات هجرت: برنامهریزی برای هجرت و توطئههای مشرکان
- هجرت رسول خدا: شرح دقیق شب هجرت و مسیر حرکت
- از قباء تا مدینه: ورود به قباء و ساخت نخستین مسجد اسلام
- استقرار در مدینه: ورود رسمی به مدینه و آغاز حکومت اسلامی
بخش ششم: از ورود به مدینه تا پایان جنگ بدر
این بخش به تأسیس حکومت اسلامی در مدینه میپردازد:
- اقدامات زیربنایی: پیمان برادری، منشور مدینه، ساخت مسجد
- تشریع احکام: نزول احکام جدید در مدینه
- غزوهها و سریههای پیش از بدر: نخستین درگیریهای نظامی
- جنگ بدر بزرگ: نخستین نبرد سرنوشتساز مسلمانان با مشرکان مکه
بخش هفتم: از بدر تا احد
این بخش به فاصله بین دو جنگ بزرگ میپردازد:
- شخصیتها و حوادث: بررسی تحولات پس از بدر
- علی و فاطمه(ع): ازدواج و زندگی این دو شخصیت بزرگ
- غزوهها و سریههای دفاعی: عملیاتهای نظامی در این دوره
- پیمانشکنی یهودیان: بررسی خیانت قبایل یهودی مدینه
- جنگهای با یهود: درگیری با قبایل یهودی پیمانشکن
بخش هشتم: جنگ احد و پیامدهای آن
این بخش به یکی از مهمترین جنگهای تاریخ اسلام میپردازد:
- به سوی نبرد: مقدمات و دلایل جنگ احد
- حوادث جنگ احد: شرح دقیق وقایع جنگ و درسهای آن
- ولادت امام حسین(ع): این رویداد مهم در این دوره رخ داد
بخش نهم و دهم: از احد تا بنینضیر
این بخشها به تحولات پس از احد میپردازند:
- مناسبات سیاسی: روابط با قبایل و گروههای مختلف
- سریههای پیروزمند: عملیاتهای موفق نظامی
- فاجعه رجیع: شهادت قاریان در چاه معونه
- سریه بئر معونه: بررسی این واقعه دردناک
بخش یازدهم: جنگ بنینضیر
این بخش به طور مفصل به جنگ با بنینضیر میپردازد:
جنگ بنینضیر در متون تاریخی: نقد و بررسی روایات مختلف درباره این جنگ و علل و پیامدهای آن
کتاب حاضر خود را به جهاتی کاملترین، مفصلترین و محوریترین پژوهش نویسنده در قلمرو نقد و ارزیابی حدیث قرار داده است. الصحیح، از سوی محافل علمی مورد توجه اندیشمندان حوزه و دانشگاه قرار گرفته و جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران را در این بخش به خود اختصاص داده است.
این اثر گرانسنگ میتواند الگوی مناسبی برای پژوهشگران و محققان ارجمند باشد و انسان را در پیجویی حق و حقیقت، و رستگاری، در پیمودن راه کمال، از پیامبر اکرم(ص) پیروی کند.
پانویس
- ↑ ر.ک: سپهری، محمد، سیرت جاودانه، جلد 1، صفحه 25-27
- ↑ ر.ک: همان، ج1، ص25-27
- ↑ ر.ک: ج 1، ص 31-33
- ↑ ر.ک: همان، ج 1، ص 21-22
- ↑ ر.ک: ج1، ص 37-40
- ↑ ر.ک: همان، ج 1، ص 149
- ↑ ر.ک: سپهری، محمد، ص27-163
- ↑ ر.ک: همان، ص163-243
- ↑ ر.ک: همان، ص243-347
- ↑ ر.ک: همان، ص 347-429
- ↑ ر.ک: همان، ص 429-491
- ↑ ر.ک: همان، ص491-672
- ↑ ر.ک: همان، ص21-113
- ↑ ر.ک: همان، ص113-243
- ↑ ر.ک: همان، ص 277-355
- ↑ ر.ک: همان، ص355-751
- ↑ ر.ک: همان، ج1، ص 19-20
- ↑ ر.ک: همان، ج 1، ص 19-20
منابع مقاله
مقدمه و متن کتاب