۴۲۵٬۲۲۵
ویرایش
جز (جایگزینی متن - '،ب' به '، ب') |
جز (جایگزینی متن - '،م' به '، م') |
||
| خط ۵۹: | خط ۵۹: | ||
از سوى ديگر تفسير جامع در حقيقت گردآورى روايات تفسير منسوب به امام حسن عسكرى(ع) به تفسير عياشى و تفسير منسوب به على بن ابراهيم قمى است، نه جامع معانى و روشهاى تفسيرى؛ به همين دليل،تفسير جامع را بايد نوعى ترجمه اين چند كتاب روايى دانست، زيرا مؤلف در اين تفسير جز ترجمه و نقل روايات و ديدگاهها،در نقد و بررسى و تحليل كلمات،سخنى و توضيحى از خود نياورده است. | از سوى ديگر تفسير جامع در حقيقت گردآورى روايات تفسير منسوب به امام حسن عسكرى(ع) به تفسير عياشى و تفسير منسوب به على بن ابراهيم قمى است، نه جامع معانى و روشهاى تفسيرى؛ به همين دليل،تفسير جامع را بايد نوعى ترجمه اين چند كتاب روايى دانست، زيرا مؤلف در اين تفسير جز ترجمه و نقل روايات و ديدگاهها،در نقد و بررسى و تحليل كلمات،سخنى و توضيحى از خود نياورده است. | ||
ايشان در مقدمه دوازدهم خود،كتابهايى را كه از آنها روايات را نقل مىنمايد به شرح ذيل مىنويسد: «اول كتاب [[الکافی|كافى]] [[کلینی، محمد بن یعقوب|شيخ كلينى]]،دوم فقيه و توحيد و اعتقادات و علل و ساير كتب ابن بابويه [[شيخ صدوق]]، سوم كتاب [[بصائر الدرجات في فضائل آل محمد(ص)|بصائر الدرجات]] [[صفار، محمد بن حسن|محمد بن حسن صفار]] و سعد بن عبدالله قمى و تفسير عياشى، فرات بن | ايشان در مقدمه دوازدهم خود،كتابهايى را كه از آنها روايات را نقل مىنمايد به شرح ذيل مىنويسد: «اول كتاب [[الکافی|كافى]] [[کلینی، محمد بن یعقوب|شيخ كلينى]]،دوم فقيه و توحيد و اعتقادات و علل و ساير كتب ابن بابويه [[شيخ صدوق]]، سوم كتاب [[بصائر الدرجات في فضائل آل محمد(ص)|بصائر الدرجات]] [[صفار، محمد بن حسن|محمد بن حسن صفار]] و سعد بن عبدالله قمى و تفسير عياشى، فرات بن ابراهيم، مناقب [[ابن شهرآشوب، محمد بن علی|ابن شهرآشوب]]، كامل الزياره ابن قولويه و كتاب تفسير آيات ولايت اهل بيت(ع)محمد بن عباس ماهيار معروف به ابن حجام است كه از كتب متقنه اخبار مىباشد. | ||
ديگر اصل سليم بن قيس هلالى، كتاب تهذيب و استبصار [[طوسی، محمد بن حسن|شيخ طوسى]]، كتاب خصال و اكمال الدين و محاسن شيخ برقى و [[مجمع البيان في تفسير القرآن|تفسير مجمع البيان]] طبرسى و تفسير برهان [[بحرانی، هاشم بن سلیمان|سيد هاشم بحرانى]] و اختصاص [[شيخ مفيد]].» | ديگر اصل سليم بن قيس هلالى، كتاب تهذيب و استبصار [[طوسی، محمد بن حسن|شيخ طوسى]]، كتاب خصال و اكمال الدين و محاسن شيخ برقى و [[مجمع البيان في تفسير القرآن|تفسير مجمع البيان]] طبرسى و تفسير برهان [[بحرانی، هاشم بن سلیمان|سيد هاشم بحرانى]] و اختصاص [[شيخ مفيد]].» | ||
| خط ۶۵: | خط ۶۵: | ||
در دنباله مطلب مىنويسند:«بايد دانست آنچه علماى شيعه تفسير نوشتهاند در بيشتر آيات از تفسير شيخ ثقه ابى الحسن على بن ابراهيم بن هاشم قمى نقل نمودهاند...» و به استدلال بر اين كلام مىپردازد. | در دنباله مطلب مىنويسند:«بايد دانست آنچه علماى شيعه تفسير نوشتهاند در بيشتر آيات از تفسير شيخ ثقه ابى الحسن على بن ابراهيم بن هاشم قمى نقل نمودهاند...» و به استدلال بر اين كلام مىپردازد. | ||
با توجه به بيان ايشان تفسير جامع ترجمه تفسير قمى مىباشد كه با منابع روايى ديگر آن را تكميل نموده و با ضميمه كردن ترجمه آيات و برخى اطلاعات مختصر، نام آن را تفسير جامع نهاده و منظور،جامع تفسير قمى و روايات كتب روايى | با توجه به بيان ايشان تفسير جامع ترجمه تفسير قمى مىباشد كه با منابع روايى ديگر آن را تكميل نموده و با ضميمه كردن ترجمه آيات و برخى اطلاعات مختصر، نام آن را تفسير جامع نهاده و منظور،جامع تفسير قمى و روايات كتب روايى شيعه، مىباشد. | ||
مفسر قبل از آغاز | مفسر قبل از آغاز تفسير، مقدماتى را در دوازده بخش ارائه داده كه به ذكر عنوان آنها (براى آشنايى با تفسير و روش و محتويات آن) اكتفا مىكنيم. | ||
مقدمه اول:فرق بين تفسير و تأويل و ترجمه. | مقدمه اول:فرق بين تفسير و تأويل و ترجمه. | ||
| خط ۹۹: | خط ۹۹: | ||
سپس دسته آيات مورد نظر را مطرح و ترجمه آن را بازگو مىكند. در قسمت بعد به تفسير آيات با كمك روايات مىپردازد و با ذكر منبع روايات و قائل آن ترجمه آن را بدون متن عربى مىآورد. در قسمت سوم،ترجمه تفسير قمى است كه به تناسب دسته آيات، بيان مىگردد. | سپس دسته آيات مورد نظر را مطرح و ترجمه آن را بازگو مىكند. در قسمت بعد به تفسير آيات با كمك روايات مىپردازد و با ذكر منبع روايات و قائل آن ترجمه آن را بدون متن عربى مىآورد. در قسمت سوم،ترجمه تفسير قمى است كه به تناسب دسته آيات، بيان مىگردد. | ||
مفسر به تناسب برخى آيات، از مباحث موضوعى در حد لزوم، غفلت نورزيده و به بيان آن مىپردازد، مانند: بحثى در حقيقت سحر و اقسام آن، عمل مرتاضان، سحر ساحران فرعونى و...كه در ذيل آيه 102 سوره بقره، ج 1، ص | مفسر به تناسب برخى آيات، از مباحث موضوعى در حد لزوم، غفلت نورزيده و به بيان آن مىپردازد، مانند: بحثى در حقيقت سحر و اقسام آن، عمل مرتاضان، سحر ساحران فرعونى و...كه در ذيل آيه 102 سوره بقره، ج 1، ص 231، مطرح كردهاند. | ||
در توضيح قصص قرآنى نيز، تابع روايات بوده و نظر شيعه را پيروى مىنمايد، بر اين اساس وارد جزئياتى مىشود كه روايات اهل بيت(ع) مطرح كردهاند، مانند: چگونگى ولادت يحيى، مريم(س) و حضرت عيسى(ع)در ج 1 ص 420 ذيل آيه 35 به بعد سوره بقره، كه تا ص 439 به آن مىپردازد. | در توضيح قصص قرآنى نيز، تابع روايات بوده و نظر شيعه را پيروى مىنمايد، بر اين اساس وارد جزئياتى مىشود كه روايات اهل بيت(ع) مطرح كردهاند، مانند: چگونگى ولادت يحيى، مريم(س) و حضرت عيسى(ع)در ج 1 ص 420 ذيل آيه 35 به بعد سوره بقره، كه تا ص 439 به آن مىپردازد. | ||
| خط ۱۰۹: | خط ۱۰۹: | ||
و نيز با توجه به روايى بودن تفسير، تفاوتى اساسى بين تفسير،تأويل، بيان مصداق و موارد تطبيق، ديده نمىشود و روايات همه با هم و با يك نظر، مطرح مىشوند. | و نيز با توجه به روايى بودن تفسير، تفاوتى اساسى بين تفسير،تأويل، بيان مصداق و موارد تطبيق، ديده نمىشود و روايات همه با هم و با يك نظر، مطرح مىشوند. | ||
در مواردى نيز كه امام معصوم(ع) به آيه توسل جسته، استدلال مىنمايد يا به آيه استشهاد مىفرمايد، با ديده تفسير و شرح و توضيح آيه به آن نگريسته مىشود و از بقيه موارد تفكيك نشده | در مواردى نيز كه امام معصوم(ع) به آيه توسل جسته، استدلال مىنمايد يا به آيه استشهاد مىفرمايد، با ديده تفسير و شرح و توضيح آيه به آن نگريسته مىشود و از بقيه موارد تفكيك نشده است، مانند نقل روايت امام جواد(ع) ذيل آيه 38 سوره مائده در جلد دوم صفحه 207 به بعد. | ||
==وضعيت كتاب== | ==وضعيت كتاب== | ||
ویرایش