۱۵۹٬۸۵۹
ویرایش
بررسی مباحث قرآنی در دیوان حکیم سنایی غزنوی: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۲۶: | خط ۲۶: | ||
}} | }} | ||
'''بررسی مباحث قرآنی در دیوان حکیم سنایی غزنوی''' تألیف ماه نظری (متولد 1329ش)؛ این کتاب تصویری از پرتو کلام حق بر دیوان سنایی غزنوی است و به مطالعه و بررسی اشعار دیوان حکیم سنایی (473-545ق) از دیدگاه مباحث قرآنی میپردازد. نویسنده انواع تأثیرپذیری شاعر از آیات و مفاهیم قرآنی را جمعآوری، طبقهبندی و تحلیل کرده است. | '''بررسی مباحث قرآنی در دیوان حکیم سنایی غزنوی''' تألیف [[نظری، ماه|ماه نظری]] (متولد 1329ش)؛ این کتاب تصویری از پرتو کلام حق بر [[دیوان حکیم ابوالمجد مجدود بن آدم سنائی غزنوی|دیوان سنایی غزنوی]] است و به مطالعه و بررسی اشعار دیوان [[سنایی، مجدود بن آدم|حکیم سنایی]] (473-545ق) از دیدگاه مباحث قرآنی میپردازد. نویسنده انواع تأثیرپذیری شاعر از آیات و مفاهیم قرآنی را جمعآوری، طبقهبندی و تحلیل کرده است. | ||
==ساختار== | ==ساختار== | ||
| خط ۳۲: | خط ۳۲: | ||
==گزارش کتاب== | ==گزارش کتاب== | ||
ادبیات فارسی از دیرباز با قرآن کریم پیوند ناگسستنی داشته است. ابوالمجد مجدود بن آدم سنایی غزنوی (473-545ق)، از بزرگترین شاعران قصیدهگو و مثنویسرای زبان پارسی در سده ششم هجری، بسیاری از مفاهیم بلند اخلاقی و عرفانی را برای نخستین بار با سخن دلنشین و زلال خود به ادبیات کهن فارسی وارد کرد. همین بذرهای اولیه بود که عطار، | ادبیات فارسی از دیرباز با قرآن کریم پیوند ناگسستنی داشته است. [[سنایی، مجدود بن آدم|ابوالمجد مجدود بن آدم سنایی غزنوی]] (473-545ق)، از بزرگترین شاعران قصیدهگو و مثنویسرای زبان پارسی در سده ششم هجری، بسیاری از مفاهیم بلند اخلاقی و عرفانی را برای نخستین بار با سخن دلنشین و زلال خود به ادبیات کهن فارسی وارد کرد. همین بذرهای اولیه بود که [[عطار، محمد بن ابراهیم|عطار]]، [[مولوی، جلالالدین محمد|مولانا]]، [[سعدی، مصلح بن عبدالله|سعدی]] و [[حافظ، شمسالدین محمد|حافظ]] آنها را در طول بیش از سه قرن به اوج پختگی رساندند. | ||
سنایی در آغاز شاعری، مدحسرا بود و پادشاهان و وزرای غزنه را میستود. اما در مرحله دوم زندگی، دست از مدح کشید و راه سیر و سلوک پیش گرفت. اشعار اوایل عمرش بر سبک فرخی سروده شده و در تغزل قدرت بینظیری نشان داده است. اما با سرودن اشعار زهدی، توحیدی و پند و نصیحت، سبک و طریقه خاصی یافت و خود را از تقلید رهانید. این طریقه قصاید توحیدی که خود مخترع آن بود، خاص وی گشت و بعدها شاعران بزرگی از او تقلید کردند. | [[سنایی، مجدود بن آدم|سنایی]] در آغاز شاعری، مدحسرا بود و پادشاهان و وزرای غزنه را میستود. اما در مرحله دوم زندگی، دست از مدح کشید و راه سیر و سلوک پیش گرفت. اشعار اوایل عمرش بر سبک فرخی سروده شده و در تغزل قدرت بینظیری نشان داده است. اما با سرودن اشعار زهدی، توحیدی و پند و نصیحت، سبک و طریقه خاصی یافت و خود را از تقلید رهانید. این طریقه قصاید توحیدی که خود مخترع آن بود، خاص وی گشت و بعدها شاعران بزرگی از او تقلید کردند. | ||
نگارنده با مطالعه آثار سنایی به علاقه و تعهد وی نسبت به تأثیرپذیری از آیات قرآنی و احادیث پی برد. وی با مطالعه دقیق قرآن، ابیاتی را که شاعر بر اساس الهام، اقتباس، تضمین، ترجمه، تفسیر، حل، تلمیح یا گونههای مختلف تأثیرپذیری سروده بود، جمعآوری و بر حسب موضوع طبقهبندی کرد. در بخش نتیجه، نوع اثرپذیری (واژگانی، گزارهای، گزارشی، الهامی، تلمیحی، تأویلی، تطبیقی، تصویری و چندسویه) با بسامد، درصد و ترسیم جدول از آیات مد نظر قرار گرفته و اسامی پیامبران و شخصیتهای قرآنی به ترتیب الفبایی ثبت شده است. کثرت بسامدهای شگفتانگیز مفاهیم قرآنی در دیوان سنایی، حکایت از احاطه و اشراف کمنظیر او بر این کتاب هدایت دارد.<ref>[https://literaturelib.com/books/1845 ر.ک.پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]</ref> | نگارنده با مطالعه آثار سنایی به علاقه و تعهد وی نسبت به تأثیرپذیری از آیات قرآنی و احادیث پی برد. وی با مطالعه دقیق قرآن، ابیاتی را که شاعر بر اساس الهام، اقتباس، تضمین، ترجمه، تفسیر، حل، تلمیح یا گونههای مختلف تأثیرپذیری سروده بود، جمعآوری و بر حسب موضوع طبقهبندی کرد. در بخش نتیجه، نوع اثرپذیری (واژگانی، گزارهای، گزارشی، الهامی، تلمیحی، تأویلی، تطبیقی، تصویری و چندسویه) با بسامد، درصد و ترسیم جدول از آیات مد نظر قرار گرفته و اسامی پیامبران و شخصیتهای قرآنی به ترتیب الفبایی ثبت شده است. کثرت بسامدهای شگفتانگیز مفاهیم قرآنی در دیوان سنایی، حکایت از احاطه و اشراف کمنظیر او بر این کتاب هدایت دارد.<ref>[https://literaturelib.com/books/1845 ر.ک.پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]</ref> | ||