۱۵۱٬۴۸۷
ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) جز (جایگزینی متن - ' .' به '.') برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۲۵: | خط ۲۵: | ||
| پیش از = | | پیش از = | ||
}} | }} | ||
'''مجموع الغرائب و موضوع الرغائب'''، تألیف عالم شیعی [[کفعمی، ابراهیم بن علی| تقیالدین ابراهیم بن علی عاملی کفعمی]] (905-804ق)، یک دائرةالمعارف موضوعی و مجموعه غنی از لطائف و حکمتها است که مطالب شگفتانگیز (غرائب) و موضوعات مطلوب و موردعلاقه (رغائب) را در علوم متنوع گردآوری کرده است. | '''مجموع الغرائب و موضوع الرغائب'''، تألیف عالم شیعی [[کفعمی، ابراهیم بن علی|تقیالدین ابراهیم بن علی عاملی کفعمی]] (905-804ق)، یک دائرةالمعارف موضوعی و مجموعه غنی از لطائف و حکمتها است که مطالب شگفتانگیز (غرائب) و موضوعات مطلوب و موردعلاقه (رغائب) را در علوم متنوع گردآوری کرده است. | ||
==انگیزه نگارش== | ==انگیزه نگارش== | ||
| خط ۳۷: | خط ۳۷: | ||
==سبک نگارش== | ==سبک نگارش== | ||
شیوه نگارش کفعمی در این کتاب که به سبک کشکولنویسی و جامعنگاری معروف است، دارای ویژگیهای اصلی زیر است: بخش عمدهای از کتاب، منتخباتی (تلخیص) از کتب مشهور و رسائل مختلف است و نویسنده بهوفور نام کتب اصلی را ذکر میکند. وی توجه ویژهای به فنون ادبی، بدیع، معانیوبیان دارد و مثالهای شعری و ادبی فراوانی را نقل میکند. تمامی مطالب نقل شده (اعم از روایات، قصص و حکایات)، با ذکر مأخذ اصلی مانند کتب حدیثی، فقهی و ادبی، مستند شدهاند. او با عبارات «ذکر فلان یا فی روایة فلان یا من کتاب فلان» و مانند آن مطالبش را ارائه کرده است. <ref>ر.ک: متن کتاب، ص،110،12-114</ref>. | شیوه نگارش کفعمی در این کتاب که به سبک کشکولنویسی و جامعنگاری معروف است، دارای ویژگیهای اصلی زیر است: بخش عمدهای از کتاب، منتخباتی (تلخیص) از کتب مشهور و رسائل مختلف است و نویسنده بهوفور نام کتب اصلی را ذکر میکند. وی توجه ویژهای به فنون ادبی، بدیع، معانیوبیان دارد و مثالهای شعری و ادبی فراوانی را نقل میکند. تمامی مطالب نقل شده (اعم از روایات، قصص و حکایات)، با ذکر مأخذ اصلی مانند کتب حدیثی، فقهی و ادبی، مستند شدهاند. او با عبارات «ذکر فلان یا فی روایة فلان یا من کتاب فلان» و مانند آن مطالبش را ارائه کرده است. <ref>ر.ک: متن کتاب، ص،110،12-114</ref>. | ||
==گزارش محتوا== | ==گزارش محتوا== | ||
این کتاب نفیس در موضوع خود حاکی از وسعت اطلاع مؤلف، و اطلاعش بر کتابخانههای بزرگ عصر خود است؛ مانند: کتابخانه امام امیرالمؤمنین(ع) در نجف اشرف، چراکه او در این کتاب از بعضی آثار علامه عتقائقی که هم اکنون بعضی از آنها به خط ایشان در کتابخانه امام امیرالمؤمنین(ع) و دیگر کتابخانهها موجود است<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ص12</ref>. | این کتاب نفیس در موضوع خود حاکی از وسعت اطلاع مؤلف، و اطلاعش بر کتابخانههای بزرگ عصر خود است؛ مانند: کتابخانه امام امیرالمؤمنین(ع) در نجف اشرف، چراکه او در این کتاب از بعضی آثار علامه [[عتقائقی]] که هم اکنون بعضی از آنها به خط ایشان در کتابخانه امام امیرالمؤمنین(ع) و دیگر کتابخانهها موجود است<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ص12</ref>. | ||
کیفیت اسلامآوردن سلمان از مطالب کتاب است که از کتاب «روضة الواعظین و تبصرة المتعظین» نقل شده است. گروهی از مسلمین کنار قبر نبی(ص) بودند و حضرت علی(ع) از چگونگی اسلامآوردن سلمان فارسی از او پرسش نمود<ref>ر.ک: متن کتاب، ص9</ref>. | کیفیت اسلامآوردن سلمان از مطالب کتاب است که از کتاب «روضة الواعظین و تبصرة المتعظین» نقل شده است. گروهی از مسلمین کنار قبر نبی(ص) بودند و حضرت علی(ع) از چگونگی اسلامآوردن سلمان فارسی از او پرسش نمود<ref>ر.ک: متن کتاب، ص9</ref>. | ||
| خط ۴۷: | خط ۴۵: | ||
قریب به چهل صفحه از کتاب را «مدح» و «ضمّ» دربرگرفته است. در مدح جود چنین آمده است: «خداوند تعالی جواد است و انسانهای بخشنده را دوست دارد» <ref>ر.ک: متن همان، ص92</ref>. | قریب به چهل صفحه از کتاب را «مدح» و «ضمّ» دربرگرفته است. در مدح جود چنین آمده است: «خداوند تعالی جواد است و انسانهای بخشنده را دوست دارد» <ref>ر.ک: متن همان، ص92</ref>. | ||
بسیاری از بخشهای متن به منتخباتی از کتب دیگر اختصاصدادهشده است. این منتخبات، عمدتاً شامل داستانها و حکایاتی از سلاطین، وزرا و شخصیتهای مهم ادبی و تاریخی هستند و در آنها مضامین عمیق اخلاقی، سیاسی، و اجتماعی نهفته است. از جمله این موارد میتوان به منتخباتی از کتبی نظیر | بسیاری از بخشهای متن به منتخباتی از کتب دیگر اختصاصدادهشده است. این منتخبات، عمدتاً شامل داستانها و حکایاتی از سلاطین، وزرا و شخصیتهای مهم ادبی و تاریخی هستند و در آنها مضامین عمیق اخلاقی، سیاسی، و اجتماعی نهفته است. از جمله این موارد میتوان به منتخباتی از کتبی نظیر «[[كشف المحجة يا فانوس|کشف المحجة]]»، «روح الإحیاء»، «[[تاریخ بغداد]]»، شرح نهج البلاغة و «کتاب الدلائل» اشاره نمود. از آن جمله است منتخبی از «[[شرح نهجالبلاغة (ابن ابیالحديد)|شرح نهجالبلاغه ابن ابیالحدید]]» که در آن حکایت جالبی از ورود [[سیدرضی]] و [[سید مرتضی، علی بن حسین|سید مرتضی]] بر محمد بن خلف وزیر بهاءالدوله نوشته که [[شریف رضی، محمد بن حسین|سید رضی]] را تعظیم و تجلیل نمود اما [[سید مرتضی، علی بن حسین|سید مرتضی]] را بهاندازه او تعظیم ننمود <ref>ر.ک: همان، ص158</ref>. | ||
تفسیر اسماءالحسنی (نامهای نیکوی خداوند) از دیگر مطالب کتاب است. از نبی مکرم(ص) روایت شده که الله تعالی 99 اسم دارد که هر کس آنها را احصاء کند وارد بهشت میشود. در این قسمت، مؤلف به شرح معنا و مفهوم دهها نام از صفات خداوند میپردازد و آنها را از نظر لغوی و کلامی تبیین میکند<ref>ر.ک: متن همان، ص188-195</ref>. | تفسیر اسماءالحسنی (نامهای نیکوی خداوند) از دیگر مطالب کتاب است. از نبی مکرم(ص) روایت شده که الله تعالی 99 اسم دارد که هر کس آنها را احصاء کند وارد بهشت میشود. در این قسمت، مؤلف به شرح معنا و مفهوم دهها نام از صفات خداوند میپردازد و آنها را از نظر لغوی و کلامی تبیین میکند<ref>ر.ک: متن همان، ص188-195</ref>. | ||