تحلیلی نقلی و تاریخی بر رأفت و خشونت در اسلام: تفاوت میان نسخه‌ها

تحلیلی نقلی و تاریخی بر رأفت و خشونت در اسلام (نمایش مبدأ)

نسخهٔ ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۱۹

۷۳۱ بایت اضافه‌شده ، ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۵

بدون خلاصۀ ویرایش

Hbaghizadeh

دیوان‌سالاران، مدیران

۱۵۲٬۸۱۸

ویرایش

@@ خط ۲۴: / خط ۲۴: @@
 | پیش از =
 }}
-'''تحلیلی نقلی و تاریخی بر رأفت و خشونت در اسلام'''، اثر [[سید ابوالحسن مطلبی]] (1338ش)، تحلیلی عقلانی و منطقی است که با هدف دفاع از چهره پاک اسلام، به تبیین جایگاه رأفت و مدارا در تعالیم اسلامی و مرزبندی آن با مفهوم خشونت می‌پردازد، تا به این شبهه که آیا اسلام دین خشونت است پاسخ داده شود.
+'''تحلیلی نقلی و تاریخی بر رأفت و خشونت در اسلام'''، اثر [[مطلبی، سید ابوالحسن|سید ابوالحسن مطلبی]] (1338ش)، تحلیلی عقلانی و منطقی است که با هدف دفاع از چهره پاک اسلام، به تبیین جایگاه رأفت و مدارا در تعالیم اسلامی و مرزبندی آن با مفهوم خشونت می‌پردازد، تا به این شبهه که آیا اسلام دین خشونت است پاسخ داده شود.
 ==انگیزه نگارش==
@@ خط ۳۵: / خط ۳۵: @@
 در مقدمه، به موضوع و انگیزه نگارش آن، اشاره شده است<ref>همان، ص15- 19</ref>.
-بخش اول: اسلام، دین خشونت نیست: این بخش شامل شش فصل است و عمدتاً بر موضوع خشونت و جهاد از دیدگاه‌های مختلف متمرکز است و سپس با نگرشی به موضوع از منظر آیات و روایات ادامه یافته، افزون بر آن، موضوع از منظر حضرت امام خمینی(ره) و استاد شهید مطهری بازکاوی شده است.
+بخش اول: اسلام، دین خشونت نیست: این بخش شامل شش فصل است و عمدتاً بر موضوع خشونت و جهاد از دیدگاه‌های مختلف متمرکز است و سپس با نگرشی به موضوع از منظر آیات و روایات ادامه یافته، افزون بر آن، موضوع از منظر [[موسوی خمینی، سید روح‌الله|حضرت امام خمینی(ره)]] و استاد [[مطهری، مرتضی|شهید مطهری]] بازکاوی شده است.
 فصل اول: کلیات این فصل به تعریف مفاهیم، اصطلاحات و کلیدواژه‌های مرتبط می‌پردازد. همچنین منشأ خشونت در درگیری‌های اجتماعی را بررسی می‌کند. برای تبیین و بازسازی کلمات «رأفت» و «خشونت» و زدودن ابهام از دیدگاه اسلام، تعریف مفاهیم و اصطلاحات خشونت‌آمیز ضروری است<ref>متن کتاب، ص23- 33</ref>.
@@ خط ۴۲: / خط ۴۳: @@
 فصل سوم: مروری بر روایات، این فصل روایات مربوط به خشونت را در منابع شیعی و اهل‌سنت مرور می‌کند. بخش عمده‌ای از آن به موضوع ارتداد و روایات مربوط به آن اختصاص دارد که شامل تعریف ارتداد در لغت و اصطلاح، انواع مرتد (فطری و ملی)، موجبات ارتداد، مجازات‌های مرتد، شرایط اجرای حد مرتد، راه‌های اثبات ارتداد، توبه مرتد، و آیات ارتداد در قرآن کریم می‌شود<ref>همان، ص55- 70</ref>.
-فصل چهارم: دیدگاه امام خمینی، این فصل شامل دیدگاه امام خمینی(ره) در مورد خشونت است که از خلال صحبت‌ها و بیانات ایشان، استخراج گردیده است<ref>همان، ص71- 76</ref>.
+فصل چهارم: دیدگاه [[موسوی خمینی، سید روح‌الله|امام خمینی]]، این فصل شامل دیدگاه [[موسوی خمینی، سید روح‌الله|امام خمینی(ره)]] در مورد خشونت است که از خلال صحبت‌ها و بیانات ایشان، استخراج گردیده است<ref>همان، ص71- 76</ref>.
-فصل پنجم: دیدگاه استاد شهید مطهری، این بخش به بررسی دیدگاه شهید مطهری درباره جهاد و خشونت اختصاص دارد. در بخشی از صحبت‌های ایشان، چنین آمده است: «جهاد و امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر یعنی چه؟ یعنی اگر وضع حاکم، وضع نامطلوب و غیراسلامی بود... تو باید حداکثر کوشش خودت را برای طرد و نفی این وضع و برقراری وضع مطلوب و ایده‌آل به کار ببری»<ref>همان، ص77-85</ref>.
+فصل پنجم: دیدگاه استاد [[مطهری، مرتضی|شهید مطهری]]، این بخش به بررسی دیدگاه [[مطهری، مرتضی|شهید مطهری]] درباره جهاد و خشونت اختصاص دارد. در بخشی از صحبت‌های ایشان، چنین آمده است: «جهاد و امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر یعنی چه؟ یعنی اگر وضع حاکم، وضع نامطلوب و غیراسلامی بود... تو باید حداکثر کوشش خودت را برای طرد و نفی این وضع و برقراری وضع مطلوب و ایده‌آل به کار ببری»<ref>همان، ص77-85</ref>.
 فصل ششم: ده پرسش‌وپاسخ‌ها، این فصل به پاسخگویی به ده سؤال می‌پردازد، از جمله اینکه آیا جهاد و خشونت با خردورزی و عقلانیت سازگار نیست و اینکه آیا اسلام دین شمشیر و خشونت است یا خیر؟ آیا جهاد با اصل «لا اکراه فی الدین» در تعارض نیست؟<ref>همان، ص87- 136</ref>.
 بخش دوم: اسلام، دین رأفت و مدارا، این بخش شامل هفت فصل است و به بررسی ابعاد رأفت و مدارا در اسلام می‌پردازد:
-فصل اول: کلیات، معنا و مفهوم و تعریف رأفت و مدارا، این فصل به تعریف رأفت و مدارا می‌پردازد و مفهوم آن را در نثر و شعر (با استناد به اشعار فردوسی، منوچهری، سعدی، ناصرخسرو، حافظ، نظامی و صائب) بررسی می‌کند. همچنین، شامل کلامی دلنشین از امام خمینی(ره) و تأثیر رأفت از منظر ایشان است<ref>همان، ص139- 153</ref>.
+فصل اول: کلیات، معنا و مفهوم و تعریف رأفت و مدارا، این فصل به تعریف رأفت و مدارا می‌پردازد و مفهوم آن را در نثر و شعر (با استناد به اشعار [[فردوسی، ابوالقاسم|فردوسی]]، [[منوچهری، احمد بن قوص|منوچهری]]، [[سعدی، مصلح بن عبدالله|سعدی]]، [[ناصر خسرو|ناصرخسرو]]، [[حافظ، شمس‌الدین محمد|حافظ]]، [[نظامی، الیاس بن یوسف|نظامی]] و [[صائب، محمدعلی|صائب]]) بررسی می‌کند. همچنین، شامل کلامی دلنشین از [[موسوی خمینی، سید روح‌الله|امام خمینی(ره)]] و تأثیر رأفت از منظر ایشان است<ref>همان، ص139- 153</ref>.
 فصل دوم: نگرشی به آیات، این فصل آیات قرآنی مربوط به رأفت و رحمت الهی را بررسی می‌کند. موضوعاتی مانند رسول رئوف و رحمت، جلوه‌ای از رأفت خداوند (از جمله تأخیر عقوبت و هدایت‌های الهی)، و رأفت الهی در طلوع و غروب خورشید در این فصل بیان می‌شود<ref>همان، ص155- 166</ref>.
-فصل سوم: مروری بر روایات، این فصل به‌مرور روایات پیامبر اکرم(ص) و دوازده‌امام(علیهم‌السلام) درباره رأفت و مدارا می‌پردازد. از جمله این روایات، روایتی است از امیرالمؤمنین(ع) که فرمودند: «رأس السياسة استعمال الرفق» (اساس سیاست به‌کارگرفتن مدارا است)<ref>همان، ص167-188</ref>.
+فصل سوم: مروری بر روایات، این فصل به‌مرور روایات پیامبر اکرم(ص) و دوازده‌امام(علیهم‌السلام) درباره رأفت و مدارا می‌پردازد. از جمله این روایات، روایتی است از [[امام علی علیه‌السلام|امیرالمؤمنین(ع)]] که فرمودند: «رأس السياسة استعمال الرفق» (اساس سیاست به‌کارگرفتن مدارا است)<ref>همان، ص167-188</ref>.
 فصل چهارم: مدارا و رأفت در سیره رسول اکرم(ص) این فصل به بررسی رأفت در سیره پیامبر اکرم(ص) می‌پردازد و سیره ایشان را به‌عنوان «اسوه حسنه» معرفی می‌کند. موضوعاتی مانند رأفت در اوج اقتدار، برکت رأفت، بردباری شگفت‌انگیز، و جلوه‌های رأفت در خلق عظیم در این فصل بررسی می‌شوند<ref>همان، ص189-215</ref>.
-فصل پنجم: رأفت و مدارا در سیره ائمه اطهار(ع) این فصل سیره امیرالمؤمنین(ع) و سایر ائمه اطهار(ع) در زمینه رأفت و مدارا را تشریح می‌کند<ref>همان، ص217- 249</ref>.
+فصل پنجم: رأفت و مدارا در سیره ائمه اطهار(ع) این فصل سیره [[امام علی علیه‌السلام|امیرالمؤمنین(ع)]] و سایر ائمه اطهار(ع) در زمینه رأفت و مدارا را تشریح می‌کند<ref>همان، ص217- 249</ref>.
-فصل ششم: گفتاری از محقق سبزواری در رأفت و مدارا، این فصل به دیدگاه محقق سبزواری درباره حکومت در سایه رأفت و مدارا اختصاص دارد. حکومت در سایه رأفت، در فضیلت حلم و بیان توابع آن چون تحلم، عفو و صفح، از عناوین مطرح شده در این فصل است<ref>همان، ص251- 271</ref>.
+فصل ششم: گفتاری از محقق سبزواری در رأفت و مدارا، این فصل به دیدگاه [[محقق سبزواری، محمدباقر|محقق سبزواری]] درباره حکومت در سایه رأفت و مدارا اختصاص دارد. حکومت در سایه رأفت، در فضیلت حلم و بیان توابع آن چون تحلم، عفو و صفح، از عناوین مطرح شده در این فصل است<ref>همان، ص251- 271</ref>.
 فصل هفتم: پرسش‌ها و پاسخ‌ها، این فصل به پاسخگویی به سؤالاتی در مورد مدارا می‌پردازد. از جمله این پرسش‌ها: آیا مدارا در اسلام ناپسند است؟ آیا مدارا در تاریخ اسلام دیده می‌شود؟ تفاوت مفاهیمی مانند «سمحه و سهله» با «تساهل و تسامح» چیست؟ و جایگاه تساهل و تسامح<ref>همان، ص273- 295</ref>.