۱۴۷٬۸۸۸
ویرایش
استيعاب الوجوه الممکنة في صنعة الأصطرلاب: تفاوت میان نسخهها
استيعاب الوجوه الممکنة في صنعة الأصطرلاب (نمایش مبدأ)
نسخهٔ ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۲۶
، چهارشنبهٔ ۰۹:۲۶جایگزینی متن - ' '''' به '''''
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) جز (جایگزینی متن - ' '''' به ''''') |
||
| (۴ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۶: | خط ۶: | ||
| پدیدآوران = | | پدیدآوران = | ||
[[ابو ریحان بیرونی، محمد بن احمد]] (نويسنده) | [[ابو ریحان بیرونی، محمد بن احمد]] (نويسنده) | ||
[[حسن زاده آملی، حسن ]] (محقق) | [[حسن زاده آملی، حسن]] (محقق) | ||
[[جوادی حسینی، محمد اکبر ]] ( مصحح) | [[جوادی حسینی، محمد اکبر]] (مصحح) | ||
|زبان | |زبان | ||
| زبان = عربی | | زبان = عربی | ||
| کد کنگره = | | کد کنگره =/الف2الف5 85 QB | ||
| موضوع =اسطرلاب - متون قدیمی تا قرن 14 - نجوم اسلامی - متون قدیمی تا قرن 14 | | موضوع =اسطرلاب - متون قدیمی تا قرن 14 - نجوم اسلامی - متون قدیمی تا قرن 14 | ||
|ناشر | |ناشر | ||
| خط ۲۶: | خط ۲۶: | ||
| پیش از = | | پیش از = | ||
}} | }} | ||
'''استيعاب الوجوه الممكنة في صنعة الأصطرلاب'''، اثر [[ابوریحان بیرونی، محمد بن احمد|ابوریحان محمد بن احمد بیرونی]] (362-442ق/973-1053م)، دانشمند جامع العلوم ایرانی، برجستهترین اثر پیرامون روشهای مختلف ساخت انواع اصطرلاب است، بههمراه «الصحيفة العسجدية في آلات رصدية» '''،''' اثر [[حسنزاده آملی، حسن|علامه حسنزاده آملی]] (1307-1400)'''.''' | '''استيعاب الوجوه الممكنة في صنعة الأصطرلاب'''، اثر [[ابوریحان بیرونی، محمد بن احمد|ابوریحان محمد بن احمد بیرونی]] (362-442ق/973-1053م)، دانشمند جامع العلوم ایرانی، برجستهترین اثر پیرامون روشهای مختلف ساخت انواع اصطرلاب است، بههمراه «الصحيفة العسجدية في آلات رصدية»'''،''' اثر [[حسنزاده آملی، حسن|علامه حسنزاده آملی]] (1307-1400)'''.''' | ||
==جایگاه نویسنده== | ==جایگاه نویسنده== | ||
| خط ۳۸: | خط ۳۸: | ||
==محتوا== | ==محتوا== | ||
[[ابوریحان بیرونی، محمد بن احمد|بیرونی]]، علاوه بر بررسی کلیه انواع شناختهشده اصطرلاب و عرضه گزارشی از تاریخچه تحول فنی این ابزار نجومی یونانی تا قرن پنجم، توضیحات مفصلی هم درباره انواع اصطرلابهای بدیع، سازنده، عملکرد و شالوده نظری آنها آورده است. برای مثال، [[ابوریحان بیرونی، محمد بن احمد|بیرونی]] درباره اصطرلاب زورقی که [[سجزی، احمد بن محمد|ابوسعید احمد بن محمد سجزی]] آن را ابداع کرده است، میگوید: «اصطرلاب ساده و غیر مرکب از شمالی و جنوبی، ساخته ابوسعید سجزی دیدم که زورقی نامیده میشد. از این اصطرلاب خیلی خوشم آمد؛ زیرا ابوسعید آن را بر مبنای نظریه مستقلی ابداع کرده بود که عدهای آن را قبول دارند و طبق آن حرکت کلی ظاهری، ناشی از حرکت زمین و نه آسمان است. من بر این باورم که تحقیق درباره این حرکت و تجزیه و تحلیل آن، دشوار است و این امر نباید آنهایی که با خطوط هندسی سروکار دارند، یعنی هندسهدانان (مهندسان ) و منجمان را نگران کند؛ زیرا چنین نظریهای بههیچوجه کار آنها را بیاعتبار نمیکند. مسئولیت تجزیه و تحلیل اینگونه مسائل و نظریات برعهده فیلسوفان طبیعی است<ref>ر.ک: متن کتاب، ص128</ref>. | [[ابوریحان بیرونی، محمد بن احمد|بیرونی]]، علاوه بر بررسی کلیه انواع شناختهشده اصطرلاب و عرضه گزارشی از تاریخچه تحول فنی این ابزار نجومی یونانی تا قرن پنجم، توضیحات مفصلی هم درباره انواع اصطرلابهای بدیع، سازنده، عملکرد و شالوده نظری آنها آورده است. برای مثال، [[ابوریحان بیرونی، محمد بن احمد|بیرونی]] درباره اصطرلاب زورقی که [[سجزی، احمد بن محمد|ابوسعید احمد بن محمد سجزی]] آن را ابداع کرده است، میگوید: «اصطرلاب ساده و غیر مرکب از شمالی و جنوبی، ساخته ابوسعید سجزی دیدم که زورقی نامیده میشد. از این اصطرلاب خیلی خوشم آمد؛ زیرا ابوسعید آن را بر مبنای نظریه مستقلی ابداع کرده بود که عدهای آن را قبول دارند و طبق آن حرکت کلی ظاهری، ناشی از حرکت زمین و نه آسمان است. من بر این باورم که تحقیق درباره این حرکت و تجزیه و تحلیل آن، دشوار است و این امر نباید آنهایی که با خطوط هندسی سروکار دارند، یعنی هندسهدانان (مهندسان) و منجمان را نگران کند؛ زیرا چنین نظریهای بههیچوجه کار آنها را بیاعتبار نمیکند. مسئولیت تجزیه و تحلیل اینگونه مسائل و نظریات برعهده فیلسوفان طبیعی است<ref>ر.ک: متن کتاب، ص128</ref>. | ||
این توضیحات همراه با شکلها و جدولهای مرتبط، قطعات ابزارها، نحوه استفاده، میزان دقت و نتیجه حاصل از کاربرد آنها در هر حالت، مورد بررسی قرار گرفته است. | این توضیحات همراه با شکلها و جدولهای مرتبط، قطعات ابزارها، نحوه استفاده، میزان دقت و نتیجه حاصل از کاربرد آنها در هر حالت، مورد بررسی قرار گرفته است. | ||