حرکت و زمان در فلسفه اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر

حرکت و زمان در فلسفه اسلامی (نمایش مبدأ)

نسخهٔ ‏۱۶ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۲۱

۱٬۷۲۷ بایت اضافه‌شده ، ۱۶ ژانویه

جز

بدون خلاصۀ ویرایش

Sab arjmandi

۸۹

ویرایش

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
 {{جعبه اطلاعات کتاب
-| تصویر =NUR.....J1.jpg
+| تصویر =NURحرکت و زمان در فلسفه اسلامیJ1.jpg
 | عنوان =
 | عنوان‌های دیگر =
@@ خط ۸: / خط ۸: @@
 |زبان
 | زبان =
-| کد کنگره =‏
+| کد کنگره =‏BBR۱۰۸۳/م۶ح۴
-| موضوع =
+| موضوع =نقد و تفسیر صدرالدین‌ شیرازی، محمدبن‌ابراهیم‌، ۹۷۹ - ۱۰۵۰ق‌.. الحکمه‌ المتعا‌لیه‌ فی‌ الاسفا‌ر الاربعه‌,حرکت‌ (فلسفه‌ اسلامی‌),متون‌ قدیمی‌ تا‌ قرن‌ ۱۴ فلسفه‌ اسلامی‌
 |ناشر
 | ناشر = انتشارات حکمت
 | مکان نشر =
-| سال نشر =
+| سال نشر =1380ش
 | کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE.....AUTOMATIONCODE
-| چاپ =اول
+| چاپ =پنجم
 | شابک =
 | تعداد جلد =
@@ خط ۲۵: / خط ۲۵: @@
 | پیش از =
 }}
-'''حرکت و زمان در فلسفه اسلامی'''  درسهای متفکر شهید استاد مطهری،  سلسله دروسی که در موضوع قوه و فعل اسفار طی سال‌های 1354 تا 1357 در حوزه علمیه به تدریس آن اهتمام داشته‌اند.
+'''حرکت و زمان در فلسفه اسلامی'''  درسهای متفکر [[مطهری، مرتضی|شهید استاد مطهری]]،  سلسله دروسی که در موضوع قوه و فعل [[الحكمة المتعالية في الأسفار العقلية الأربعة|اسفار]] طی سال‌های 1354 تا 1357 در حوزه علمیه به تدریس آن اهتمام داشته‌اند.
 ==جلد اول==
-این کتاب جلد اول از مجموعه «حرکت و زمان» است که شامل سلسله دروسی می‌شود که طی سال‌های ۵۴ تا ۵۷، هر هفته. روزهای چهارشنبه و پنج‌شنبه در حوزه علمیه قم توسط استاد برای جمع کثیری از طلاب تدریس می‌شده است. در پایان هر فصل، عین عبارات مربوط به آن فصل از کتاب «اسفار اربعه» ملاصدرای شیرازی (محمد این ابراهیم قوامی) نقل گردیده و همچنین توضیحات استاد در ضمن خواندن عبارت و متن «اسفار اربعه»، در پاورقی آمده است.
+این کتاب جلد اول از مجموعه «حرکت و زمان» است که شامل سلسله دروسی می‌شود که طی سال‌های ۵۴ تا ۵۷، هر هفته. روزهای چهارشنبه و پنج‌شنبه در حوزه علمیه قم توسط استاد برای جمع کثیری از طلاب تدریس می‌شده است. در پایان هر فصل، عین عبارات مربوط به آن فصل از کتاب «[[الحكمة المتعالية في الأسفار العقلية الأربعة|اسفار اربعه]]» [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرای شیرازی (محمد ابن ابراهیم قوامی)]] نقل گردیده و همچنین توضیحات استاد در ضمن خواندن عبارت و متن «[[الحكمة المتعالية في الأسفار العقلية الأربعة|اسفار اربعه]]»، در پاورقی آمده است.
-این کتاب مشتمل بر توضیح فصول دهم تا بیست و چهارم کتاب «اسفار اریعه» است. نویسنده پس از تعریف و نحوه وجود حرکت، به اثبات محرک اول پرداخته و به اشکالات وارد بر اصل نیاز متحرک به محرک، پاسخ گفته است.
+این کتاب مشتمل بر توضیح فصول دهم تا بیست و چهارم کتاب «[[الحكمة المتعالية في الأسفار العقلية الأربعة|اسفار اریعه]]» است. نویسنده پس از تعریف و نحوه وجود حرکت، به اثبات محرک اول پرداخته و به اشکالات وارد بر اصل نیاز متحرک به محرک، پاسخ گفته است.
 سپس در فصل چهاردهم، به تقسیم قوه محرک و اثبات محرک اول می‌پردازد و آن‌گاه در فصل‌های ۱۵، ۱۶ و ۱۷ مباحث زیر را طرح کرده و به تشریح آنها می‌پردازد.
@@ خط ۳۹: / خط ۳۹: @@
 #فعل بر قوه مقدم انست.
+فصل هجدهم عهده‌دار پاسخ به این سؤال‌ها است که «موضوع حرکت چیست؟» و «آیا موضوع حرکت جسم است یا غیر آن؟»
-فصل هجدهم عهده‌دار پاسخ به این سؤال‌ها است که «موضوع حرکت چیست؟» و « آیا موضوع حرکت جسم است یا غیر آن؟»
 در فصل نوزدهم، نویسنده با طرح کردن «حکمت مشرقیه» به این سؤال پاسخ داده است که «آیا حرکت ممنوع است؟» سپس به طرح ایراد بر، ثابت بودن علت متغیر، پرداخته و به آن ایراد، پاسخ گفته است.
@@ خط ۵۰: / خط ۴۹: @@
 در فصل بیست و سوم نیز به این سؤال پاسخ داده می‌شود که «حرکت در چه مقولاتی واقع می‌شود و در چه مقولاتی واقع نمی‌شود؟»
-نویسنده با تحقیق در وقوع حرکت در پنج مقوله «أین، وضع، کیف، کم و جوهر» بحث را به پایان می‌برد.
+نویسنده با تحقیق در وقوع حرکت در پنج مقوله «أین، وضع، کیف، کم و جوهر» بحث را به پایان می‌برد.<ref> باقرزاده‌ ارجمندی، سیداحمد، ص103-104</ref>
 ==جلد دوم==
-کتاب حاضر جلد دوم از مجموعه «حرکت و زمان» است که شامل سلسله دروسی می‌باشد که طی سال‌های ۵۴ تا ۵۷، هر هفته، روزهای چهارشنبه و پنج شنبه در حوزه علمیه قم توسط استاد برای جمع کثیری از طلاب ایراد می‌شده است. در پایان هر فصل این کتاب، عین عبارات مربوط به آن فصل، از کتاب «اسفار اربعه» ملاصدرای شیرازی (محمد ابن ابراهیم قوامی) نقل گردیده و توضیحات استاد در ضمن خواندن عبارت و متن «اسفار اربعه»، در پاورقی آمده است.
+کتاب حاضر جلد دوم از مجموعه «حرکت و زمان» است که شامل سلسله دروسی می‌باشد که طی سال‌های ۵۴ تا ۵۷، هر هفته، روزهای چهارشنبه و پنج شنبه در حوزه علمیه قم توسط استاد برای جمع کثیری از طلاب ایراد می‌شده است. در پایان هر فصل این کتاب، عین عبارات مربوط به آن فصل، از کتاب «[[الحكمة المتعالية في الأسفار العقلية الأربعة|اسفار اربعه]]» [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرای شیرازی (محمد ابن ابراهیم قوامی)]] نقل گردیده و توضیحات استاد در ضمن خواندن عبارت و متن «[[الحكمة المتعالية في الأسفار العقلية الأربعة|اسفار اربعه]]»، در پاورقی آمده است.
-کتاب متضمن تشریح فصول بیست و پنج تا سی دو کتاب «اسفار» ملاصدرا است.
+کتاب متضمن تشریح فصول بیست و پنج تا سی دو کتاب «[[الحكمة المتعالية في الأسفار العقلية الأربعة|اسفار]]» [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]] است.
 در فصل بیست و پنجم تحت عنوان «تحقیق در حرکت کمّیّه»، موضوع در حرکت کّمّیه، رابطه ماده و صورت، بقای موضوع در حرکت و رابطه نفس و طبیعت، مورد بحث و بررسی قرار گرفته است.
@@ خط ۶۱: / خط ۶۰: @@
 عنوان فصل بیست و ششم «برهان بر وقوع حرکت جوهری» می‌باشد که در آن، بر اثبات محورهای «رابطه‌های میان جوهر و اعراض آن»، «عدم امکان تبادل صور برای ماده، «زمان» و «اصل غائیت»، برهان‌هایی ایراد شده است.
-فصل بیست و هفتم به بیان اشکال شیخ بوعلی‌سینا بر حرکت جوهری، پرداخته و به آن پاسخ می‌گوید.
+فصل بیست و هفتم به بیان اشکال [[ابن سینا، حسین بن عبدالله|شیخ بوعلی‌ سینا]] بر حرکت جوهری، پرداخته و به آن پاسخ می‌گوید.
 در فصل بعدی با عنوان «تأکید بر حرکت در جوهر که مقدم اجرام آسماتی و زمین است» مباحث زیر طرح شده است:
@@ خط ۷۱: / خط ۷۰: @@
 در فصل سی‌ام، نویسنده به «اثبات حقیقت زمان و بیان ماهیت آن» می‌پردازد.
-در فصل‌های سی و یکم و سی و دوم با اشاره به ان که «غایب قریب زمان و حرکت تدریجی الوجود است» و «جز باری تعالی هیچ چیز بر ذات زمان و حرکت، تقدم ندارد» کتاب خاتمه می‌یابد.
+در فصل‌های سی و یکم و سی و دوم با اشاره به ان که «غایب قریب زمان و حرکت تدریجی الوجود است» و «جز باری تعالی هیچ چیز بر ذات زمان و حرکت، تقدم ندارد» کتاب خاتمه می‌یابد.<ref> همان، ص107-108</ref>
 ==جلد سوم==
@@ خط ۹۲: / خط ۹۱: @@
 در فصل سی و نهم نیز، به مسأله کیفیت تعدد و تقدر زمان و حرکت به یکدیگر پرداخته شده و سپس «اتحاد واقعی مسافت و حرکت و زمان» بررسی شده است.
-در فصل چهلم با بحث پیرامون «اموری که در زمان واقع می‌شود»، کتاب به پایان خود می‌رسد.
+در فصل چهلم با بحث پیرامون «اموری که در زمان واقع می‌شود»، کتاب به پایان خود می‌رسد.<ref> همان، ص108-110</ref>
 ==جلد چهارم==
@@ خط ۱۰۱: / خط ۱۰۰: @@
 عناوین مباحث کتاب عبارت است از:
-در مامنه الحرکة و ماالیه الحرکة و وقوع تضاد آنها، در حقیقت سکون و این که جسم از حرکت یا سکون خالی نیست، در وحدت بالعدد و بالنوع و بالجنس حرکت، در حقیقت سرعت و بطؤ، در احوال متعلق به سرعت و بطؤ، در تضاد حرکات، حرکت مستقیمه با حرکت مستدیره تضاد ندارد، هر حرکت مستقیمی به سکون منتهی می‌شود، در انقسام حرکت به اعتبار انقسام فاعل حرکت، آیا مبادی حرکات مختلفه می‌توانند در جسم واحد جمع شوند یا نه؟، تحقیق در مبدأ حرکت قسری و لزوم وجود مبدأ میل مستقیم یا مستدیر در هر جسم.
+در مامنه الحرکة و ماالیه الحرکة و وقوع تضاد آنها، در حقیقت سکون و این که جسم از حرکت یا سکون خالی نیست، در وحدت بالعدد و بالنوع و بالجنس حرکت، در حقیقت سرعت و بطؤ، در احوال متعلق به سرعت و بطؤ، در تضاد حرکات، حرکت مستقیمه با حرکت مستدیره تضاد ندارد، هر حرکت مستقیمی به سکون منتهی می‌شود، در انقسام حرکت به اعتبار انقسام فاعل حرکت، آیا مبادی حرکات مختلفه می‌توانند در جسم واحد جمع شوند یا نه؟، تحقیق در مبدأ حرکت قسری و لزوم وجود مبدأ میل مستقیم یا مستدیر در هر جسم.<ref> همان، ص106</ref>
@@ خط ۱۱۳: / خط ۱۱۲: @@
 مرحله تهم کتاب مزبور، پیرامون حدوث و قدم و نسبت حادث به قدیم - یکی از موضوعات قدیمی در تاریخ فلسفه و کلام - می‌باشد که نویسنده در ‎٩‏ فصل، علاوه بر تبیین اصل موضوع، به نظرات مختلف در «مناط نیاز به علت» پرداخته و رأی ملاصدرا درباره آن را تشریح کرده است.
-در این مباحث، مسایل جدیدی پیرامون محدودیت عالم طبیعت و حدوث و قدم طرح گردیده است.
+در این مباحث، مسایل جدیدی پیرامون محدودیت عالم طبیعت و حدوث و قدم طرح گردیده است.<ref> همان، ص104-105</ref>
-<ref> بافرزاده‌ی ارجمندی، میراحمد، ص-</ref>
@@ خط ۱۲۳: / خط ۱۲۰: @@
 ==منابع مقاله==
-باقرزاده ارجمندی، میراحمد، کتاب‌شناسی توصیفی استاد مرتضی مطهری، مؤسسه تحقیقاتی علوم اسلامی – انسانی دانشگاه تبریز (سه علامه تبریزی)، تبریز، چاپ اول، بهار1381ش
+باقرزاده ارجمندی، سیداحمد، کتاب‌شناسی توصیفی استاد مرتضی مطهری، مؤسسه تحقیقاتی علوم اسلامی – انسانی دانشگاه تبریز (سه علامه تبریزی)، تبریز، چاپ اول، بهار1381ش
 ==وابسته‌ها==
@@ خط ۱۳۰: / خط ۱۲۷: @@
 [[رده:کتاب‌شناسی]]
+[[رده:فلسفه، مذهب و روانشناسی]]
+[[رده:فلسفه اسلامی]]
+[[رده:عصر تجديد حيات فلسفه اسلامی، قرن یازدهم]]
+[[رده:کتابهای فیلسوفان، آ–ی]]
+[[رده:صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم، 979-1050ق]]
 [[رده:مقالات جدید(آذر) باقی زاده]]
-[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]
+[[رده:مقالات بازبینی شده2 آذر 1402]]