سجودی، فرزان
| فرزان سجودی | |
|---|---|
 | |
| نام کامل | فرزان سجودی |
| ولادت | ۱۳۴۰ |
| محل تولد | روستای نیوان سوق، گلپایگان، استان اصفهان، ایران |
| محل زندگی | تهران، ونکوور کانادا |
| پیشه | زبانشناس، نشانهشناس، استاد دانشگاه |
| اطلاعات علمی | |
| درجه علمی | دانشیار (پیشین) |
| دانشگاه | دانشگاه هنر تهران |
| علایق پژوهشی | نشانهشناسی انتقادی، زبانشناسی، تحلیل گفتمان، مطالعات فرهنگی، نقد ادبی |
| برخی آثار | |
فرزان سجودی (متولد ۱۳۴۰ش)، زبانشناس و نشانهشناس ایرانی و از چهرههای تأثیرگذار در حوزه نشانهشناسی انتقادی در ایران است. وی دانشیار پیشین گروه نمایش دانشکده سینما و تئاتر دانشگاه هنر تهران و از بنیانگذاران حلقه نشانهشناسی تهران بود. سجودی با تألیفات و ترجمههای متعدد خود، نقش بسزایی در معرفی و بسط نظریههای نشانهشناسی و نقد ادبی در ایران ایفا کرده است. او که از سال ۱۳۹۴ در کانادا اقامت دارد، همواره رویکردی انتقادی به مسائل اجتماعی، فرهنگی و زبانی داشته و بر نقش زبان و نشانهها در بازتولید یا مقاومت در برابر قدرت تأکید کرده است.
ولادت
فرزان سجودی در سال ۱۳۴۰ در روستای نیوان سوق از توابع شهرستان گلپایگان در استان اصفهان به دنیا آمد.[۱][۲]
تحصیلات
سجودی تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته زبان و ادبیات انگلیسی در دانشگاه علامه طباطبایی آغاز کرد و موفق به اخذ مدرک کارشناسی از این دانشگاه شد. وی سپس تحصیلات خود را در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری در رشته زبانشناسی در همان دانشگاه ادامه داد و به پایان رساند.[۳]
فعالیتها
فرزان سجودی سالها به عنوان دانشیار نشانهشناسی و زبانشناسی در گروه نمایش دانشکده سینما و تئاتر دانشگاه هنر تهران به تدریس و پژوهش اشتغال داشت. حوزه تخصصی او نشانهشناسی انتقادی است که در آن به تحلیل مناسبات قدرت، ایدئولوژی، و شیوههای بازنمایی در متون و گفتمانهای مختلف میپردازد. او از بنیانگذاران و اعضای ثابت «حلقه نشانهشناسی تهران» بود که در دهههای ۱۳۸۰ و ۱۳۹۰ نقش مهمی در توسعه مباحث نظری در علوم انسانی ایران ایفا کرد. سجودی نویسنده و مترجم پرکاری است و آثار متعددی در زمینه نشانهشناسی، زبانشناسی، نظریه ادبی و نقد فرهنگی تألیف یا ترجمه کرده است. از جمله مهمترین آثار او میتوان به «نشانهشناسی کاربردی»، «نشانهشناسی: نظریه و عمل»، «ساختگرایی، پساساختگرایی و مطالعات ادبی» و ترجمهای از کتاب «مقدمات نظریه ادبی» هانس برتنز اشاره کرد. وی در سال ۱۳۹۴ (۲۰۱۵ میلادی) به کانادا مهاجرت کرد و در ونکوور ساکن شد. علیرغم دوری از ایران، او همچنان به فعالیتهای پژوهشی و برگزاری کارگاههای آموزشی (اغلب به صورت مجازی) ادامه داده است.[۴] سجودی در نظریهپردازی خود مفاهیمی مانند «فرهنگ»، «پادفرهنگ» و «ضدفرهنگ» را بررسی کرده و بر نقش دیالکتیکی و پویای این مفاهیم در تحولات فرهنگی تأکید دارد.[۵][۶][۷]
آثار
تألیف:
- نشانهشناسی کاربردی (۱۳۸۲، نشر قصه؛ ویرایش دوم، انتشارات علم)
- نشانهشناسی و ادبیات: مجموعه مقالات (۱۳۸۴، انتشارات فرهنگ کاوش)
- نشانهشناسی: نظریه و عمل (۱۳۸۸، انتشارات علم)
- مجموعه مقالات نخستین هماندیشی نشانهشناسی هنر (گردآورنده، ۱۳۸۳، فرهنگستان هنر)
- التفات در شعر معاصر فارسی: رویکردی نشانهشناختی (با همکاری فرید دهقان طرزجانی، ۱۳۹۲، انتشارات علم)
ترجمه:
- فریاد خاموش (کنزابورو اوئه، ۱۳۷۶، انتشارات محیط)
- ابرساختگرایی: فلسفه ساختگرایی و پساساختگرایی (ریچارد هارلند، ۱۳۸۰، پژوهشگاه حوزه هنری)
- نشانهشناسی تئاتر و درام (کییر الام، ۱۳۸۳، نشر قطره)
- مبانی نظریه ادبی (هانس برتنز، ۱۳۸۳، نشر آهنگ دیگر)
- صور خیال در نظریه شعرشناختی عبدالقاهر جرجانی (کمال ابودیب، با همکاری فرهاد ساسانی، ۱۳۸۴، مرکز مطالعات هنری وزارت ارشاد)
- نقد و قدرت: بازسازی مناظره فوکو و هابرماس (مایکل کلی، انتشارات اختران)
- تاریخ مختصر هنر هند (روی سی. کراون، با همکاری کاوه سجودی، ۱۳۸۸، فرهنگستان هنر)
- نظریه در تئاتر (مارک فورتیر، با همکاری نریمان افشاری، ۱۳۸۸، پژوهشگاه حوزههنری)
پانويس
- ↑ ر.ک: فرزان سجودی، بیدار: مدرسه هنر و ادبیات
- ↑ ر.ک: فارسی شکر نیست، گفتوگوی هفته با فرزان سجودی، زبانشناس و نشانهشناس ساکن ونکوور
- ↑ ر.ک: فرزان سجودی، بیدار: مدرسه هنر و ادبیات
- ↑ ر.ک: فرزان سجودی: کلاسهایم را به این دلیل که خارج از ایرانم، لغو کردند، پایگاه خبری تحلیلی انتخاب
- ↑ ر.ک: فرزان سجودی، بیدار: مدرسه هنر و ادبیات
- ↑ ر.ک: فارسی شکر نیست، گفتوگوی هفته با فرزان سجودی، زبانشناس و نشانهشناس ساکن ونکوور
- ↑ ر.ک: نکوداشت فرزان سجودی برگزار شد، خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)
منابع مقاله
- بیدار: مدرسه هنر و ادبیات
- «فرزان سجودی: کلاسهایم را به این دلیل که خارج از ایرانم، لغو کردند / منتظر حکم اخراجم هستم». پایگاه خبری تحلیلی انتخاب، ۱۸ اسفند ۱۴۰۰.
- «گفتوگوی هفته با فرزان سجودی: فارسی شکر نیست». هفتهنامهای فارسیزبان در کانادا، ۱۸ فوریه ۲۰۲۲.
- «نکوداشت فرزان سجودی برگزار شد». خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، چهارشنبه ۱۳ آذر ۱۳۸۷.
پیوند به بیرون
مقالات دکتر فرزان سجودی در پایگاه نورمگز