۱۶۱٬۸۳۵
ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۴۱: | خط ۴۱: | ||
| کد مؤلف = AUTHORCODE52021AUTHORCODE | | کد مؤلف = AUTHORCODE52021AUTHORCODE | ||
}} | }} | ||
'''ابوالولید هشام بن احمد بن هشام بن خالد بن سعید کنانی، معروف به وقشی''' (۴۰۸-۴۸۹ق)، دانشمند، ادیب، شاعر، قاضی، مهندس، فقیه، حدیثشناس و نحوی برجسته اندلسی در قرن پنجم هجری بود. او در روستای «وَقش» زاده شد؛ وقشی در دانشهای گوناگونی چون دستور زبان، واژهشناسی، شعر، فقه، حدیث، منطق، هندسه، حساب، دانش ارث، نسبشناسی و تاریخ مهارت داشت. همروزگارانش او را «انسانی کامل در زمان خود» و «آگاهترین مردم به زبان عربی، واژهها، شعر و سخنرانی» دانستهاند. او مدتی قاضی شهر «طلبیره» (از توابع طلیطله) بود. از او آثار ارزشمندی مانند القرط علی الکامل (نکت الکامل للمبرد) و المنتخب من غریب کلام العرب به یادگار مانده است. هنگامی که شهر بلنسیه به دست سپاه مسیحی «السیّد» (کامپیدور) محاصره شد (سال ۴۸۷ ق)، وقشی قصیده جانسوزی سرود. اصل آن قصیده از میان رفته، ولی ترجمه چند بیت از آن به زبان اسپانیایی باقی مانده است. او سرانجام در سال ۴۸۹ قمری در شهر دانیه (دنیا) درگذشت. | '''ابوالولید هشام بن احمد بن هشام بن خالد بن سعید کنانی، معروف به وقشی''' (۴۰۸-۴۸۹ق)، دانشمند، ادیب، شاعر، قاضی، مهندس، فقیه، حدیثشناس و نحوی برجسته اندلسی در قرن پنجم هجری بود. او در روستای «وَقش» زاده شد؛ وقشی در دانشهای گوناگونی چون دستور زبان، واژهشناسی، شعر، فقه، حدیث، منطق، هندسه، حساب، دانش ارث، نسبشناسی و تاریخ مهارت داشت. همروزگارانش او را «انسانی کامل در زمان خود» و «آگاهترین مردم به زبان عربی، واژهها، شعر و سخنرانی» دانستهاند. او مدتی قاضی شهر «طلبیره» (از توابع طلیطله) بود. از او آثار ارزشمندی مانند [[القرط علی الكامل (و هي الطرر و الحواشي علی الكامل للمبرد)|القرط علی الکامل (نکت الکامل للمبرد)]] و [[المنتخب من غریب کلام العرب]] به یادگار مانده است. هنگامی که شهر بلنسیه به دست سپاه مسیحی «السیّد» (کامپیدور) محاصره شد (سال ۴۸۷ ق)، وقشی قصیده جانسوزی سرود. اصل آن قصیده از میان رفته، ولی ترجمه چند بیت از آن به زبان اسپانیایی باقی مانده است. او سرانجام در سال ۴۸۹ قمری در شهر دانیه (دنیا) درگذشت. | ||
==نسب و شهرت== | ==نسب و شهرت== | ||
| خط ۶۲: | خط ۶۲: | ||
===جایگاه علمی=== | ===جایگاه علمی=== | ||
قاضی ابوالقاسم صاعد بن احمد درباره او میگوید: «وقشی یکی از مردان کامل روزگار خود بود؛ زیرا بر تمامی فنون دانش چیرگی داشت و گوهرهای معرفت را گرد آورده بود. او داناترین مردم به دستور زبان، واژهشناسی، معانی شعر، عروض و آیین نگارش بود. ادیبی شیوا، شاعری برجسته، حافظ سنتها و نام راویان، بینا به اصول اعتقادات و فقه، آگاه به بسیاری از فتواهای فقیهان شهرها، چیرهدست در دانش شروط و ارث، پژوهشگری ماهر در حساب و هندسه، و آگاه به تمامی اندیشههای حکیمان بود»<ref name="siyuti2" />. | [[قاضی ابوالقاسم صاعد بن احمد]] درباره او میگوید: «وقشی یکی از مردان کامل روزگار خود بود؛ زیرا بر تمامی فنون دانش چیرگی داشت و گوهرهای معرفت را گرد آورده بود. او داناترین مردم به دستور زبان، واژهشناسی، معانی شعر، عروض و آیین نگارش بود. ادیبی شیوا، شاعری برجسته، حافظ سنتها و نام راویان، بینا به اصول اعتقادات و فقه، آگاه به بسیاری از فتواهای فقیهان شهرها، چیرهدست در دانش شروط و ارث، پژوهشگری ماهر در حساب و هندسه، و آگاه به تمامی اندیشههای حکیمان بود»<ref name="siyuti2" />. | ||
نیز در کتاب | نیز در کتاب «[[بغية الوعاة في طبقات اللغويين و النحاة|بغیة الوعاة]]» آمده است: «او داناترین مردم به زبان، دستور زبان، معانی شعر، عروض و آیین نگارش بود. شاعری فقیه، آگاه به شروط، دانا در ارث، حساب و هندسه، و آگاه بر همه اندیشههای حکیمان بود»<ref name="siyuti2" />. | ||
در کتاب «وفیات» نیز درباره او خوانده میشود: «و او دانشمندی بود در نحو و زبانشناسی و معانی شعر و عروض و صنعت بلاغت، و شاعری فصیح و بلیغ بود، حافظ سنتها و نامهای راویان، بینا و آگاه در اعتقادات و اصول فقه، آگاه از بسیاری از فتاوای فقیهان شهرها، مسلط و نافذ در علوم شروط (قراردادها) و فرائض (ارث)، محقق و دقیقنگر در حساب و هندسه، مشرف و آگاه بر آرای حکما، و دارای نقد نیکو و شایسته بر مذاهب»<ref name="wafi">[https://noorlib.ir/book/view/11452?volumeNumber=27&pageNumber=343 صفدی، الوافی بالوفیات، ج۲۷، ص۳۴۳]</ref>. | در کتاب «وفیات» نیز درباره او خوانده میشود: «و او دانشمندی بود در نحو و زبانشناسی و معانی شعر و عروض و صنعت بلاغت، و شاعری فصیح و بلیغ بود، حافظ سنتها و نامهای راویان، بینا و آگاه در اعتقادات و اصول فقه، آگاه از بسیاری از فتاوای فقیهان شهرها، مسلط و نافذ در علوم شروط (قراردادها) و فرائض (ارث)، محقق و دقیقنگر در حساب و هندسه، مشرف و آگاه بر آرای حکما، و دارای نقد نیکو و شایسته بر مذاهب»<ref name="wafi">[https://noorlib.ir/book/view/11452?volumeNumber=27&pageNumber=343 صفدی، الوافی بالوفیات، ج۲۷، ص۳۴۳]</ref>. | ||
| خط ۹۶: | خط ۹۶: | ||
{{ب|''حَقِيقةٌ يُعْجِزُ تَحْصِيلُهَا''|2=''وَبَاطِلٌ تَحْصِيلُهُ لَا يُفِيدْ''}} | {{ب|''حَقِيقةٌ يُعْجِزُ تَحْصِيلُهَا''|2=''وَبَاطِلٌ تَحْصِيلُهُ لَا يُفِيدْ''}} | ||
{{پایان شعر}} | {{پایان شعر}} | ||
{| | {| style="margin: 0 auto; " | ||
| class="b" |<span class="beyt">''بَرَّحَ بي أَنَّ عُلُومَ الْوَرَى''</span> | | class="b" |<span class="beyt">''بَرَّحَ بي أَنَّ عُلُومَ الْوَرَى''</span> | ||
| style="width:2em;" | | | style="width:2em;" | | ||