عزب، محمد زینهم محمد

    از ویکی‌نور
    محمد زینهم محمد عزب
    NUR00000.jpg
    نام کاملمحمد زینهم محمد عزب
    ولادت۲۷ ژوئیه ۱۹۵۳
    محل تولدقاهره، مصر، مصر
    محل زندگیقاهره
    رحلتدر قید حیات
    دیناسلام
    پیشهمحقق نسخ خطی، مورخ، نویسنده
    منصبرئیس انجمن عربی برای تمدن و هنر اسلامی
    اطلاعات علمی
    درجه علمیدکتری
    دانشگاهدانشگاه قاهره
    علایق پژوهشیتاریخ اسلام، تحقیق نسخ خطی، فقه مالکی، تراجم
    اساتید
    • حسن محمود
    • سعید عبدالفتاح عاشور
    • محمد احمد انیس
    • حسین مؤنس
    برخی آثار

    محمد زینهم محمد عزب (متولد ۱۹۵۳ م)، محقق نسخ خطی، مورخ و نویسنده مصری است. او ده‌ها کتاب و رساله تاریخی را تصحیح و برای چاپ آماده کرده و به عنوان یکی از پژوهشگران برجسته در زمینه تحقیق متون کهن اسلامی شناخته می‌شود. مهمترین آثار او تصحیح «الخطط المقریزیة»، «المختصر في أخبار البشر» ابوالفداء، «السبل الجلیة» سیوطی و «تاریخ إفریقیة و المغرب» است. وی همچنین رئیس «انجمن عربی برای تمدن و هنر اسلامی» می‌باشد.

    ولادت

    محمد زینهم محمد عزب در ۲۷ ژوئیه ۱۹۵۳ میلادی در شهر قاهره متولد شد.[۱] کودکی خود را در محله‌های تاریخی قاهره همچون باب الشعریه، سیده زینب و درب الاحمر گذراند و از فضای آکنده از عطر تاریخ این مناطق تأثیر فراوان پذیرفت.[۱]

    تحصیلات

    وی برای تحصیلات عالی به دانشکده ادبیات دانشگاه قاهره، گروه تاریخ، پیوست.[۱] در این دوره از محضر استادان بزرگی چون دکتر حسن محمود، دکتر سعید عبدالفتاح عاشور، دکتر محمد احمد انیس و به ویژه دکتر حسین مؤنس که راهنمای رساله دکتری او بود، بهره برد.[۱]

    فعالیت‌ها

    تحقیق و تصحیح نسخ خطی

    دکتر محمد زینهم عزب شهرت خود را مدیون فعالیت گسترده در حوزه تحقیق و تصحیح نسخ خطی اسلامی است. وی ده‌ها کتاب مهم تاریخی، فقهی و ادبی را با دقت نظر علمی تصحیح و برای انتشار آماده کرده است.[۱] دکتر حسین مؤنس درباره او گفته است: «زینهم این حجم عظیم از کتاب‌ها را خوانده و بر تاریخ فقه، به ویژه فقه مالکی، احاطه یافته تا این تولید ارزشمند را به ثمر برساند و او آنچه را در توان داشته در راه علم و معرفت به کار گرفته است.»[۱]

    از مهمترین کارهای او می‌توان به تصحیح کامل «الخطط المقریزیة» (مواعظ و الاعتبار) اشاره کرد که در سال ۱۹۹۸ توسط مکتبة مدبولی منتشر شد.[۱] همچنین وی آثاری چون «السبل الجلیة فی الآباء العلیة» (سیوطی)، «الدرة البیضاء» (ابن عربی)، «الفوز بالمراد فی تاریخ بغداد» (سلیمان دخیل)، «تاریخ إفریقیة و المغرب» (الرقيق القیروانی)، «تاریخ الأئمة الزیدیة» (زباره صنعانی) و «تاریخ المدینة» (قطب الدین محمد حنفی هندی) را تصحیح و منتشر کرده است.[۱]

    فعالیت‌های علمی و فرهنگی

    دکتر محمد زینهم عزب، رئیس «انجمن عربی برای تمدن و هنر اسلامی» (Arab Association for Islamic civilization and Arts) است.[۲] این انجمن در برگزاری همایش‌های بین‌المللی و تقویت گفتگوی تمدن‌ها و همبستگی میان تمدن‌ها نقش دارد.[۳]

    او همچنین مسئولیت علمی پروتکل‌های همکاری میان این انجمن و نهادهای دانشگاهی مانند دانشکده هنرهای کاربردی دانشگاه اکتبر ۶ (مصر) را بر عهده داشته است.[۲]

    دیدگاه علمی

    دکتر عزب در کار تحقیق، مخاطب خود را خواننده عادی و پژوهشگر مبتدی نیز در نظر می‌گیرد و سعی می‌کند متون کهن را به شیوه‌ای قابل فهم و دسترس همگان عرضه کند.[۱]

    آثار

    از جمله مهمترین کتاب‌هایی که دکتر محمد زینهم محمد عزب تصحیح کرده است عبارتند از:[۱][۴][۵]

    1. المواعظ و الاعتبار في ذكر الخطط و الآثار (الخطط المقریزیة) – تألیف تقی‌الدین احمد بن علی المقریزی، تحقیق مشترک با مدیحه شرقاوی (مکتبة مدبولی، ۱۹۹۸)
    2. المختصر في أخبار البشر – تألیف ابوالفداء اسماعیل بن علی (دار المعارف، ۴ جلد)
    3. السبل الجلیة في الآباء العلیة – تألیف جلال‌الدین سیوطی (دار الأمین، ۱۴۱۴ ق)
    4. الدرة البیضاء في مناقب الشیخ محیی‌الدین بن عربی – تألیف ابن عربی (مکتبة مدبولی، ۱۴۱۳ ق)
    5. تاریخ إفریقیة و المغرب – تألیف الرقيق القیروانی (دار الفرجانی، ۱۴۱۴ ق)
    6. الفوز بالمراد في تاریخ بغداد – تألیف سلیمان دخیل (دار الآفاق العربیة، ۱۴۲۳ ق)
    7. تاریخ الأئمة الزیدیة في اليمن حتی العصر الحدیث – تألیف محمد بن محمد بن یحیی زباره صنعانی (مکتبة الثقافة الدینیة)
    8. تاریخ المدینة – تألیف قطب الدین محمد حنفی هندی (مکتبة الثقافة الدینیة، ۱۴۱۶ ق)
    9. مراتب النحويين – تألیف ابوطیب عبدالواحد بن علی لغوی نحوی (دار العالم العربی)
    10. الدولة الأموية في قرطبة – تألیف انیس زکریا النصولی (دار العالم العربی)
    11. الدولة الأموية في المشرق – تألیف محمود غنیم (دار العالم العربی)
    12. تاریخ الدولة العباسية في بغداد والقاهرة – تألیف محمود غنیم (دار العالم العربی)
    13. تاریخ الدولة العثمانية في مصر – تألیف محمود غنیم (دار العالم العربی)
    14. الدويلات المستقلة في مصر (الطولونية والإخشيدية والفاطمية) – تألیف محمود غنیم (دار العالم العربی)
    15. تاريخ جوهر الصقلي قائد المعز لدين الله الفاطمي – تألیف علی ابراهیم حسن (دار العالم العربی)
    16. مصر والحضارة الإسلامية – تألیف زکی محمد حسن (دار العالم العربی)
    17. الرحالة المسلمون في العصور الوسطى – تألیف زکی محمد حسن (دار العالم العربی)
    18. التصوف وفريد الدين العطار – تألیف عبدالوهاب عزام (دار العالم العربی)
    19. من أعلام التصوف الإسلامي – تألیف طه عبدالباقی سرور (دار العالم العربی)
    20. التصوف الإسلامي والإمام الشعراني – تألیف طه عبدالباقی سرور (دار العالم العربی)
    21. الغزالي – تألیف طه عبدالباقی سرور (دار العالم العربی)
    22. الحلاج الحسين بن منصور شهيد التصوف الإسلامي – تألیف طه عبدالباقی سرور (دار العالم العربی)
    23. محیي الدين بن عربي – تألیف طه عبدالباقی سرور (دار العالم العربی)
    24. شخصيات صوفية – تألیف طه عبدالباقی سرور (دار العالم العربی)
    25. ابو عبيدة بن الجراح – تألیف طه عبدالباقی سرور (دار العالم العربی)
    26. الإسكندر الأكبر – تألیف و تارن، ترجمه محمد سلیم (دار العالم العربی)

    منابع وابسته

    از دیگر کارهای تحقیقی وی می‌توان به تصحیح کتاب‌های زیر اشاره کرد:[۶]

    - نزهة الأمم في العجائب والحكم (ابن ایاس)

    - مختصر السيرة النبوية (مغلطاوی)

    - رحلة ابن جبير (سلسلة ذخائر العرب)

    - نفحات الرضا والقبول في فضائل المدينة وزيارة سيدنا الرسول (حضراوی)

    - النفحة اليمنية في الأخبار الحجازية (جزائرلی)

    - العقد الثمين في فضائل البلد الأمين (حضراوی)

    پانویس

    1. ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ ۱٫۵ ۱٫۶ ۱٫۷ ۱٫۸ ۱٫۹ Islamic Sources: الدكتور محمد زينهم محمد عزب
    2. ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ October 6 University: Protocol of cooperation between the Arab Association for Civilization and the Islamic Arts and the Faculty of Applied Arts
    3. ↑ Kafrelsheikh University: Arab Association for Culture and Arts Honors Prof Dr Maged el Kemary
    4. ↑ مكتبة نور: محمد زينهم محمد عزب
    5. ↑ دار السلام: كتب محمد زينهم محمد عزب
    6. ↑ مساحة حرة: محمد زينهم محمد عزب

    منابع مقاله

    وابسته‌ها

    برگرفته از «https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=عزب،_محمد_زینهم_محمد&oldid=826305»