۱۵۹٬۸۰۳
ویرایش
فاضل بسطامی، نوروزعلی بن محمدباقر: تفاوت میان نسخهها
جز
جایگزینی متن - ' (ع)' به '(ع)'
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) جز (جایگزینی متن - ' (ص)' به '(ص)') |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) جز (جایگزینی متن - ' (ع)' به '(ع)') |
||
| خط ۲۶: | خط ۲۶: | ||
| درجه علمی = | | درجه علمی = | ||
| دانشگاه = | | دانشگاه = | ||
| علایق پژوهشی = حدیث، رجال، تاریخ، اخلاق، مراثی اهل بیت (ع) | | علایق پژوهشی = حدیث، رجال، تاریخ، اخلاق، مراثی اهل بیت(ع) | ||
| منصب = | | منصب = | ||
| پس از = | | پس از = | ||
| خط ۳۵: | خط ۳۵: | ||
| شاگردان = | | شاگردان = | ||
| اجازه اجتهاد از = | | اجازه اجتهاد از = | ||
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | امواج البکاء فی بکاء الحسین (ع) | فردوس التواریخ | تحفة الحسینیة | تحفة الرضویة | سرور العارفین | سراج المتهجدین | لؤلؤة البحرین}} | | آثار = {{فهرست جعبه عمودی | امواج البکاء فی بکاء الحسین(ع) | فردوس التواریخ | تحفة الحسینیة | تحفة الرضویة | سرور العارفین | سراج المتهجدین | لؤلؤة البحرین}} | ||
| سبک نوشتاری = | | سبک نوشتاری = | ||
| وبگاه = | | وبگاه = | ||
| خط ۴۲: | خط ۴۲: | ||
}} | }} | ||
'''ملا نوروز علی بن محمدباقر بسطامی''' (۱۲۲۷ – ۱۳۰۹ ق) معروف به فاضل بسطامی، محدث، مورخ، واعظ و نویسنده برجسته شیعه در قرن سیزدهم هجری بود. او بیشتر عمر خود را در جوار حرم امام رضا (ع) در مشهد مقدس سپری کرد و آثار ارزشمندی در زمینه حدیث، تاریخ، اخلاق و مراثی اهل بیت (ع) از خود به جای گذاشت. از مهمترین آثار او میتوان به «فردوس التواریخ» (در تاریخ مشهد)، «امواج البکاء» (در مصائب امام حسین (ع)) و «تحفة الرضویة» (در کرامات امام رضا (ع)) اشاره کرد. | '''ملا نوروز علی بن محمدباقر بسطامی''' (۱۲۲۷ – ۱۳۰۹ ق) معروف به فاضل بسطامی، محدث، مورخ، واعظ و نویسنده برجسته شیعه در قرن سیزدهم هجری بود. او بیشتر عمر خود را در جوار حرم امام رضا(ع) در مشهد مقدس سپری کرد و آثار ارزشمندی در زمینه حدیث، تاریخ، اخلاق و مراثی اهل بیت(ع) از خود به جای گذاشت. از مهمترین آثار او میتوان به «فردوس التواریخ» (در تاریخ مشهد)، «امواج البکاء» (در مصائب امام حسین(ع)) و «تحفة الرضویة» (در کرامات امام رضا(ع)) اشاره کرد. | ||
== ولادت == | == ولادت == | ||
| خط ۵۳: | خط ۵۳: | ||
== نسب و خانواده == | == نسب و خانواده == | ||
نام کامل وی «شیخ الحاج ملا نوروز علی بن الحاج محمدباقر البسطامی المشهدی» است.<ref name="tabaghat" /> او پس از هجرت به مشهد، به «نزیل المشهد المقدس الرضوی» (ساکن در جوار حرم امام رضا (ع)) شهرت یافت.<ref name="takmilah">[https://noorlib.ir/book/view/11454?volumeNumber=6&pageNumber=181 صدر، حسن، تکملة أمل الآمل، ج۶، ص۱۸۱]</ref> | نام کامل وی «شیخ الحاج ملا نوروز علی بن الحاج محمدباقر البسطامی المشهدی» است.<ref name="tabaghat" /> او پس از هجرت به مشهد، به «نزیل المشهد المقدس الرضوی» (ساکن در جوار حرم امام رضا(ع)) شهرت یافت.<ref name="takmilah">[https://noorlib.ir/book/view/11454?volumeNumber=6&pageNumber=181 صدر، حسن، تکملة أمل الآمل، ج۶، ص۱۸۱]</ref> | ||
از فاضل بسطامی دو فرزند پسر به نامهای محمدصادق و ابوالحسن به یادگار مانده است.<ref name="miraghai" /> او در وقفنامه خود (سال ۱۳۰۸ قمری) به نام فرزندان و نوادگانش اشاره کرده است. فرزند بزرگ او محمدصادق نیز مانند پدر، روحانی و صاحب دانش و فضیلت بود و به مکه رفت و حج گزارد. آقابزرگ تهرانی در مشهد با حاج محمدصادق ملاقات کرده و علم و فضل او را ستوده است.<ref name="miraghai" /> | از فاضل بسطامی دو فرزند پسر به نامهای محمدصادق و ابوالحسن به یادگار مانده است.<ref name="miraghai" /> او در وقفنامه خود (سال ۱۳۰۸ قمری) به نام فرزندان و نوادگانش اشاره کرده است. فرزند بزرگ او محمدصادق نیز مانند پدر، روحانی و صاحب دانش و فضیلت بود و به مکه رفت و حج گزارد. آقابزرگ تهرانی در مشهد با حاج محمدصادق ملاقات کرده و علم و فضل او را ستوده است.<ref name="miraghai" /> | ||
| خط ۶۰: | خط ۶۰: | ||
== تحصیلات و اساتید == | == تحصیلات و اساتید == | ||
فاضل بسطامی از کودکی به مشهد مقدس هجرت کرد و در جوار حرم امام رضا (ع) پرورش یافت.<ref name="mashar" /> او علوم مختلف را نزد اساتید برجسته آن دوره فراگرفت:<ref name="tabaghat" /><ref name="takmilah" /> | فاضل بسطامی از کودکی به مشهد مقدس هجرت کرد و در جوار حرم امام رضا(ع) پرورش یافت.<ref name="mashar" /> او علوم مختلف را نزد اساتید برجسته آن دوره فراگرفت:<ref name="tabaghat" /><ref name="takmilah" /> | ||
- میرزا عسکری (از علمای مشهد) | - میرزا عسکری (از علمای مشهد) | ||
- مولانا شمسی (شمس البهبهانی المشهدی) | - مولانا شمسی (شمس البهبهانی المشهدی) | ||
| خط ۷۶: | خط ۷۶: | ||
== دیوان اشعار منسوب == | == دیوان اشعار منسوب == | ||
در کتابخانه ملی تهران، نسخه خطی به شماره ۳۲۳۹۹-۵ با عنوان «دیوان اشعار نوروز علی بن محمدباقر فاضل بسطامی» نگهداری میشود.<ref name="miraghai" /> این دیوان بر وزن شاهنامه فردوسی سروده شده و مضمون حماسی دارد. شاعر با تحمیدیه شروع کرده و سپس به نعت و ستایش پیامبر اسلام(ص) و منقبت حضرت علی (ع) پرداخته است. همچنین شاعر به مدح ناصرالدین شاه و ولیعهدش نیز پرداخته است. با این حال، نگارنده با بررسی سبکشناسانه معتقد است که این دیوان از فاضل بسطامی نیست.<ref name="miraghai" /> | در کتابخانه ملی تهران، نسخه خطی به شماره ۳۲۳۹۹-۵ با عنوان «دیوان اشعار نوروز علی بن محمدباقر فاضل بسطامی» نگهداری میشود.<ref name="miraghai" /> این دیوان بر وزن شاهنامه فردوسی سروده شده و مضمون حماسی دارد. شاعر با تحمیدیه شروع کرده و سپس به نعت و ستایش پیامبر اسلام(ص) و منقبت حضرت علی(ع) پرداخته است. همچنین شاعر به مدح ناصرالدین شاه و ولیعهدش نیز پرداخته است. با این حال، نگارنده با بررسی سبکشناسانه معتقد است که این دیوان از فاضل بسطامی نیست.<ref name="miraghai" /> | ||
نمونههایی از اشعار منسوب به فاضل بسطامی در منابع ثبت شده است:<ref name="miraghai" /> | نمونههایی از اشعار منسوب به فاضل بسطامی در منابع ثبت شده است:<ref name="miraghai" /> | ||
در ارادت به امام حسین (ع): | در ارادت به امام حسین(ع): | ||
{{شعر}} | {{شعر}} | ||
{{ب|وصیت کند فاضل بینوا|زمانی که شد وارد نینوا}} | {{ب|وصیت کند فاضل بینوا|زمانی که شد وارد نینوا}} | ||
| خط ۸۷: | خط ۸۷: | ||
{{ب|همان باب رحمت که در عالمین|رسد فیض حق از جناب حسین}} | {{ب|همان باب رحمت که در عالمین|رسد فیض حق از جناب حسین}} | ||
{{پایان شعر}} | {{پایان شعر}} | ||
در ارادت به امام رضا (ع): | در ارادت به امام رضا(ع): | ||
{{شعر}} | {{شعر}} | ||
{{ب|هر زمان کین عاصی بحر الم|در طواف کعبه، بودم در حرم}} | {{ب|هر زمان کین عاصی بحر الم|در طواف کعبه، بودم در حرم}} | ||
| خط ۱۰۰: | خط ۱۰۰: | ||
از فاضل بسطامی آثار متعددی بر جای مانده است که مهمترین آنها عبارتند از:<ref name="tabaghat" /><ref name="takmilah" /><ref name="zarkoli">[https://noorlib.ir/book/view/2846?pageNumber=288 زرکلی، خیرالدین، الأعلام، ج۵، ص۲۸۸]</ref><ref name="zirayah">[https://noorlib.ir/book/view/3264?volumeNumber=24&pageNumber=57 آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعة، ج۲۴، ص۵۷-۵۸]</ref> | از فاضل بسطامی آثار متعددی بر جای مانده است که مهمترین آنها عبارتند از:<ref name="tabaghat" /><ref name="takmilah" /><ref name="zarkoli">[https://noorlib.ir/book/view/2846?pageNumber=288 زرکلی، خیرالدین، الأعلام، ج۵، ص۲۸۸]</ref><ref name="zirayah">[https://noorlib.ir/book/view/3264?volumeNumber=24&pageNumber=57 آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعة، ج۲۴، ص۵۷-۵۸]</ref> | ||
- امواج البکاء فی بکاء الحسین (ع) – در مراثی و مصائب امام حسین (ع). چاپ سنگی، تهران، ۱۲۸۸ق | - امواج البکاء فی بکاء الحسین(ع) – در مراثی و مصائب امام حسین(ع). چاپ سنگی، تهران، ۱۲۸۸ق | ||
- فردوس التواریخ – در تاریخ مشهد مقدس و تراجم علمای مدفون در آن. چاپ سنگی، تبریز، ۱۳۱۵ق | - فردوس التواریخ – در تاریخ مشهد مقدس و تراجم علمای مدفون در آن. چاپ سنگی، تبریز، ۱۳۱۵ق | ||
- تحفة الحسینیة – در اسرار شهادت امام حسین (ع). اولین تألیف ایشان، قبل از ۱۲۶۵ق | - تحفة الحسینیة – در اسرار شهادت امام حسین(ع). اولین تألیف ایشان، قبل از ۱۲۶۵ق | ||
- تحفة الرضویة – در ذکر حالات و معجزات امام رضا (ع). چاپ سنگی، تبریز، ۱۲۸۸ق | - تحفة الرضویة – در ذکر حالات و معجزات امام رضا(ع). چاپ سنگی، تبریز، ۱۲۸۸ق | ||
- سرور العارفین فی أحوال المختار بن أبی عبید – درباره مختار ثقفی | - سرور العارفین فی أحوال المختار بن أبی عبید – درباره مختار ثقفی | ||
| خط ۱۱۲: | خط ۱۱۲: | ||
- سراج المتهجدین فی آداب صلاة اللیل و التهجد – به فارسی، فراغت از تألیف: ۱۲۶۵ق | - سراج المتهجدین فی آداب صلاة اللیل و التهجد – به فارسی، فراغت از تألیف: ۱۲۶۵ق | ||
- لؤلؤة البحرین فی مناقب الحسین (ع) – چاپهای متعدد: تهران (۱۲۹۶ق و ۱۲۹۸ق)، تبریز (۱۲۸۸ق) | - لؤلؤة البحرین فی مناقب الحسین(ع) – چاپهای متعدد: تهران (۱۲۹۶ق و ۱۲۹۸ق)، تبریز (۱۲۸۸ق) | ||
- سفینة النجاة – شرح منظومه بحر العلوم. چاپ سنگی، تهران، ۱۲۸۶ق | - سفینة النجاة – شرح منظومه بحر العلوم. چاپ سنگی، تهران، ۱۲۸۶ق | ||
| خط ۱۲۰: | خط ۱۲۰: | ||
- خلاصة النجاة – مختصر رسالة نجاة المتقین، به فارسی | - خلاصة النجاة – مختصر رسالة نجاة المتقین، به فارسی | ||
- نجاة الخافقین فی ثواب زیارة الحسین (ع) | - نجاة الخافقین فی ثواب زیارة الحسین(ع) | ||
- الوسائل الحسینیة لطی العوالم البرزخیة – به فارسی، به خط مؤلف | - الوسائل الحسینیة لطی العوالم البرزخیة – به فارسی، به خط مؤلف | ||
- الوجیزة – در مقتل و مصائب معصومین (ع) در ۹ باب، فراغت از تألیف: ۱۳ محرم ۱۲۷۱ق | - الوجیزة – در مقتل و مصائب معصومین(ع) در ۹ باب، فراغت از تألیف: ۱۳ محرم ۱۲۷۱ق | ||
- ذخیرة العباد | - ذخیرة العباد | ||
| خط ۱۳۲: | خط ۱۳۲: | ||
- البداء – رسالهای در موضوع بداء | - البداء – رسالهای در موضوع بداء | ||
- شرح طب الرضا (ع) | - شرح طب الرضا(ع) | ||
- وسیلة الرضوان – در ترجمه الصحیفة الرضویة | - وسیلة الرضوان – در ترجمه الصحیفة الرضویة | ||