۱۶۱٬۰۵۲
ویرایش
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) جز (جایگزینی متن - ' ،' به '،') |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) جز (جایگزینی متن - ' ' به '') |
||
| خط ۴۲: | خط ۴۲: | ||
| کد مؤلف = AUTHORCODE78970AUTHORCODE | | کد مؤلف = AUTHORCODE78970AUTHORCODE | ||
}} | }} | ||
''' اَخْتَر، احمد بيک گرجى''' | ''' اَخْتَر، احمد بيک گرجى'''(د 1232ق/1817م)، شاعر، تذکرهنويس، خطاط و ستايشگر لطفعلى خان زند و فتحعلى شاه قاجار. وی شاعری شعرشناس و در نثر و نظم ماهر بود و خط شكسته را خوب مینوشت. مهمترین اثر او تذکرۀ انجمن آرا (تذکرۀ اختر) است که ناتمام ماند و بعدها توسط فاضل خان گروسی با نام انجمن خاقان تکمیل شد | ||
==نسب== | ==نسب== | ||
پدر اختر، فرامرز بيک از خدمتگزاران معتبر دولت زنديه و مادرش از بازماندگان حسن پاشای ترکمان بود. اجداد او از نژاد ترکان گرجستان و در شمار غلامان صفويه بودند | پدر اختر، فرامرز بيک از خدمتگزاران معتبر دولت زنديه و مادرش از بازماندگان حسن پاشای ترکمان بود. اجداد او از نژاد ترکان گرجستان و در شمار غلامان صفويه بودند. بر اساس برخی منابع، خاندان او از طایفه ساکی (از والیان لرستان) بودند که در پی لشکرکشیهای نادرشاه به گرجستان، در آن سرزمین ماندگار شدند | ||
| خط ۵۴: | خط ۵۴: | ||
دوران رشدش در شيراز و اصفهان سپری شد و در جوانى به خدمت آخرين حاکم زنديه، لطفعلى خان درآمد و تا انقراض خاندان زنديه به دست آقا محمد خان قاجار با آنان ارتباط داشت. | دوران رشدش در شيراز و اصفهان سپری شد و در جوانى به خدمت آخرين حاکم زنديه، لطفعلى خان درآمد و تا انقراض خاندان زنديه به دست آقا محمد خان قاجار با آنان ارتباط داشت. | ||
اختر تا بر تخت نشستن فتحعلى شاه از دستگاه حکومت دور بود و در خراسان به انزوا به سر مىبرد. در اوایل دولت قاجاریه به سبب تهمتی به خراسان | اختر تا بر تخت نشستن فتحعلى شاه از دستگاه حکومت دور بود و در خراسان به انزوا به سر مىبرد. در اوایل دولت قاجاریه به سبب تهمتی به خراسان گریختتا آنکه به پايمردی سليمان خان قاجار (متصدی آذربایجان و متخلص به «عزت»)، و سرودن چکامهای در ستايش شاه، بخشوده شد و به خدمت سليمان خان درآمد. فتحعلی شاه پس از شنیدن قصیده او وی را ستود و گفت: «قصیدهٔ تو بکر و تازه است و لهذا در خور انعام بیاندازه، خودت را به خودت بخشیدم». | ||
==وفات== | ==وفات== | ||
| خط ۶۷: | خط ۶۷: | ||
===تذکره انجمن آرا (تذکره اختر)=== | ===تذکره انجمن آرا (تذکره اختر)=== | ||
اين تذکره که نتيجه سفر اختر به اصفهان، شيراز، يزد، تهران، خراسان و نشست و برخاست وی با شاعران است، مشتمل بر زندگىنامه 129 شاعر همعصر او و بررسى و گزينش برخى از آثار آنان است. وی ضمن معرفى هر شاعر، ويژگیهای هنری او را در زمينه خوشنويسى، تذهيب و موسيقى يادآور مىشود. اختر در اين تذکره که آن را هنگام اقامت در اصفهان تأليف کرده، به شاعران اصفهان و شيراز بيش از سخنوران ديگر شهرها پرداخته است | اين تذکره که نتيجه سفر اختر به اصفهان، شيراز، يزد، تهران، خراسان و نشست و برخاست وی با شاعران است، مشتمل بر زندگىنامه 129 شاعر همعصر او و بررسى و گزينش برخى از آثار آنان است. وی ضمن معرفى هر شاعر، ويژگیهای هنری او را در زمينه خوشنويسى، تذهيب و موسيقى يادآور مىشود. اختر در اين تذکره که آن را هنگام اقامت در اصفهان تأليف کرده، به شاعران اصفهان و شيراز بيش از سخنوران ديگر شهرها پرداخته است. | ||
تاريخ تأليف اين تذکره به درستى روشن نيست. به گفته خود مؤلف، وی در 1225ق به فکر تأليف اين تذکره افتاده بود و در 1227ق قصد داشته نسخهای از آن را به فتحعلى شاه تقديم کند. | تاريخ تأليف اين تذکره به درستى روشن نيست. به گفته خود مؤلف، وی در 1225ق به فکر تأليف اين تذکره افتاده بود و در 1227ق قصد داشته نسخهای از آن را به فتحعلى شاه تقديم کند. | ||