۱۵۹٬۸۰۵
ویرایش
نیما یوشیج: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۴۱: | خط ۴۱: | ||
| کد مؤلف = AUTHORCODE18641AUTHORCODE | | کد مؤلف = AUTHORCODE18641AUTHORCODE | ||
}} | }} | ||
'''علی اسفندیاری''' (۱۲۷۶-۱۳۳۸ش)، معروف به نیمایوشیج، شاعر معاصر ایرانی و بنیانگذار شعر نو فارسی است. او با سرودن منظومه «افسانه» در سال ۱۳۰۱، تحولی بنیادین در ساختار و محتوای شعر فارسی ایجاد کرد و قالبهای سنتی را به چالش کشید. نیما در روستای یوش مازندران زاده شد، در مدرسه سنلویی تهران تحصیل کرد و با ادبیات فرانسه آشنا شد. نظریههای ادبی او در کتابهایی مانند «ارزش احساسات» و «حرفهای همسایه» تدوین شده است. اشعار نمادین او با درونمایههای اجتماعی و طبیعتگرایانه، تأثیری ماندگار بر شاعرانی همچون شاملو، اخوان ثالث، فروغ فرخزاد و سپهری گذاشت. نیما در ۱۳ دی ۱۳۳۸ در تهران درگذشت و پیکرش پس از ۳۴ سال به وصیت خود به یوش منتقل و در حیاط خانه پدریاش به خاک سپرده شد. | '''علی اسفندیاری''' (۱۲۷۶-۱۳۳۸ش)، معروف به نیمایوشیج، شاعر معاصر ایرانی و بنیانگذار شعر نو فارسی است. او با سرودن منظومه «افسانه» در سال ۱۳۰۱، تحولی بنیادین در ساختار و محتوای شعر فارسی ایجاد کرد و قالبهای سنتی را به چالش کشید. نیما در روستای یوش مازندران زاده شد، در مدرسه سنلویی تهران تحصیل کرد و با ادبیات فرانسه آشنا شد. نظریههای ادبی او در کتابهایی مانند «ارزش احساسات» و «حرفهای همسایه» تدوین شده است. اشعار نمادین او با درونمایههای اجتماعی و طبیعتگرایانه، تأثیری ماندگار بر شاعرانی همچون شاملو، [[اخوان ثالث، مهدی|اخوان ثالث]]، فروغ فرخزاد و سپهری گذاشت. نیما در ۱۳ دی ۱۳۳۸ در تهران درگذشت و پیکرش پس از ۳۴ سال به وصیت خود به یوش منتقل و در حیاط خانه پدریاش به خاک سپرده شد. | ||
==تولد و خاندان== | ==تولد و خاندان== | ||
| خط ۵۸: | خط ۵۸: | ||
==ازدواج و زندگی شخصی== | ==ازدواج و زندگی شخصی== | ||
نیمایوشیج در جوانی عاشق دختری شد، اما به دلیل اختلاف مذهبی نتوانست با وی ازدواج کند. پس از این شکست، عاشق دختری روستایی به نام صفورا شد، اما دختر حاضر نشد به شهر بیاید.<ref name="beytoote" /> | |||
سرانجام در ۶ اردیبهشت ۱۳۰۵ خورشیدی با عالیه جهانگیر، فرزند میرزا اسماعیل شیرازی و خواهرزاده روزنامهنگار انقلابی میرزا جهانگیر صوراسرافیل، ازدواج کرد.<ref name="imna">[https://www.imna.ir/news/465868 خبرگزاری ایمنا: زندگینامه نیمایوشج]</ref> یک ماه پس از ازدواج، پدرش درگذشت. ثمره این ازدواج پسری به نام شراگیم (به معنی شیرمانند) بود که در ۱۳ اردیبهشت ۱۳۲۴ به دنیا آمد.<ref name="bestha">[https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-17/282971-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D8%B9%D8%B1 بهترینها: زندگي نامه نيمايوشيج، پدر شعر نو]</ref> | سرانجام در ۶ اردیبهشت ۱۳۰۵ خورشیدی با عالیه جهانگیر، فرزند میرزا اسماعیل شیرازی و خواهرزاده روزنامهنگار انقلابی میرزا جهانگیر صوراسرافیل، ازدواج کرد.<ref name="imna">[https://www.imna.ir/news/465868 خبرگزاری ایمنا: زندگینامه نیمایوشج]</ref> یک ماه پس از ازدواج، پدرش درگذشت. ثمره این ازدواج پسری به نام شراگیم (به معنی شیرمانند) بود که در ۱۳ اردیبهشت ۱۳۲۴ به دنیا آمد.<ref name="bestha">[https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-17/282971-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D8%B9%D8%B1 بهترینها: زندگي نامه نيمايوشيج، پدر شعر نو]</ref> | ||
| خط ۶۹: | خط ۶۹: | ||
در دی ماه ۱۳۰۱، نیما منظومه «افسانه» را سرود و بخشهایی از آن را در هفتهنامه «قرن بیستم» به سردبیری میرزاده عشقی به چاپ رساند.<ref name="sadat" /> «افسانه» منظومهای است در ۱۲۷ بند (هر بند پنج سطر) بر وزن «فاعلن فاعلن فاعلاتن». قسمت اعظم شعر مکالمه میان عاشق-شاعر و موجودی خیالی درونی به نام «افسانه» است. این اثر از نظر فضا و زبان و بیان به عنوان نخستین شعر جدی جدید شناخته میشود.<ref name="mohamadi">محمدی، حسنعلی، ج۱، ص۴۵</ref> | در دی ماه ۱۳۰۱، نیما منظومه «افسانه» را سرود و بخشهایی از آن را در هفتهنامه «قرن بیستم» به سردبیری میرزاده عشقی به چاپ رساند.<ref name="sadat" /> «افسانه» منظومهای است در ۱۲۷ بند (هر بند پنج سطر) بر وزن «فاعلن فاعلن فاعلاتن». قسمت اعظم شعر مکالمه میان عاشق-شاعر و موجودی خیالی درونی به نام «افسانه» است. این اثر از نظر فضا و زبان و بیان به عنوان نخستین شعر جدی جدید شناخته میشود.<ref name="mohamadi">محمدی، حسنعلی، ج۱، ص۴۵</ref> | ||
در پاییز سال ۱۳۰۱ شعر «ای شب» را در روزنامه هفتگی «نوبهار» محمدتقی بهار منتشر کرد. نیما در این رابطه میگوید: «نمونه دیگری از شیوه کار خود «ای شب» را که پیش از این تاریخ سرودم و دست به دست و مردود شده بود، در روزنامه هفتگی نوبهار دیدم.»<ref name="tabnak" /> | در پاییز سال ۱۳۰۱ شعر «ای شب» را در روزنامه هفتگی «نوبهار» [[بهار، محمدتقی|محمدتقی بهار]] منتشر کرد. نیما در این رابطه میگوید: «نمونه دیگری از شیوه کار خود «ای شب» را که پیش از این تاریخ سرودم و دست به دست و مردود شده بود، در روزنامه هفتگی نوبهار دیدم.»<ref name="tabnak" /> | ||
==نظریه ادبی و اصول شعر نو== | ==نظریه ادبی و اصول شعر نو== | ||
| خط ۱۵۱: | خط ۱۵۱: | ||
با ظهور شعر نو و انتشار آثار نیما، واکنشها در جامعه ادبی ایران اغلب شدید بود. بسیاری از شاعران سنتی و منتقدان کلاسیک، تغییرات او در وزن، قافیه و فرم را تهدیدی برای میراث ادبی ایران میدانستند و انتشار شعرهای او را «بیقواره» و «ناموزون» میخواندند.<ref name="qalamabi5" /> | با ظهور شعر نو و انتشار آثار نیما، واکنشها در جامعه ادبی ایران اغلب شدید بود. بسیاری از شاعران سنتی و منتقدان کلاسیک، تغییرات او در وزن، قافیه و فرم را تهدیدی برای میراث ادبی ایران میدانستند و انتشار شعرهای او را «بیقواره» و «ناموزون» میخواندند.<ref name="qalamabi5" /> | ||
شفیعی کدکنی در مقدمه گزینه اشعار پرویز ناتل | [[شفیعی کدکنی، محمدرضا|شفیعی کدکنی]] در مقدمه گزینه اشعار [[خانلری، پرویز|پرویز ناتل خانلری]]، برخی از شعرهای نیما را پس از شهریور ۱۳۲۰، تحت تأثیر [[خانلری، پرویز|پرویز ناتل خانلری]] دانسته و تاریخ درجشده در پای اشعار نیما را نامعتبر خوانده است.<ref name="faradeed3">[https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-45/214461-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D9%85%D8%A7-%DB%8C%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AC فرادید: مناقشهها درباره نیما]</ref> سیروس طاهباز و احمد افرادی این اتهامها را رد کردهاند.<ref name="faradeed3" /> | ||
==گرایش سیاسی== | ==گرایش سیاسی== | ||
| خط ۱۵۷: | خط ۱۵۷: | ||
==سالهای پایانی و وفات== | ==سالهای پایانی و وفات== | ||
نیمایوشیج در اواخر عمر به دلیل سرمای شدید یوش به ذاتالریه مبتلا شد و برای معالجه به تهران آمد، اما معالجات تأثیری نداشت. او در شبانگاه ۱۳ دی ماه ۱۳۳۸ (برابر با بامداد ۱۶ دی به روایت برخی منابع)<ref name="faradeed4">[https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-45/214461-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D9%85%D8%A7-%DB%8C%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AC فرادید: اصلاح تاریخ فوت]</ref> در تهران درگذشت و در امامزاده عبدالله تهران به خاک سپرده شد.<ref name="marsalvand">مرسلوند، حسن، ج۳، ص۲۰۳</ref> سه سال پس از مرگش، جلال آل احمد و سیروس طاهباز به خانه نیما رفتند.<ref name="qalamabi7">[https://ghalamabi.ir/biography/nima-youshij-biography/ قلم آبی: سالهای پایانی]</ref> | |||
در سال ۱۳۷۲ و پس از ۳۴ سال، بنا به وصیت نیما، پیکر او به یوش منتقل شد و در حیاط خانه پدری در کنار آرامگاه خواهرش بهجتالزمان اسفندیاری و بعدها سیروس طاهباز (گردآورنده آثار نیما) به خاک سپرده شد.<ref name="faradeed5">[https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-45/214461-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D9%85%D8%A7-%DB%8C%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AC فرادید: خانه تاریخی نیما]</ref> | در سال ۱۳۷۲ و پس از ۳۴ سال، بنا به وصیت نیما، پیکر او به یوش منتقل شد و در حیاط خانه پدری در کنار آرامگاه خواهرش بهجتالزمان اسفندیاری و بعدها سیروس طاهباز (گردآورنده آثار نیما) به خاک سپرده شد.<ref name="faradeed5">[https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-45/214461-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D9%85%D8%A7-%DB%8C%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AC فرادید: خانه تاریخی نیما]</ref> | ||
==خانه نیمایوشیج== | ==خانه نیمایوشیج== | ||
خانه | خانه نیمایوشیج واقع در یوش، بنایی است مربوط به دوره قاجار که توسط علی معروف به ناظمالایاله (جد نیما) بیش از دویست سال پیش ساخته شده است. این بنا به شماره ۱۸۰۲ از سوی سازمان میراث فرهنگی به عنوان اثر ملی ثبت شده است.<ref name="faradeed5" /> خانه دیگر نیمایوشیج در تهران (منطقه شمیران) نیز ثبت ملی شده و به عنوان خانه موزه نیما احیا شده است.<ref name="faradeed5" /> | ||
==وصیتنامه نیما== | ==وصیتنامه نیما== | ||
نیما در تاریخ ۲۸ خرداد ۱۳۳۵ وصیتنامهای نوشت و در آن از دکتر محمد معین خواست که آثارش را پس از مرگش بررسی کند و قیّم فرزندش شراگیم باشد. او تأکید کرد: «هیچیک از کسانی که به پیروی از من شعر صادر فرمودهاند در کار نباشند.»<ref name="bestha3">[https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-17/282971-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D8%B9%D8%B1 بهترینها: وصیتنامه نیما یوشیج]</ref> | نیما در تاریخ ۲۸ خرداد ۱۳۳۵ وصیتنامهای نوشت و در آن از دکتر [[معین، محمد|محمد معین]] خواست که آثارش را پس از مرگش بررسی کند و قیّم فرزندش شراگیم باشد. او تأکید کرد: «هیچیک از کسانی که به پیروی از من شعر صادر فرمودهاند در کار نباشند.»<ref name="bestha3">[https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-17/282971-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D8%B9%D8%B1 بهترینها: وصیتنامه نیما یوشیج]</ref> | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
| خط ۱۸۵: | خط ۱۸۵: | ||
===پایگاههای اینترنتی=== | ===پایگاههای اینترنتی=== | ||
*[https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-45/214461/%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D9%85%D8%A7-%DB%8C%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AC فرادید: تصاویر زندگی خصوصی، | *[https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-45/214461/%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D9%85%D8%A7-%DB%8C%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AC فرادید: تصاویر زندگی خصوصی، نیمایوشیج] | ||
*[https://www.beytoote.com/art/artist/biography-nimayoushifi2-poetry.html بیتوته: زندگینامه | *[https://www.beytoote.com/art/artist/biography-nimayoushifi2-poetry.html بیتوته: زندگینامه نیمایوشیج، پدر شعر نوی ایران] | ||
*[https://www.imna.ir/news/465868 ایمنا: زندگینامه | *[https://www.imna.ir/news/465868 ایمنا: زندگینامه نیمایوشج + مجموعه آثار و شعر] | ||
*[https://www.tabnak.ir/fa/tags/95866/1 تابناک: | *[https://www.tabnak.ir/fa/tags/95866/1 تابناک: نیمایوشیج] | ||
*[https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-17/282971-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D8%B9%D8%B1 بهترین ها: زندگينامه | *[https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7-17/282971-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D8%B9%D8%B1 بهترین ها: زندگينامه نيمايوشيج، پدر شعر نو] | ||
*[https://ghalamabi.ir/biography/nima-youshij-biography/ قلم آبی: زندگینامه | *[https://ghalamabi.ir/biography/nima-youshij-biography/ قلم آبی: زندگینامه نیمایوشیج] | ||
==وابستهها== | ==وابستهها== | ||