پرش به محتوا

سیره ائمه اطهار علیهم‌السلام در برخورد با اندیشه‌های مخالف: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'نهج‌ البلاغه' به 'نهج‌البلاغه'
جز (جایگزینی متن - 'علیهم السلام' به 'علیهم‌السلام')
جز (جایگزینی متن - 'نهج‌ البلاغه' به 'نهج‌البلاغه')
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
 
خط ۴۰: خط ۴۰:
فصل چهارم (برخورد ائمه(ع) با پیروان و پیشوایان مذاهب اسلامی): این فصل، به مواجهه ائمه(ع) با مذاهب مختلف اسلامی می‌پردازد. نویسنده در این فصل، درصدد بررسی فعالیت‌های ائمه(ع) در رابطه با سایر انحراف‌هایی است که در فصل پیش به آنها اشاره نشده است. وی در این فصل، مواضع ائمه برای مقابله با این انحراف‌ها را به‌نحو زیر بیان کرده است: تفسیر درست معنای ایمان، طرح نظریه امر بین الامرین در مقابل جبر و تفویض، تنزیه خدا از تشبیه به مخلوقات، دوری از فتنه خلق قرآن، مقابله با غلو، مقابله با جعل حدیث، مقابله با عقل‌گرایی افراطی و معرفی فرقه‌های منحرف<ref>ر.ک: همان، ص103-144</ref>. پیرامون نظریه امر بین الامرین، به تشریح این موضوع پرداخته شده است که ائمه(ع) در مقابل دو نظریه مطرح در زمان خود، یعنی جبر و تفویض، با تکیه بر قرآن و عقل، جبر را به‌طور کلی نفی کرده و بر آزادی اراده و اختیار انسان در عمل تأکید کردند، بدون اینکه تفویض را پذیرفته و مشیت خدا را در زندگی انسان انکار کنند<ref>ر.ک: همان، ص112</ref>.
فصل چهارم (برخورد ائمه(ع) با پیروان و پیشوایان مذاهب اسلامی): این فصل، به مواجهه ائمه(ع) با مذاهب مختلف اسلامی می‌پردازد. نویسنده در این فصل، درصدد بررسی فعالیت‌های ائمه(ع) در رابطه با سایر انحراف‌هایی است که در فصل پیش به آنها اشاره نشده است. وی در این فصل، مواضع ائمه برای مقابله با این انحراف‌ها را به‌نحو زیر بیان کرده است: تفسیر درست معنای ایمان، طرح نظریه امر بین الامرین در مقابل جبر و تفویض، تنزیه خدا از تشبیه به مخلوقات، دوری از فتنه خلق قرآن، مقابله با غلو، مقابله با جعل حدیث، مقابله با عقل‌گرایی افراطی و معرفی فرقه‌های منحرف<ref>ر.ک: همان، ص103-144</ref>. پیرامون نظریه امر بین الامرین، به تشریح این موضوع پرداخته شده است که ائمه(ع) در مقابل دو نظریه مطرح در زمان خود، یعنی جبر و تفویض، با تکیه بر قرآن و عقل، جبر را به‌طور کلی نفی کرده و بر آزادی اراده و اختیار انسان در عمل تأکید کردند، بدون اینکه تفویض را پذیرفته و مشیت خدا را در زندگی انسان انکار کنند<ref>ر.ک: همان، ص112</ref>.


فصل پنجم (برخورد ائمه اطهار(ع) با رقبای سیاسی): این فصل، به مواضع ائمه(ع) در برابر رقبای سیاسی می‌پردازد. در این فصل، نقد روش سیاسی انتخاب خلیفه و عملکرد خلفا<ref>ر.ک: همان، ص148</ref>، تأکید بر انتصاب الهی امامت<ref>ر.ک: همان، ص157</ref> و تأکید بر مرجعیت دینی و علمی خاندان پیامبر(ص) مطرح شده است<ref>ر.ک: همان، ص163</ref>. نویسنده در این فصل، تصریح دارد که ائمه(ع) در بیان‌های متفاوتی بر جایگاه دینی و علمی خویش تأکید کرده و خاندان پیامبر(ص) را تنها مرجع شایسته دینی و علمی مسلمانان معرفی می‌کردند و این مطلب در سخنان اکثر ائمه(ع) منعکس است. در این زمینه، به چند مورد از نهج‌ البلاغه اشاره شده است<ref>ر.ک: همان، ص163-164</ref>.
فصل پنجم (برخورد ائمه اطهار(ع) با رقبای سیاسی): این فصل، به مواضع ائمه(ع) در برابر رقبای سیاسی می‌پردازد. در این فصل، نقد روش سیاسی انتخاب خلیفه و عملکرد خلفا<ref>ر.ک: همان، ص148</ref>، تأکید بر انتصاب الهی امامت<ref>ر.ک: همان، ص157</ref> و تأکید بر مرجعیت دینی و علمی خاندان پیامبر(ص) مطرح شده است<ref>ر.ک: همان، ص163</ref>. نویسنده در این فصل، تصریح دارد که ائمه(ع) در بیان‌های متفاوتی بر جایگاه دینی و علمی خویش تأکید کرده و خاندان پیامبر(ص) را تنها مرجع شایسته دینی و علمی مسلمانان معرفی می‌کردند و این مطلب در سخنان اکثر ائمه(ع) منعکس است. در این زمینه، به چند مورد از نهج‌البلاغه اشاره شده است<ref>ر.ک: همان، ص163-164</ref>.
این فصل همچنین به کوشش ائمه(ع) در نقد احادیث جعلی که در راستای اهداف سیاسی ساخته شده بودند، می‌پردازد که مناظره امام جواد(ع) با یحیی بن اکثم در حضور مأمون از نمونه‌های بارز این کوشش است<ref>ر.ک: همان، ص168-169</ref>.
این فصل همچنین به کوشش ائمه(ع) در نقد احادیث جعلی که در راستای اهداف سیاسی ساخته شده بودند، می‌پردازد که مناظره امام جواد(ع) با یحیی بن اکثم در حضور مأمون از نمونه‌های بارز این کوشش است<ref>ر.ک: همان، ص168-169</ref>.
در ادامه، مقابله با تبلیغات ضد علوی<ref>ر.ک: همان، ص175</ref>، تأکید بر ایمان ابوطالب<ref>ر.ک: همان، ص175</ref> و تأکید بر اینکه ائمه اطهار و فرزندان حضرت فاطمه(س)، فرزندان پیامبرند<ref>ر.ک: همان، ص176</ref>، مورد بررسی قرار گرفته است. در نهایت، به مقابله با تصویر نادرست از علویان و تلاش برای تحریف جایگاه آن‌ها، پرداخته شده است<ref>ر.ک: همان، ص180</ref>.
در ادامه، مقابله با تبلیغات ضد علوی<ref>ر.ک: همان، ص175</ref>، تأکید بر ایمان ابوطالب<ref>ر.ک: همان، ص175</ref> و تأکید بر اینکه ائمه اطهار و فرزندان حضرت فاطمه(س)، فرزندان پیامبرند<ref>ر.ک: همان، ص176</ref>، مورد بررسی قرار گرفته است. در نهایت، به مقابله با تصویر نادرست از علویان و تلاش برای تحریف جایگاه آن‌ها، پرداخته شده است<ref>ر.ک: همان، ص180</ref>.