صائب، محمدعلی: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۱۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<div class="wikiInfo">
{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه
[[پرونده:NUR07140.jpg|بندانگشتی|                               ]]
| عنوان = میرزا محمدعلی صائب تبریزی
{| class="wikitable aboutAuthorTable" style="text-align:Right" |+ |
| تصویر = NUR07140.jpg
|-
| اندازه تصویر =
! نام!! data-type="authorName" |محمدعلی صائب
| توضیح تصویر = آرامگاه صائب تبریزی در خیابان صائب و داخل باغ تکیه اصفهان
|-
| نام کامل = میرزا محمدعلی صائب تبریزی
|نام‌های دیگر
| نام‌های دیگر = صائب تبریزی
| data-type="authorOtherNames" |صائب تبریزی
| لقب = ملک‌الشعرا
 
| تخلص = صائب
|-
| نسب =
|نام پدر
| نام پدر = میرزا عبدالرحیم
| data-type="authorfatherName" |میرزا عبدالرّحیم
| ولادت = حدود ۱۰۰۰ قمری
|-
| محل تولد = تبریز (یا اصفهان)
|متولد
| کشور تولد = ایران
| data-type="authorbirthDate" | حدود 1000ق
| محل زندگی = اصفهان، کابل، آگره، لاهور، برهانپور، کشمیر
|-
| رحلت = ۱۰۸۶ یا ۱۰۸۷ قمری
|محل تولد
| شهادت =
| data-type="authorBirthPlace" |تبریز یا اصفهان
| مدفن = خیابان صائب، باغ تکیه، اصفهان
|-
| طول عمر = بیش از ۸۰ سال
|رحلت
| نام همسر =
| data-type="authorDeathDate" | 1087ق
| فرزندان =
|-
| خویشاوندان =
|اساتید
| دین = اسلام
| data-type="authorTeachers" |
| مذهب = شیعه
|-
| پیشه = شاعر، ملک‌الشعرا
|برخی آثار
| درجه علمی =
| data-type="authorWritings" |دیوان صائب تبریزی
| دانشگاه =
 
| حوزه =
|- class="articleCode"
| علایق پژوهشی = شعر فارسی، غزل‌سرایی
|کد مؤلف
| منصب = ملک‌الشعرای دربار شاه عباس دوم
| data-type="authorCode" |AUTHORCODE07140AUTHORCODE
| پس از =
|}
| پیش از =
</div>'''میرزا محمدعلی صائب تبریزی''' (حدود 1000-1086 یا 1087ق)، شاعر شیعی، دارای سبک هندی، سرشناس‌ترین غزل‌سرای قرن یازدهم هجری و از شاعران بنام ایران است.
| اساتید =
| مشایخ =
| معاصرین = ظفرخان (احسن)، ناصرعلی سرهندی
| شاگردان =
| اجازه اجتهاد از =
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[دیوان صائب تبریزی]] | [[مجموعه اشعار ولایی و آیینی صائب تبریزی]]}}
| سبک نوشتاری = سبک هندی
| وبگاه =
| امضا =
| کد مؤلف = AUTHORCODE07140AUTHORCODE
}}
'''میرزا محمدعلی صائب تبریزی''' (حدود ۱۰۰۰-۱۰۸۶ق)، شاعر شیعی و سرشناس‌ترین غزل‌سرای قرن یازدهم هجری و از شاعران بنام ایران در سبک هندی است. او لقب «ملک‌الشعرایی» را از شاه عباس دوم دریافت کرد و واژه «صائب» (به معنای راست، درست و رسا) را به‌عنوان تخلص خویش برگزید. درباره سال ولادت او اختلاف نظر وجود دارد و در حدود سال ۱۰۰۰ق دانسته شده است. زادگاه او نیز مورد بحث است؛ برخی تبریز و برخی اصفهان را زادگاه وی می‌دانند، اما می‌توان او را «تبریزی المولد و اصفهانی الموطن و المدفن» معرفی کرد. پدرش میرزا عبدالرحیم از بازرگانان معتبر بود و خانواده شاعر از هزار خانواری بودند که به دستور شاه عباس اول پس از فتح تبریز به سال ۱۰۱۲ق به اصفهان کوچیدند و در محله عباس‌آباد سکونت کردند. صائب در اصفهان به تحصیل علوم متداول پرداخت و در روزگار جوانی به سفر حج و سپس به مشهد مقدس مشرف شد. در سال ۱۰۳۴ق راهی هند شد و چند سالی را با ظفرخان متخلص به «احسن» (که خود شاعر و ادیب بود) در شهر کابل به سر برد و از او محبت بسیار دید. نخستین دیوانش را به درخواست وی سامان بخشید. با عزل ظفرخان در سال ۱۰۳۷ق، صائب هم همراه وی به آگره، لاهور، برهانپور و کشمیر رفت و سرانجام در سال ۱۰۴۲ق به همراه پدر پیر خود که برای دیدار فرزند به هند آمده بود، به ایران بازگشت و در اصفهان مقیم شد. صائب بیش از هشتاد سال عمر کرد و تا اواخر عمر دست بر قلم داشت. آرامگاه وی سال‌ها متروک بود تا اینکه توسط استاد [[همایی، جلال‌الدین|جلال‌الدین همایی]] در سال ۱۳۱۷ش یافت شد و ساخت آن در سال ۱۳۴۲ آغاز و در سال ۱۳۴۶ به انجام رسید. از آثار او می‌توان به «[[دیوان صائب تبریزی]]» و «مجموعه اشعار ولایی و آیینی صائب تبریزی» اشاره کرد.


==نام، لقب و تخلص==  
==نام، لقب و تخلص==  
خط ۴۰: خط ۵۱:
[[ناصرعلی سرهندی]] که خود، ملقّب به «صائب ثانی»، است در توصیف کلام «صائب» با همین لفظ از او یاد می‌کند و بیتی شنیدنی می‌آفریند:
[[ناصرعلی سرهندی]] که خود، ملقّب به «صائب ثانی»، است در توصیف کلام «صائب» با همین لفظ از او یاد می‌کند و بیتی شنیدنی می‌آفریند:


'''«علی»! به نشئه اشعار «صائبا» نرسد می'''
 
قسم به ساقی کوثر! که از شراب گذشتیم'''<ref>ر.ک: هاشمی، جواد، ص12-13</ref>.'''
{{شعر}}
{{ب|'' «علی»! به نشئه اشعار «صائبا» نرسد می ''|2='' قسم به ساقی کوثر! که از شراب گذشتیم ''<ref>ر.ک: هاشمی، جواد، ص12-13</ref>}}
{{پایان شعر}}
 


==ولادت==
==ولادت==
خط ۵۱: خط ۶۵:
پدرش میرزا عبدالرّحیم از بازرگانان معتبر و خانواده‌ شاعر از هزار خانواری بود که به دستور شاه عباس اوّل پس از فتح تبریز به سال 1012ق، به اصفهان کوچیدند و در محله عباس‌آباد سکونت کردند<ref>ر. ک: همان</ref>.
پدرش میرزا عبدالرّحیم از بازرگانان معتبر و خانواده‌ شاعر از هزار خانواری بود که به دستور شاه عباس اوّل پس از فتح تبریز به سال 1012ق، به اصفهان کوچیدند و در محله عباس‌آباد سکونت کردند<ref>ر. ک: همان</ref>.


==تحصیل==
==تحصیلات==
«صائب» در اصفهان، پایتخت آن زمان، به تحصیل علوم متداول پرداخت.
«صائب» در اصفهان، پایتخت آن زمان، به تحصیل علوم متداول پرداخت.


خط ۵۷: خط ۷۱:
در روزگار جوانی، توفیق، رفیقش شد و به سفر حج و پس از آن به مشهد مقدّس مشرّف شد:
در روزگار جوانی، توفیق، رفیقش شد و به سفر حج و پس از آن به مشهد مقدّس مشرّف شد:


'''للَّه الحمد! که بعد از سفر حج، «صائب»!'''
 
عهد خود تازه به سلطان خراسان کردم
{{شعر}}
{{ب|'' للَّه الحمد! که بعد از سفر حج، «صائب»!''|2=''عهد خود تازه به سلطان خراسان کردم''}}
{{پایان شعر}}
 


گویا «عهد خود تازه کردن»، اشاره به توفیق تشرّف قبلی به حریم [[امام رضا علیه‌السلام|ثامن‌الحجج(ع)]] دارد<ref>ر. ک: همان، ص16</ref>.
گویا «عهد خود تازه کردن»، اشاره به توفیق تشرّف قبلی به حریم [[امام رضا علیه‌السلام|ثامن‌الحجج(ع)]] دارد<ref>ر. ک: همان، ص16</ref>.
خط ۷۰: خط ۸۷:
[[جواد هاشمی]] در کتاب «مجموعه اشعار ولایی و آیینی صائب تبریزی»، درباره وفات صائب به‌تفصیل، بحث و اقوال دیگران را نقد و بررسی کرده؛ وی معتقد است تاریخ صحیح درگذشت او را باید یکی از دو سال 1086 یا 1087 دانست<ref>ر. ک: همان، ص18-19</ref>.
[[جواد هاشمی]] در کتاب «مجموعه اشعار ولایی و آیینی صائب تبریزی»، درباره وفات صائب به‌تفصیل، بحث و اقوال دیگران را نقد و بررسی کرده؛ وی معتقد است تاریخ صحیح درگذشت او را باید یکی از دو سال 1086 یا 1087 دانست<ref>ر. ک: همان، ص18-19</ref>.


مقبره او سال‌ها متروک بود تا اینکه توسط استاد جلا ل‌الدین همایی، «سنا»، در سال 1317ش، یافت شد و به همّت کسانی چون [[گلچین معانی، احمد|احمد گلچین معانی]] و [[سید کریم امیری فیروزکوهی]] و نیز همکاری و همیاری انجمن آثار ملی، ساخت آرامگاه در سال 1342 آغاز شد و در سال 1346 به انجام رسید و یک سال بعد در مهرماه 1347 مراسم افتتاح آرامگاه برگزار شد.  
مقبره او سال‌ها متروک بود تا اینکه توسط استاد [[همایی، جلال‌الدین|جلال‌الدین همایی]]، «سنا»، در سال 1317ش، یافت شد و به همّت کسانی چون [[گلچین معانی، احمد|احمد گلچین معانی]] و [[سید کریم امیری فیروزکوهی]] و نیز همکاری و همیاری انجمن آثار ملی، ساخت آرامگاه در سال 1342 آغاز شد و در سال 1346 به انجام رسید و یک سال بعد در مهرماه 1347 مراسم افتتاح آرامگاه برگزار شد.  


==پانویس==
==پانویس==
خط ۸۶: خط ۱۰۳:


[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:جدید]]
[[رده:شاعران]]