۱۶۰٬۸۶۹
ویرایش
حج در آیینه شعر فارسی: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'پاورقي' به 'پاورقی') |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۹ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱۸: | خط ۱۸: | ||
| شابک =978-964-6293-10-6 | | شابک =978-964-6293-10-6 | ||
| تعداد جلد =1 | | تعداد جلد =1 | ||
| کتابخانۀ دیجیتال نور = | | کتابخانۀ دیجیتال نور =18293 | ||
| کتابخوان همراه نور =18293 | |||
| کد پدیدآور = | | کد پدیدآور = | ||
| پس از = | | پس از = | ||
| پیش از = | | پیش از = | ||
}} | }} | ||
{{کاربردهای دیگر|حج (ابهامزدایی)}} | |||
'''حج در آيينه شعر فارسى'''، تأليف [[محمد شجاعى]]، مجموعه سه جلدى است كه در برنامه تنها جلد اول آن ارائه شده است. نگارنده كه شش بار توفيق تشرف به خانه خدا را داشته و خواندهها و شنيدههاى خود را به مشاهده و معاينه بدل كرده، تصميم گرفته است تا اين تجربيات و يافتهها را در خدمت زبان و ادبيات فارسى كه رشته تحصيلات تكميلى او بوده درآورد؛ ازاينرو موضوع «حج در آيينه شعر فارسى» را انتخاب كرده است.<ref>[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/19646/1/15 پيشگفتار، ص15]</ref> | {{کاربردهای دیگر| شعر (ابهامزدایی)}} | ||
'''حج در آيينه شعر فارسى'''، تأليف [[شجاعی، محمد|محمد شجاعى]]، مجموعه سه جلدى است كه در برنامه تنها جلد اول آن ارائه شده است. نگارنده كه شش بار توفيق تشرف به خانه خدا را داشته و خواندهها و شنيدههاى خود را به مشاهده و معاينه بدل كرده، تصميم گرفته است تا اين تجربيات و يافتهها را در خدمت زبان و ادبيات فارسى كه رشته تحصيلات تكميلى او بوده درآورد؛ ازاينرو موضوع «حج در آيينه شعر فارسى» را انتخاب كرده است.<ref>[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/19646/1/15 پيشگفتار، ص15]</ref> | |||
== ساختار == | == ساختار == | ||
| خط ۴۰: | خط ۴۲: | ||
اولين شاعر پارسىگويى كه نام «كعبه» در اشعار وى آمده «رودكى» است. او را از قديمىترين شاعران و پدر شعر فارسى خواندهاند. وى در اشعارى خطاب به معشوق مىگويد: من به چشمهاى سياه تو افتخار مىكنم؛ آنگونه كه اهل مكّه به كعبه... افتخار مىكنند.<ref>[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/19646/1/22 همان، ص22]</ref>{{شعر}}{{ب|''مكى به كعبه فخر كند مصريان به نيل''|2=''ترسا به اسقف و علوى بافتخار جد''}}{{ب|''فخر رهى بدان دو سيه چشمكان توست''|2=''كآمد پديد زير نقاب از بر دو خد''}}{{پایان شعر}} | اولين شاعر پارسىگويى كه نام «كعبه» در اشعار وى آمده «رودكى» است. او را از قديمىترين شاعران و پدر شعر فارسى خواندهاند. وى در اشعارى خطاب به معشوق مىگويد: من به چشمهاى سياه تو افتخار مىكنم؛ آنگونه كه اهل مكّه به كعبه... افتخار مىكنند.<ref>[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/19646/1/22 همان، ص22]</ref>{{شعر}}{{ب|''مكى به كعبه فخر كند مصريان به نيل''|2=''ترسا به اسقف و علوى بافتخار جد''}}{{ب|''فخر رهى بدان دو سيه چشمكان توست''|2=''كآمد پديد زير نقاب از بر دو خد''}}{{پایان شعر}} | ||
نویسنده با ذكر نام «منطقى رازى» بهعنوان اولين شاعر پارسىگويى كه از كعبه بهعنوان تشبيه استفاده كرده است، چنين مىنويسد: «بهراستى نمىتوان از ميان ديوانهاى شاعران پارسىگوى گذشته و معاصر، ديوانى را يافت كه شاعرش بهگونهاى از كعبه سخنى نگفته و مقصود و مطلوب خود را به كعبه تشبيه نكرده باشد. شاعران بدون استثنا هر مفهوم زيبا و هر واژه | نویسنده با ذكر نام «منطقى رازى» بهعنوان اولين شاعر پارسىگويى كه از كعبه بهعنوان تشبيه استفاده كرده است، چنين مىنويسد: «بهراستى نمىتوان از ميان ديوانهاى شاعران پارسىگوى گذشته و معاصر، ديوانى را يافت كه شاعرش بهگونهاى از كعبه سخنى نگفته و مقصود و مطلوب خود را به كعبه تشبيه نكرده باشد. شاعران بدون استثنا هر مفهوم زيبا و هر واژه پاک و باقداست و هر خوب و خوبى را به كعبه همانند كردهاند»<ref>[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/19646/1/23 همان، ص23]</ref> | ||
در فصل دوم با عنوان كعبه و وابستههاى آن، ويژگىهاى كعبه، نامهاى كعبه، مجاورت كعبه، اركان كعبه، مستجار، ميزاب (ناودان طلا) و زمزم ذكر شده است. زمزم يكى از وابستههاى كعبه و واژههاى مربوط به حج است كه پس از كعبه، بههمراه حجرالاسود در شعر شعرا گستردهترين انعكاس را داشته است. شعرا در صنعت تشبيه از زمزم بسيار استفاده كردهاند. عنصرى و سنايى و خاقانى، كف دست ممدوح خود را و منوچهرى، چشم خود را و ديگر شعرا، لب و لطف و دل و ديده و طبع و دُرد خام و فرورفتگى چانه را به زمزم تشبيه كردهاند<ref>[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/19646/1/142 ر.ک: همان، ص142]</ref> | در فصل دوم با عنوان كعبه و وابستههاى آن، ويژگىهاى كعبه، نامهاى كعبه، مجاورت كعبه، اركان كعبه، مستجار، ميزاب (ناودان طلا) و زمزم ذكر شده است. زمزم يكى از وابستههاى كعبه و واژههاى مربوط به حج است كه پس از كعبه، بههمراه حجرالاسود در شعر شعرا گستردهترين انعكاس را داشته است. شعرا در صنعت تشبيه از زمزم بسيار استفاده كردهاند. عنصرى و سنايى و خاقانى، كف دست ممدوح خود را و منوچهرى، چشم خود را و ديگر شعرا، لب و لطف و دل و ديده و طبع و دُرد خام و فرورفتگى چانه را به زمزم تشبيه كردهاند<ref>[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/19646/1/142 ر.ک: همان، ص142]</ref> | ||
| خط ۵۱: | خط ۵۳: | ||
تشبيه دل به كعبه، يكى از گستردهترين و بيشترين تشبيهاتى است كه عرفا و شعرا در نظم و نثر خود آوردهاند و وجه شبه آن را اينگونه بيان كردهاند كه: چنانكه در ظاهر كعبهاى است قبله خلق و آن از آب و گل است در باطن نيز كعبهاى است منظور نظر حق و آن دل صاحبدل است.<ref>[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/19646/1/259 همان، ص259]</ref> | تشبيه دل به كعبه، يكى از گستردهترين و بيشترين تشبيهاتى است كه عرفا و شعرا در نظم و نثر خود آوردهاند و وجه شبه آن را اينگونه بيان كردهاند كه: چنانكه در ظاهر كعبهاى است قبله خلق و آن از آب و گل است در باطن نيز كعبهاى است منظور نظر حق و آن دل صاحبدل است.<ref>[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/19646/1/259 همان، ص259]</ref> | ||
{{شعر}}{{ب|''كعبه بنياد خليل آزر است''|2=''دل نظرگاه خليل اكبر است''}}{{پایان شعر}} | {{شعر}}{{ب|''كعبه بنياد خليل آزر است''|2=''دل نظرگاه خليل اكبر است''}}{{پایان شعر}}در آخرين فصل كتاب، اعمال و مناسك حج در آينه شعر فارسى بررسى شده است. نویسنده ابتدا اصطلاحات مناسك، استطاعت، ميقات، نماز احرام، نماز طواف و... را تعريف و در ذيل آن اشعار شعراى مختلف را گردآورى نموده است. | ||
در آخرين فصل كتاب، اعمال و مناسك حج در آينه شعر فارسى بررسى شده است. نویسنده ابتدا اصطلاحات مناسك، استطاعت، ميقات، نماز احرام، نماز طواف و... را تعريف و در ذيل آن اشعار شعراى مختلف را گردآورى نموده است. | |||
== وضعيت كتاب == | == وضعيت كتاب == | ||
فهرست مطالب در ابتداى اثر و فهرست منابع و مآخذ، فهرست ديوانها به ترتيب قرن و تاريخ وفات شاعر، فهرست اعلام و مصطلحات در انتهاى اثر آمده است. معناى برخى الفاظ و توضيح برخى اصطلاحات و عبارات و جلد و صفحه منابع مورد استفاده در پاورقىهاى كتاب ذكر شده است. | فهرست مطالب در ابتداى اثر و فهرست منابع و مآخذ، فهرست ديوانها به ترتيب قرن و تاريخ وفات شاعر، فهرست اعلام و مصطلحات در انتهاى اثر آمده است. معناى برخى الفاظ و توضيح برخى اصطلاحات و عبارات و جلد و صفحه منابع مورد استفاده در پاورقىهاى كتاب ذكر شده است. | ||
==پانويس == | ==پانويس == | ||
<references /> | <references/> | ||
== منابع مقاله == | == منابع مقاله == | ||
مقدمه و متن كتاب. | مقدمه و متن كتاب. | ||
{{شعر و شاعری}} | |||
[[رده:کتابشناسی]] | [[رده:کتابشناسی]] | ||