درخشان، مهدی: تفاوت میان نسخه‌ها

۸٬۸۴۸ بایت اضافه‌شده ،  دیروز در ‏۱۱:۵۳
جز
جایگزینی متن - ' (ع)' به '(ع)'
جز (جایگزینی متن - '/ نوع اثر: کتاب / نقش: نويسنده' به '')
جز (جایگزینی متن - ' (ع)' به '(ع)')
 
(۳۰ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۷ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<div class='wikiInfo'>
{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه
[[پرونده:NUR03367.jpg|بندانگشتی|درخشان، مهدی]]
| عنوان = مهدی درخشان
{| class="wikitable aboutAuthorTable" style="text-align:Right" |+ |
| تصویر = 03367.jpg
|-
| اندازه تصویر = 
! نام!! data-type='authorName'|درخشان، مهدی
| توضیح تصویر =
|-
| نام کامل = مهدی درخشان
|نام های دیگر
| نام‌های دیگر =  
|data-type='authorOtherNames'|  
| لقب =  
|-
| تخلص =
|نام پدر
| نسب =
|data-type='authorfatherName'|
| نام پدر =علی
|-
| ولادت = ۱۲۹۷
|متولد
| محل تولد = همدان، ایران
|data-type='authorbirthDate'|1297 هـ.ش
| کشور تولد = ایران
|-
| محل زندگی = همدان، تهران، آنکارا
|محل تولد
| رحلت = ۲۶ اردیبهشت ۱۳۷۲
|data-type='authorBirthPlace'|
| شهادت =
|-
| مدفن =
|رحلت
| طول عمر = ۷۵ سال
|data-type='authorDeathDate'|1372 هـ.ش
| نام همسر = زهرا سیاح‌پور
|-
| فرزندان = محمد حمید، محمد وحید، فاطمه فریبا، زهرا مهرناز، محمد کامران
|اساتید
| خویشاوندان =
|data-type='authorTeachers'|
| دین = اسلام
|-
| مذهب =
|برخی آثار
| پیشه = محقق، نویسنده، استاد زبان و ادبیات فارسی، شاعر
|data-type='authorWritings'|
| درجه علمی = دکتری
|-class='articleCode'
| دانشگاه = دانشگاه تهران، دانشگاه آنکارا
|کد مؤلف  
| علایق پژوهشی =
|data-type='authorCode'|AUTHORCODE3367AUTHORCODE
| منصب =
|}
| پس از =
</div>
| پیش از =  
| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی }} 
| مشایخ  =
| معاصرین =
| شاگردان =  
| اجازه اجتهاد از = {{فهرست جعبه عمودی }} 
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | سبک نثر فارسی از قرن چهار تا چهارده | تصحیح دیوان کسایی مروزی | ینبوع الاسرار فی نصایح الابرار | المستخلص یا جواهر قرآن | تفسیر جزء سی‌ام قرآن مجید (عم جزء) | تأثیر قرآن و حدیث در ادبیات فارسی | بزرگان و سخن‌سرایان همدان | مرآة الحیاة | مقامات رضا(ع) | دربارۀ زبان فارسی}} 
| سبک نوشتاری =  
| وبگاه =
| امضا =  
| کد مؤلف =AUTHORCODE03367AUTHORCODE 
}}


'''مهدی درخشان''' (۱۲۹۷ - ۱۳۷۲ش)، پژوهشگر برجسته، نویسنده، استاد زبان و ادبیات فارسی و شاعر معاصر بود. او از چهره‌های ماندگار علمی و ادبی ایران به شمار می‌رود که با تألیف ده‌ها جلد کتاب و مقاله ارزشمند در زمینه‌های سبک‌شناسی نثر فارسی، تصحیح متون کهن، شعر فارسی و معارف اسلامی، نقش مؤثری در غنای پژوهش‌های ادبی ایران ایفا کرد. وی سال‌ها در دانشگاه تهران و دانشگاه آنکارا به تدریس اشتغال داشت و شاگردان بسیاری را تربیت نمود.<ref name="bonyad">[https://bonyadut.com/%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%88%D9%85-%D9%85%D9%87%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86/ بنیاد حامیان دانشگاه تهران: مرحوم مهدی درخشان]</ref><ref name="t27">[http://t27.ir/calender/2125/%D8%AF%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA-%D8%AF%D9%83%D8%AA%D8%B1-%D9%85%D9%87%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D8%AF%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3%DB%8C-1372%D8%B4 پایگاه t27.ir: درگذشت دكتر "مهدي درخشان" استاد ادبيات فارسي (1372ش)]</ref>


«مهدى درخشان» (1297-1372ش) كه شهرت علمى و فرهنگى وى نويسنده و شاعر است، اصلاً همدانى بود. تحصيلات خود را در رشته ادبيات فارسى به پايان برد، سپس در دانشكده ادبيات دانشگاه تهران و مدتى نيز در دانشگاه آنكارا به تدريس پرداخت. وى تا پايان عمر به تحقيق و مطالعه در زمينه زبان و ادبيات فارسى و معارف اسلامى پرداخت.
==ولادت==
مهدی درخشان فرزند علی در مهرماه سال ۱۲۹۷ هجری شمسی در شهر همدان دیده به جهان گشود.<ref name="bonyad" /><ref name="iranketab">[https://www.iranketab.ir/book/159626-about-the-persian-language ایران کتاب: درباره زبان فارسی]</ref>


== برخى از آثار وى==
==تحصیلات ==
درخشان پس از اتمام تحصیلات متوسطه، وارد دانشگاه تهران شد. او موفق به اخذ مدرک کارشناسی و کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی از دانشگاه تهران به ترتیب در سال‌های ۱۳۲۸ و ۱۳۳۲ گردید. وی در سال ۱۳۳۴ مدرک دکترای خود را در رشته زبان و ادبیات فارسی از دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران دریافت کرد.<ref name="iranketab" />


==فعالیت‌ها==
===تدریس در دانشگاه‌های تهران و آنکارا===
مهدی درخشان پس از فراغت از تحصیل، مراتب علمی استادیاری و دانشیاری را در دانشگاه تهران پشت سر گذاشت و سرانجام در سال ۱۳۴۹ به مرتبه استادی دانشگاه تهران نائل آمد.<ref name="iranketab" /> او مدتی نیز در دانشگاه آنکارا (ترکیه) به تدریس زبان و ادبیات فارسی اشتغال داشت.<ref name="bonyad" /><ref name="t27" /> درخشان در تمام دوران خدمت خود با جدیت و تلاش تمام به تحقیق و تدریس پرداخت و شاگردان فراوانی را تربیت نمود.<ref name="iranketab" />


1. بزرگان و سخن‌سرايان همدان؛
وی علاوه بر تدریس در دانشگاه، در مقطعی به عنوان مدیر دبیرستان نیز فعالیت داشت.  


2. سبك نثر فارسى از قرن چهار تا چهارده؛
===تحقیق و تألیف===
این استاد دانشگاه تا پایان عمر به تحقیق و مطالعه در زمینه زبان و ادبیات فارسی و معارف اسلامی مشغول بود.<ref name="t27" /> حاصل این پژوهش‌ها، ۱۱ جلد کتاب و حدود ۳۰ مقاله به زبان‌های فارسی و انگلیسی است که در مجلات معتبر داخلی و خارجی به چاپ رسیده است.<ref name="iranketab" /><ref name="ensani">[https://www.ensani.ir/fa/article/author/44149/%D9%85%D9%87%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86 پرتال جامع علوم انسانی: مهدی درخشان]</ref> از جمله آثار ارزشمند او می‌توان به «سبک نثر فارسی از قرن چهار تا چهارده»، «تأثیر قرآن و حدیث در ادبیات فارسی»، «تصحیح دیوان اشعار کسایی مروزی» و «تفسیر جزء سی‌ام قرآن مجید» اشاره کرد.<ref name="t27" />


3. تصحيح ديوان ناصرى بخارى؛
=== ویژگی‌های علمی===
آثار درخشان نشان‌دهنده دقت نظر او در تصحیح متون کهن، آشنایی عمیق با قرآن و حدیث، و تسلط بر سیر تحول نثر فارسی است. کتاب «سبک نثر فارسی از قرن چهار تا چهارده» از منابع مهم برای آشنایی با تاریخ تحول نثر فارسی به شمار می‌رود. او همچنین مقالات متعددی در نشریاتی مانند «دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران»، «گوهر» و «ادبستان فرهنگ و هنر» به چاپ رسانده است.<ref name="ensani" />


4. ينبوع الاسرار فى نصايح الابرار؛
==همسر و خانواده ==
مهدی درخشان با «زهرا سیاح‌پور» ازدواج کرد. همسر وی که از دبیران مجرب و نمونه بود و در دورانی که تحصیل برای دختران کمتر رایج بود، موفق به اخذ مدرک فوق‌دیپلم از دانشسرا شده بود، نقش مهمی در پیشرفت علمی و تألیفات همسر خود ایفا کرد.


5. المستخلص يا جواهر قرآن؛
درخشان در مقدمه کتاب ارزشمند خود «بزرگان و سخن‌سرایان همدان» از همسر فداکار و مهربان خود، زهرا سیاح‌پور، تقدیر و تشکر کرده و صراحتاً اذعان داشته است که موفقیت خود را مدیون همراهی و تلاش اوست. حاصل این ازدواج پنج فرزند به نام‌های «محمد حمید»، «محمد وحید»، «فاطمه فریبا»، «زهرا مهرناز» و «محمد کامران» است.


6. تفسير جزء سى‌ام قرآن مجيد يا عمّ جزو؛
==وفات==
مهدی درخشان سرانجام در ۲۶ اردیبهشت ماه سال ۱۳۷۲ هجری شمسی در سن ۷۵ سالگی دار فانی را وداع گفت.<ref name="bonyad" /><ref name="t27" /><ref name="ensani" />


7. ديوان اشعار كسايى مروزى؛
==آثار==
از مهدی درخشان ۱۱ جلد کتاب و حدود ۳۰ مقاله علمی به یادگار مانده است.<ref name="ensani" /> مهمترین کتاب‌های او عبارتند از:


8. مرآت الحياة؛
{{ستون-شروع|2}}
# '''بزرگان و سخن‌سرایان همدان''' (در دو جلد)<ref name="ensani" /> – وی در مقدمه این کتاب از همسر خود تقدیر کرده است.
# '''سبک نثر فارسی از قرن چهار تا چهارده'''<ref name="t27" />
# '''تصحیح دیوان ناصری بخاری'''
# '''ینبوع الاسرار فی نصایح الابرار''' (تصحیح)<ref name="ensani" />
# '''المستخلص یا جواهر قرآن''' (تصحیح)<ref name="ensani" />
# '''تفسیر جزء سی‌ام قرآن مجید (عم جزء)'''<ref name="t27" />
# '''تصحیح دیوان اشعار کسایی مروزی'''<ref name="ensani" />
# '''مرآة الحیاة''' (کتاب ناشناخته‌ای که با عنوان «کنز الحقائق» نیز معرفی شده است)<ref name="ensani" />
# '''مقامات رضا(ع)'''<ref name="ensani" />
# '''تأثیر قرآن و حدیث در ادبیات فارسی'''<ref name="t27" />
# '''دربارۀ زبان فارسی: املا، انشا، ترجمه و... برای دانشجویان و دانش‌پژوهان'''<ref name="ensani" /><ref name="iranketab" />
{{پایان}}


9. مقامات رضا (ع)؛
==پانویس==
<references />


10. تأثير قرآن و حديث در ادبيات فارسى.
==منابع مقاله==
*[https://bonyadut.com/%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%88%D9%85-%D9%85%D9%87%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86/ بنیاد حامیان دانشگاه تهران: مرحوم مهدی درخشان]
*[http://t27.ir/calender/2125/%D8%AF%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA-%D8%AF%D9%83%D8%AA%D8%B1-%D9%85%D9%87%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D8%AF%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3%DB%8C-1372%D8%B4 پایگاه t27.ir: درگذشت دكتر "مهدي درخشان" استاد ادبيات فارسي (1372ش)]
*[https://www.iranketab.ir/book/159626-about-the-persian-language پایگاه اینترنتی ایران کتاب: معرفی کتاب «درباره زبان فارسی»]
*[https://www.ensani.ir/fa/article/author/44149/%D9%85%D9%87%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86 پرتال جامع علوم انسانی: مهدی درخشان]


 
==وابسته‌ها==
== وابسته‌ها ==
{{وابسته‌ها}}
[[اشعار حکیم کسایی مروزی و تحقیقی در زندگانی و آثار او]]  
* [[اشعار حکیم کسایی مروزی و تحقیقی در زندگانی و آثار او]]
 
* [[ینبوع الأسرار فی نصایح الأبرار]]
[[ینبوع الأسرار فی نصایح الأبرار]] / نوع اثر: کتاب / نقش: گردآورنده
* [[تفسیر (عم جزء)]]


[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:شاعران]]
[[رده:ادیبان]]
[[رده:استادان دانشگاه]]