قم در منابع و مراجع فارسی از قرن چهارم تا قرن چهاردهم هجری

    از ویکی‌نور
    قم در منابع و مراجع فارسی از قرن چهارم تا قرن چهاردهم هجری
    قم در منابع و مراجع فارسی از قرن چهارم تا قرن چهاردهم هجری
    پدیدآورانانصاری قمی، محمدرضا (نویسنده)
    ناشرسازمان انتشارات جهاد دانشگاهی قم
    مکان نشرقم
    سال نشر1392ش.
    چاپچاپ یکم
    شابک978-600-102-438-2
    موضوعقم - تاریخ، قم - سرگذشت نامه، امام زادگان - ایران - قم، آرامگاه‌ها - ایران - قم، معصومه (س)، بنت موسی الکاظم(ع)
    زبانفارسی
    تعداد جلد1
    کد کنگره
    8الف77م / 2113 DSR

    قم در منابع و مراجع فارسی از قرن چهارم تا قرن چهاردهم هجری تألیف محمدرضا انصاری قمی؛ این کتاب به بررسی تاریخ و فرهنگ شهر قم از قرن چهارم تا چهاردهم هجری می‌پردازد. نویسنده با بررسی منابع و مراجع تاریخی، جغرافیایی و سفرنامه‌ها، تصویری جامع از تحولات تاریخی، مذهبی و فرهنگی این شهر شیعی ارائه می‌دهد. از موضوعات مهم کتاب، نقش مهاجران اشعری در شکل‌گیری هویت شیعی قم، جایگاه حرم حضرت معصومه(س) و تأثیر حوزه علمیه قم در تاریخ تشیع است.

    ساختار

    این کتاب در یک جلد و دارای ساختار موضوعی است که بر اساس ترتیب تاریخی و موضوعی منابع مرتبط با شهر قم تدوین شده است.

    گزارش کتاب

    کتاب «قم در منابع و مراجع فارسی از قرن چهارم تا قرن چهاردهم هجری» به کوشش محمدرضا انصاری قمی، پژوهشی گسترده درباره تاریخ و فرهنگ شهر قم بر اساس منابع فارسی است. نویسنده با بررسی منابعی چون تاریخ‌های محلی، سفرنامه‌ها، متون جغرافیایی و مذهبی، تحولی جامع از شهر قم را از قرن چهارم تا دوران معاصر ارائه کرده است.

    در بخش‌های ابتدایی کتاب، به پیشینه تاریخی قم قبل از اسلام و سپس نقش آن در دوره اسلامی پرداخته شده است. از جمله موضوعات مهم، مهاجرت اشعریان به قم در قرن اول هجری و تأثیر آن بر شکل‌گیری هویت شیعی این شهر است. کتاب به بررسی جایگاه حرم حضرت معصومه(س) و دیگر امامزادگان قم نیز پرداخته و نقش این اماکن را در تحولات مذهبی و اجتماعی منطقه تحلیل می‌کند.

    یکی از بخش‌های مهم کتاب، تحولات فرهنگی و علمی قم در قرن‌های سوم و چهارم هجری است. نویسنده نشان می‌دهد که چگونه قم در این دوره به یکی از مراکز مهم حدیث‌نگاری و فقه شیعی تبدیل شد. این جایگاه در قرن چهاردهم هجری با تأسیس حوزه علمیه قم بار دیگر احیا شد و این شهر به کانون مهمی در اندیشه شیعی تبدیل گردید.

    کتاب همچنین به بررسی دیدگاه‌های جهانگردان و مورخان درباره قم پرداخته و تصویری از وضعیت اجتماعی و معماری این شهر در دوره‌های مختلف ارائه می‌دهد. از جمله، اطلاعات ارزشمندی درباره مساجد تاریخی قم مانند مسجد جامع و مسجد امام حسن عسگری(ع) در کتاب آمده است.

    نویسنده با استناد به منابع متعدد، نشان می‌دهد که چگونه قم از یک شهر مرزی در دوره اسلامی به یکی از مهم‌ترین مراکز شیعی جهان تبدیل شده است. این تحول به ویژه در بخش‌های پایانی کتاب که به نقش قم در انقلاب اسلامی و معاصر می‌پردازد، به خوبی نمایان است.[۱]

    پانويس

    1. ر.ک.پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات

    منابع مقاله

    پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات

    وابسته‌ها