طعمه، جورج

جورج طعمه
نام کامل	جورج یوسف طعمه
نام‌های دیگر	George Joseph Tomeh
نام پدر	یوسف طعمه
ولادت	۱۹۲۲
محل تولد	دمشق، سوریه، سوریه
محل زندگی	دمشق، بیروت، نیویورک، لندن، واشنگتن
رحلت	۲۰۰۴
مدفن	دمشق، سوریه
همسر	روز زریق
فرزندان	رامز، هاله، ماجد
خویشاوندان	قسطنطین زریق (شوهرخواهر)
دین	مسیحیت (ارتدکس)
پیشه	دیپلمات، سیاستمدار، فیلسوف، مترجم، استاد دانشگاه
منصب	نماینده دائم سوریه در سازمان ملل متحد (۱۹۶۵-۱۹۷۲)، وزیر اقتصاد سوریه (۱۹۶۳-۱۹۶۴)، رئیس دانشگاه البلمند (۱۹۸۸-۱۹۸۹)
اطلاعات علمی
درجه علمی	دکتری فلسفه
دانشگاه	دانشگاه جورج تاون
علایق پژوهشی	فلسفه، تاریخ فلسفه، فلسفه اسلامی، سیاست بین‌الملل
اساتید	قسطنطین زریق چارلز مالک چارلز عیسوی
برخی آثار	ترجمه کتاب «تکوین العقل الحدیث» (جان هرمن رندال)

جورج یوسف طعمه ( ۱۹۲۲ – ۲۰۰۴م) دیپلمات، سیاستمدار، فیلسوف و مترجم برجسته سوری بود. او به عنوان نماینده دائم سوریه در سازمان ملل متحد و وزیر اقتصاد سوریه خدمت کرد و در دوران جنگ شش‌روزه ۱۹۶۷ از مدافعان سرسخت حقوق فلسطینیان در مجامع بین‌المللی بود. طعمه همچنین مترجم کتاب مهم «تكوين العقل الحديث» (The Making of the Modern Mind) نوشته جان هرمن رندال جونیور، فیلسوف آمریکایی، به زبان عربی است. او از نخستین دیپلمات‌هایی بود که ساختار وزارت خارجه سوریه را بنیان نهاد و پس از بازنشستگی، به عنوان نخستین رئیس دانشگاه البلمند در لبنان منصوب شد.

ولادت

جورج یوسف طعمه در سال ۱۹۲۲ در محله «المیدان» دمشق، در خانواده‌ای مسیحی ارتدکس متولد شد. محله المیدان به دلیل روحیه ملی‌گرایی و عرب‌گرایی شهرت داشت و طعمه در چنین فضایی پرورش یافت.

تحصیلات

طعمه تحصیلات ابتدایی خود را در مدرسه «قدیس حنانیا» در دمشق به پایان رساند و سپس در کالج تجهیز ارتدکس دمشق (مدرسة الآسیة) ادامه تحصیل داد. برای تحصیلات عالی به دانشگاه آمریکایی بیروت رفت و در رشته فلسفه تحصیل کرد و فارغ‌التحصیل شد. سپس برای ادامه تحصیل به ایالات متحده رفت و مدرک دکتری فلسفه خود را از دانشگاه جورج تاون در واشنگتن دی.سی. دریافت کرد.

فعالیت‌ها

فعالیت دیپلماتیک

طعمه از سال ۱۹۴۵ در وزارت خارجه سوریه مشغول به کار شد و از نخستین دیپلمات‌هایی بود که ساختار دیپلماسی سوریه را بنیان نهادند. او ابتدا در سفارت سوریه در لندن (۱۹۴۵-۱۹۴۶) خدمت کرد و سپس به عنوان دبیر اول در سفارت سوریه در واشنگتن (۱۹۴۷-۱۹۵۱) منصوب شد.

پس از بازگشت به دمشق، مدیر اداره معاهدات وزارت خارجه شد (۱۹۵۲-۱۹۵۴). در سال ۱۹۵۷ به عنوان کنسول کل سوریه در نیویورک منصوب شد و تا سال ۱۹۶۳ در این سمت باقی ماند.

فعالیت سیاسی

پس از به قدرت رسیدن حزب بعث در ۸ مارس ۱۹۶۳، طعمه به سوریه بازگشت و در سال‌های ۱۹۶۳-۱۹۶۴ به عنوان وزیر اقتصاد در دو دولت متوالی به ریاست صلاح‌الدین بیطار خدمت کرد.

در سال ۱۹۶۵ به عنوان نماینده دائم سوریه در سازمان ملل متحد منصوب شد و تا سال ۱۹۷۲ در این سمت باقی ماند. در سال‌های ۱۹۷۰-۱۹۷۱ عضو شورای امنیت بود و در نوامبر ۱۹۷۰ ریاست دوره‌ای شورای امنیت را بر عهده داشت.

دفاع از حقوق فلسطین در سازمان ملل

طعمه در جریان جنگ شش‌روزه ۱۹۶۷ و پس از آن، نقش کلیدی در دفاع از حقوق فلسطینیان و مقابله با تبلیغات صهیونیستی در سازمان ملل ایفاد. او در پاسخ به اتهامات مندوب آمریکا، آرتور گلدبرگ، گفت: «مهم نیست که انسان شهروند یک کشور بزرگ باشد، مهم‌تر از آن این است که انسان به فرهنگ بزرگی تعلق داشته باشد.»

همکارانش او را «اسد دیپلماسی سوریه» و «صدا و سیمای عرب در سازمان ملل» می‌نامیدند. او نقش مهمی در بازگرداندن کرسی چین به سازمان ملل در اوایل دهه ۱۹۷۰ ایفا کرد.

فعالیت آموزشی

طعمه در سال‌های ۱۹۶۴-۱۹۶۵ به عنوان استاد فلسفه در دانشگاه دمشق تدریس کرد. او همچنین به عنوان نخستین رئیس دانشگاه البلمند در لبنان (۱۹۸۸-۱۹۸۹) منصوب شد و کتابخانه شخصی خود را به این دانشگاه اهدا کرد.

ترجمه کتاب «تکوین العقل الحدیث»

طعمه کتاب مهم جان هرمن رندال جونیور، فیلسوف آمریکایی، را با عنوان «تکوین العقل الحدیث: عرض لتطور الفكر الأوروبي من العصور الوسطى حتى الوقت الحاضر» (The Making of the Modern Mind) به زبان عربی ترجمه کرد. این ترجمه در دو جلد توسط جورج طعمه منتشر شده است. جان هرمن رندال جونیور، نویسنده کتاب اصلی، فیلسوف برجسته آمریکایی و استاد دانشگاه کلمبیا بود که کتاب «تکوین ذهن مدرن» او به عنوان یکی از مهم‌ترین آثار در تاریخ فلسفه غرب شناخته می‌شود.

وفات

جورج یوسف طعمه در سال ۲۰۰۴ در امان، اردن درگذشت و بنا به وصیت خود در زادگاهش دمشق به خاک سپرده شد.

آثار

جورج یوسف طعمه افزون بر ترجمه کتاب «تکوین العقل الحدیث» (The Making of the Modern Mind) اثر جان هرمن رندال جونیور، آثار متعددی به زبان‌های عربی و انگلیسی تألیف و تدوین کرده است. مهم‌ترین آثار او عبارتند از:

کتاب‌های تألیفی و تدوینی به زبان عربی:

• «فلسفة لايبنتز - مع تعريب المونادولوجيا ونصوص أخرى» (نشر: دار الثقافة - بیروت، ۱۹۵۵ / اطلس للنشر والتوزیع، ۱۹۷۳)
• «المغتربون العرب في أمريكا الشمالية» (نشر: وزارة الثقافة والإرشاد القومي - دمشق)
• «في المفهوم القومي» (نشر: النادي الثقافي العربي - بیروت، ۱۹۵۶)
• «قرارات الأمم المتحدة بشأن فلسطين والصراع العربي ـ الإسرائيلي» (تدوین، ۱۹۷۵-۱۹۸۸)
• «الدراسات المستقبلية وتحديات العصر» (با همکاری سعد حافظ، نشر: دار طلاس - دمشق / المعهد العربي للتخطيط - کویت، ۱۹۸۸)
• «رسالة رئيس الجامعة اللبنانية الدكتور جورج طعمه إلى أهل الجامعة» (۱۹۸۳)

کتاب‌های تألیفی به زبان انگلیسی:

• «Israel and South Africa: The Unholy Alliance» (New World Press - New York، ۱۹۷۳)
• «United Nations Resolutions on Palestine and the Arab-Israeli Conflict» (Institute for Palestine Studies - Washington D.C.، ۱۹۷۵)

ترجمه:

• «تكوين العقل الحديث» (تألیف: جان هرمن راندال؛ ترجمه: جورج طعمه؛ مراجعه: برهان الدین دجانی؛ تقدیم: محمد حسین هیکل؛ تصدیر: حسن طلب)

منابع مقاله

• جوزيف زیتون: المفکر القومي الدكتور جورج طعمه الوزیر والسفیر
• Syrian History: السفیر جورج طعمه
• New York Times: John H. Randall Jr. Is Dead at 81
• Goodreads: تكوين العقل الحديث - الجزء الأول
• Goodreads: تكوين العقل الحديث - الجزء الثاني
• پایگاه نوربوک: کتب جورج طعمه
• پایگاه الفرات: مترجم - جورج طعمه

وابسته‌ها

• تكوين العقل الحديث
• قرارات الأمم المتحدة بشأن فلسطین و الصراع العرب - الإسرائيلي
• فلسفه لايبنتز