طبری (کبیر)، محمد بن جریر
محمد بن جرير بن رستم طبرى (قرن سوم-چهارم ه.ق)، عالم و متکلم امامی معروف به طبری کبیر، که به دلیل همنامی و همعصری با محمد بن جریر طبری مورخ مشهور اهل سنت، گاه با وی اشتباه گرفته میشود. مهمترین و مسلمترین اثر او، کتاب «المسترشد فی امامة امیرالمؤمنین علی بن ابیطالب(ع)» است که موضع شیعی امامی وی را به وضوح نشان میدهد. از تاریخ دقیق ولادت و وفات او اطلاعی در دست نیست، اما با توجه به روایت کتابش توسط حسن بن حمزه طبری (از مشایخ شیخ صدوق)، درگذشت او احتمالاً در اوایل قرن چهارم هجری رخ داده است. برخی آثار دیگر مانند «دلائل الامامة» نیز به وی منسوب است، اما در انتساب این آثار به او تردیدهایی وجود دارد.
| محمد بن جریر طبری (شیعه) | |
|---|---|
 | |
| نام کامل | محمد بن جریر بن رستم طبری |
| نامهای دیگر | طبری کبیر |
| نام پدر | جریر |
| ولادت | قرن سوم یا چهارم هجری |
| محل تولد | ایران (احتمالاً طبرستان) |
| رحلت | اوایل قرن چهارم هجری (احتمالاً) |
| دین | اسلام |
| مذهب | شیعه امامیه |
| پیشه | عالم، متکلم |
| اطلاعات علمی | |
| علایق پژوهشی | امامت، کلام |
| معاصرین | محمد بن جریر طبری مورخ (اهل سنت) |
| برخی آثار | |
اقوال علماء در مورد مذهب وی
گفتهمىشود كتاب دلائل الامامه نيز نوشته اين طبرى شيعى است. ليكن برخى محققان معاصر بر اين باورند كه دلائل الامامه از شخصى ديگر و ناشناخته است و به اشتباه به اين طبرى نسبت دادهاند.
نام طبرى مؤلف مسترشد در آثار فهرستى كهن شيعه مانند نجاشى و طوسى آمده است. ابن ابىالحديد هم از او نقل كرده و توجه مىدهد كه وى غير از طبرى مورخ مشهور است. ذهبى نيز از وى و كتابش ياد كرده و از او با عنوان رافضى و ضلال بدگويى مىكند.
آثار
آثار ديگر اين مؤلف عبارتند از: رواة اهلالبيت، نور المعجرات فى مناقب الائمه، غريب القرآن و برخى آثار ديگر كه درباره آن اختلاف نظر و ترديدهايى وجود دارد و بسیاری این کتابها را تألیف محمد بن جریر بن رستم طبرى آملى میدانند.