تفاوت ترجمه‌های قرآن از منظر ایدئولوژیک

    از ویکی‌نور
    تفاوت ترجمه‌های قرآن از منظر ایدئولوژیک
    تفاوت ترجمه‌های قرآن از منظر ایدئولوژیک
    پدیدآوراننژادحقیقی، بهدخت (نویسنده)
    ناشرسخن
    مکان نشرتهران
    سال نشر1388
    شابک978-964-372-374-3
    موضوعقرآن - ترجمه‌ها
    زبانفارسی
    تعداد جلد1
    کد کنگره
    BP 60/6 /ن4 ت7 1388

    تفاوت ترجمه‌های قرآن از منظر ایدئولوژیک تألیف بهدخت نژادحقیقی (نویسنده و پژوهشگر حوزه زبان و ترجمه)؛ کتابی است که به بررسی تأثیر پیش‌فرض‌ها و رویکردهای ایدئولوژیک مترجمان در ایجاد تفاوت‌های معنایی در ترجمه‌های فارسی قرآن کریم می‌پردازد.

    ساختار

    کتاب از پنج فصل تشکیل شده است.

    فصل اول با عنوان «معنای ترجمه» به مبانی نظری ترجمه و ترجمه‌پذیری متون مقدس اختصاص دارد.

    فصل دوم «جواز ترجمه قرآن» نام دارد و به نخستین تلاش‌ها برای ترجمه قرآن توسط ایرانیان می‌پردازد.

    فصل سوم با عنوان «ایدئولوژی و ترجمه» به زمینه‌های نظری و عملی برخورد ایدئولوژیک با متن قرآن می‌پردازد. فصل چهارم «معرفی متون منتخب» نام دارد و به معرفی مترجمان و مبانی فکری آنان اختصاص یافته است. فصل پنجم با عنوان «سطوح برخورد ایدئولوژیک با متن» به تحلیل تطبیقی ترجمه آیات بحث‌برانگیز در سه سطح واژگان، نحو و بافت متن می‌پردازد.

    گزارش کتاب

    کتاب «تفاوت ترجمه‌های قرآن از منظر ایدئولوژیک» پژوهشی است درباره حساسیت‌های ترجمه متون مقدس و تأثیر باورها و پیش‌فرض‌های مترجمان بر ترجمه قرآن کریم. نویسنده با تأکید بر ظرافت و حساسیت امر ترجمه، به ویژه در حوزه متون دینی، معتقد است برخورد ایدئولوژیک با متن قرآن و انعکاس آن در ترجمه، پدیده‌ای است که ریشه در ترجمه‌های کهن و نزدیک به مبدأ دارد. سؤال اساسی کتاب این است که چه عواملی سبب تفاوت معنایی در ترجمه‌های قرآن می‌شود و آنها را از یکدیگر متمایز می‌سازد.

    در فصل نخست، بحث با معنا و مفهوم ترجمه و ترجمه‌پذیری متون ادبی و مقدس آغاز می‌شود. نویسنده با مرور تاریخی نظریه‌های ترجمه در غرب، به ویژه نظریه‌های تدوین‌شده برای ترجمه کتاب مقدس، نشان می‌دهد که این نظریه‌ها به دلیل کارآمدی، راهگشای ترجمه متون مقدس بوده‌اند. در باب ترجمه قرآن اما بدون وجود نظریه‌ای مشخص، دغدغه‌های مختلف درباره ضرورت و ارزش ترجمه آن بررسی شده است.

    فصل دوم به جواز ترجمه قرآن و نخستین تلاش‌های ایرانیان در این زمینه اختصاص دارد. فصل سوم که به موضوع اصلی کتاب می‌پردازد، زمینه‌های نظری و عملی برخورد ایدئولوژیک با متن قرآن را بررسی می‌کند. در فصل چهارم، مترجمان و متون منتخب با توجه به مبانی عقیدتی آنان معرفی می‌شوند که در شکل‌گیری ترجمه‌های متفاوت تأثیرگذار بوده است. در فصل پایانی، آیات بحث‌برانگیزی انتخاب شده و ترجمه‌های متفاوت آنها در سه سطح واژگان، نحو و بافت متن مقایسه و تحلیل می‌شود. نویسنده نتیجه می‌گیرد که مسائل ایدئولوژیک اغلب آشکار نیستند، بلکه در رفتارهای زبانی خاص و با استفاده از ظرفیت‌های پنهان زبان خود را نشان می‌دهند؛ مواردی چون دایره واژگان، جابجایی‌های نحوی، افزایش یا کاهش تأکید جملات و افزوده‌های تفسیری از جمله مصادیق این تأثیرپذیری‌اند.[۱]

    پانویس

    1. ر.ک.پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات

    منابع مقاله

    پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات

    وابسته‌ها