الأسماء و الأفعال و الحروف (أبنية کتاب سيبويه)
| الأسماء و الأفعال و الحروف (أبنية کتاب سيبويه) | |
|---|---|
| پدیدآوران | زبیدی، محمد بن حسن (نويسنده)
سیبویه، عمرو بن عثمان (نویسنده) حموش، احمد راتب ( مصحح) |
| عنوانهای دیگر | الکتاب |
| ناشر | مجمع اللغة العربیة |
| مکان نشر | سوریه - دمشق |
| سال نشر | 13سده |
| چاپ | 1 |
| موضوع | سيبويه ، عمرو بن عثمان ، 148-180؟ق. الكتاب -- نقد و تفسير - زبان عربی - نحو |
| زبان | عربی |
| تعداد جلد | 1 |
| نورلایب | مطالعه و دانلود pdf |
كتاب الأسماء و الأفعال و الحروف (أبنية كتاب سيبويه)، از آثار ادیب، واژهشناس، نحوی و شاعر اندلسی قرن چهارم هجری قمری، ابوبکر محمد بن حسن زبیدی (متوفای ۳۷۹ق)، پژوهشی در دانش صرف زبان عربی و واژهشناسی است که به تصحیح و تکمیل برخی از مطالب کتاب سیبویه میپردازد. پژوهشگر معاصر، دکتر احمد راتب حموش، این کتاب را تصحیح و تحقیق کرده است.
هدف و روش
- ابوبکر محمد بن حسن زبیدی، با یادآوری ارزش نحوی و ادبی کتاب سیبویه، افزوده است: با مطالعه این کتاب، برخی از غفلتها را در آن بهخصوص در جنبه ابنیه مشاهده کردم و یادداشت کردم و اکنون جداگانه ارائه میکنم تا باعث تکمیل و اصلاح و تقویت علم گردد و البته قصد دشمنی و معارضه با سیبویه ندارم، بلکه از علم او بهرهها بردهام و همین نقدها هم با استفاده از اصول او انجام شده است و البته انسان مصون از اشتباه نیست[۱].
- دکتر احمد راتب حموش، بر ارزشمندی کتاب حاضر در نزد دانشوران تأکید کرده و از جمله نوشته است:
- نویسنده كشف الظنون، این اثر را از نوادر دهر دانسته و برخی از دانشمندان، بهعنوان مثال در يتيمة الدهر و وفيات الأعيان، آن را بینظیر شمردهاند.
- تردیدی ندارد که همه کتابهای لغت و بهخصوص در مباحث مربوط به ابنیه مثل المزهر في علوم اللغة و أنواعها، تألیف سیوطی، از جنبه صرفیِ کتاب ابنیه زبیدی استفاده کردهاند....
- همچنین کتابهای لغت مانند لسان العرب از جنبه لغوی کتاب ابنیه زبیدی بهره بردهاند....
- ابوبکر محمد بن حسن زبیدی، گرفتار غرور نشده و خودش را برتر از سیبویه نپنداشته، بلکه نسبت به او کمال احترام را روا داشته و نقدهای خودش را بر او، ناچیز شمرده است[۲].
ساختار و محتوا
- کتاب حاضر به ترتیب اسماء، افعال و حروف و بناهای ثلاثی، رباعی و خماسی و مزید آن، تنظیم شده است.
نمونه مباحث
- باب ابنیه اسماء و صفات خماسی (پنجحرفی):... افزوده: ابوبکر گفت: از همین باب، فُعلَلِل هم آمده است: گویند هُندَلِع که اسم سبزی و گیاهی خوردنی است[۳].
پانویس
منابع مقاله
مقدمه و متن کتاب.