دیوان آصفی هروی

    از ویکی‌نور
    (تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)
    دیوان آصفی هروی «853 - 923ھ ق»
    دیوان آصفی هروی
    پدیدآورانآصفی، مقیم‌الدین بن نعمت‌الله (نويسنده)

    ارف‍ع‌، ه‍ادی‌‏‫ (مصحح)

    ارف‍ع‌، ه‍ادی‌‏‫ (مقدمه‌نويس)
    سال نشر1342ش
    چاپ1
    زبانفارسی
    تعداد جلد1
    کد کنگره
    PIR۵۸۵۶/د۹
    نورلایبمطالعه و دانلود pdf

    دیوان آصفی هروی، مجموعه اشعار مقیم‌الدین بن نعمت‌الله آصفی هروی (853-923ق/ 1449-1517م) است که با تصحیح، حواشی و مقدمه هادی ارفع کرمانشاهی، منتشر شده است.

    شاعر دیوان حاضر، برخلاف اغلب معاصرین خود، از مدح و مداحی، گریزان بوده و هرگز برای خوشایند این و آن، زبان به تملق و چاپلوسی نگشوده است. چنانچه در اشعار دیوان تأمل و غور شود، معلوم می‌گردد که همت والا و استغنای طبع شاعر آن، نمی‌گذاشته است که چون سایر گویندگان معاصر خودش، شانه همت به زیر بار منت این و آن برد[۱].

    وی دوستدار صفا و خریدار حقیقت بوده، کالای محبت را به جان خرید و در دوستی، ثابت‌قدم و استوار بوده است:

    بر آستان وفا سر نهاده خاک شدیمز خاکساری ما بود سربلندی ما

    اما آنجا که می‌بیند دیگر صدق و صفا را بازاری و متاع دوستی و مردمی را خریداری نمانده و یاران دیرین، آیین دوستی را رها کرده، خود را مخاطب قرار داده و می‌گوید:

    'آصفی دشمن جان تو رفیقان تواند|2=چون به میزان محبت، همه را سنجیدم}}

    و یا:

    چگونه آنچه ز یاران بی‌وفا دیدمز هرکه چشم وفا داشتم جفا دیدم
    نهند روز فراغت قدم به دیده منچو روز تفرقه گردد کنند نادیدم
    شدم به جرم وفا، خون‌فشان ز هر مژه‌ایکه من به چشم گنهکار خود چه‌ها دیدم
    مگر نبود وفا روزگار را ز بدیز روزگار بتر بود هرکه را دیدم[۲]

    یکی از ویژگی‌های شعر آصفی، توجه وی به زبان مردم، کلمات، اصطلاحات و امثال رایج در زبان گفتاری است که به‌عنوان نمونه، به چند مورد از آن، اشاره می‌شود:

    1. بلایی که رسد، چه اندک چه بسیار:
    من به غرقاب غم و موج سرشکم بر اوجآب از سر که گذر کرد، چه صد نیزه چه یک
    1. آستین مالیدن، عزم به کاری کردن، همچنان‌ است دامن برزدن:
    آسین مالیدن و دامن برزد آن بی‌باک و مستوای جان من که افتادم ز پا رفتم ز دست[۳]

    پانویس

    1. ر.ک: مقدمه، صفحه سی‌ونه - چهل
    2. ر.ک: همان، صفحه چهل
    3. ر.ک: آصف فکرت، محمد، ص98

    منابع مقاله

    1. مقدمه کتاب.
    2. آصف فکرت، محمد، «ذکر برخی لغات و ترکیبات در شعر آصفی هروی»، پایگاه مجلات تخصصی نور، فرهنگ مردم، سال سوم، دلو و حوت 1359- شماره 2.


    وابسته‌ها