ذوالفقاری، حسن
حسن ذوالفقاری (۲۰ تیر ۱۳۴۵-۱۷ تیر ۱۴۰۱ش) پژوهشگر، نویسنده و استاد دانشگاه تخصصیافته در ادبیات عامه و فرهنگ فارسی. وی عضو هیئت علمی گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تربیت مدرس، مدیر گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی و سردبیر فصلنامه «فرهنگ و ادبیات عامه» بود. ذوالفقاری مؤلف بیش از ۴۰ کتاب و ۱۵۰ مقاله علمی است که از جمله مهمترینهای آنها میتوان به «فرهنگ بزرگ ضربالمثلهای فارسی»، «باورهای عامیانه مردم ایران» و «ادبیات داستانی عامه» اشاره کرد. او در سالهای پایانی عمر به عنوان استاد اعزامی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در دانشگاههای پکن و شانگهای چین به تدریس زبان و ادبیات فارسی پرداخت.
| حسن ذوالفقاری | |
|---|---|
 | |
| نام کامل | حسن ذوالفقاری |
| ولادت | ۲۰ تیر ۱۳۴۵ |
| محل تولد | دامغان، ایران |
| محل زندگی | تهران، دامغان، شانگهای |
| رحلت | ۱۷ تیر ۱۴۰۱ |
| مدفن | دامغان |
| طول عمر | ۵۵ سال |
| همسر | فرحناز |
| فرزندان | زهرا، سینا |
| دین | اسلام |
| مذهب | شیعه |
| پیشه | استاد دانشگاه، نویسنده، پژوهشگر |
| منصب | عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس، مدیر گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، سردبیر فصلنامه فرهنگ و ادبیات عامه |
| اطلاعات علمی | |
| درجه علمی | دکتری |
| دانشگاه | دانشگاه تربیت مدرس |
| علایق پژوهشی | ادبیات عامه، ادبیات داستانی، آموزش زبان فارسی، نگارش و ویرایش |
| برخی آثار |
|
ولادت
حسن ذوالفقاری در بیستم تیرماه سال ۱۳۴۵ هجری شمسی در شهر دامغان و در محله «خوریا» متولد شد. خانواده او اهل فرهنگ و ادب بودند و وی دوران کودکی و نوجوانی خود را در فضای اصیل و مذهبی این شهر تاریخی گذراند.[۱]
تحصیلات
تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در زادگاهش دامغان به پایان رساند. سپس موفق به اخذ مدرک کارشناسی زبان و ادبیات فارسی از دانشگاه بینالمللی امام خمینی (قزوین) در سال ۱۳۶۸ شد. او مدرک کارشناسی ارشد خود را در سال ۱۳۷۰ از پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی دریافت کرد و در نهایت در سال ۱۳۷۶ موفق به اخذ مدرک دکتری زبان و ادبیات فارسی از دانشگاه تهران شد.[۲]
فعالیتها
فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۶۸ به عنوان دبیر آموزش و پرورش در دامغان آغاز کرد. از سال ۱۳۸۳ به عضویت هیئت علمی گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تربیت مدرس درآمد و نقشهای مدیریتی متعددی از جمله ریاست مرکز تحقیقات زبان و ادبیات فارسی همان دانشگاه را بر عهده داشت. وی همچنین از سال ۱۳۸۹ مدیریت گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی را عهدهدار بود. ذوالفقاری در تدوین کتابهای درسی زبان و ادبیات فارسی دورههای مختلف تحصیلی با سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی وزارت آموزش و پرورش همکاری گستردهای داشت. از دیگر مسئولیتهای وی میتوان به عضویت در بنیاد ملی نخبگان، کارگروه علوم انسانی صندوق حمایت از پژوهشگران، کمیته ملی المپیاد ادبی و مشاوره عالی دایرهالمعارف بزرگ اسلامی اشاره کرد. او مؤسس انجمن علمی نقد ادبی ایران و سردبیر فصلنامه علمی-پژوهشی «فرهنگ و ادبیات عامه» بود. در سالهای ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۰ به عنوان استاد مدعو در دانشگاه مطالعات بینالمللی شانگهای چین به تدریس مشغول شد.[۳] وی برگزیده رتبه دوم پژوهشهای کاربردی در نوزدهمین جشنواره بینالمللی خوارزمی (۱۳۸۴) و برگزیده پژوهش برتر فرهنگی سال ۱۳۹۴ بود.[۴][۵]
وفات
حسن ذوالفقاری شامگاه جمعه، هفدهم تیرماه ۱۴۰۱ بر اثر سکته قلبی ناگهانی در تهران درگذشت. پیکر او روز دوشنبه ۲۰ تیرماه از دانشگاه تربیت مدرس تشییع و سپس روز سهشنبه ۲۱ تیرماه در زادگاهش دامغان به خاک سپرده شد.[۶]
آثار
- فرهنگ بزرگ ضربالمثلهای فارسی (۲ جلد)، انتشارات معین
- باورهای عامیانه مردم ایران، انتشارات چشمه
- ادبیات داستانی عامه، انتشارات خاموش
- یکصد منظومه عاشقانه فارسی، نشر چرخ
- زبان و ادبیات عامه ایران، انتشارات سمت
- آیین نگارش و ویرایش، انتشارات فاطمی
- ادبیات مکتبخانهای ایران (با همکاری)، نشر رشدآوران
- دانشنامه داستانهای فارسی (۸ جلد، با همکاری)، انتشارات چشمه
- داستانهای امثال، نشر مازیار
- سر دلبران، نشر مازیار
- آموزش ویراستاری و درستنویسی، انتشارات علم
- فارسی بیاموزیم (آموزش فارسی به ایرانیان خارج از کشور، ۱۱ جلد)، انتشارات مدرسه
- منظومههای عاشقانه ادب فارسی، نشر نیما
- تصحیح روضهالشهدا (واثق کاشفی)، نشر معین
- تصحیح جامعالتمثیل (محمدعلی حبلهرودی)، نشر معین[۷] [۸]
پانويس
- ↑ ر.ک: مرحوم حسن ذوالفقاری، استاد دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس
- ↑ ر.ک: مرحوم حسن ذوالفقاری، استاد دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس
- ↑ ر.ک: 20 تیرماه؛ «حسن ذوالفقاری» هزار تولد و یک مرگ، خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)
- ↑ ر.ک: مرحوم حسن ذوالفقاری، استاد دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس
- ↑ ر.ک: رزومه مرحوم حسن ذوالفقاری
- ↑ ر.ک: حسن ذوالفقاری پژوهشگر فرهنگ عامه درگذشت، خبرگزاری جمهوری اسلامی، ۱۸ تیر ۱۴۰۱
- ↑ ر.ک: رزومه مرحوم حسن ذوالفقاری
- ↑ ر.ک: اعلام زمان تشییع پیکر حسن ذوالفقاری، خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)
منابع مقاله
وابستهها
روضة الشهدا (تصحیح ذوالفقاری و تسنیمی)
از گلستان من ببر ورقی؛ هفت گفتار در آثار سعدی
افسانههای پهلوانی ایران؛ معرفی و تحلیل شصت افسانۀ منظوم و منثور پهلوانی ادب فارسی
دیوان حافظ خودمونی (آسانخوان و آسانفهم)
فرهنگنامه داستانهای متون فارسی
افسانههای پهلوانی ایران؛ معرفی و تحلیل شصت افسانۀ منظوم و منثور پهلوانی ادب فارسی
فرهنگنامه داستانهای متون فارسی
شیوهنامه ویرایش دانشگاه تربیت مدرس
داستان معشوق بنارس: عاشق و معشوق يا بحر وصال
راهنمای ويراستاری و درست نويسی
فرهنگ بزرگ ضربالمثلهای فارسی(مثلهای فارسی اقوام ایرانی و کشورهای فارسی زبان)
سر دلبران: معرفی چهرههای ادب معاصر ايران با نمونهي آثار
افسانههای پهلوانی ایران: معرفی و تحلیل شصت افسانه منظوم و منثور پهلوانی ادب فارسی
در قلمرو آموزش زبان و ادب فارسی: (مجموعه مقالات)
حافظ به روايت شهريار: شرح یک صد غزل
ادبیات عامیانهٔ ایران: مجموعه مقالات دربارهی افسانهها و آداب و رسوم مردم ایران
سخنهای دانندگان: گفتوگو با شاهنامهشناسان