تقیه؛ مبارزه پنهانی در برابر تهدیدها

تقیه
پدیدآوران	صفایی حائری، علی (نويسنده)
عنوان‌های دیگر	تقیه: مبارزه پنهانی و نفوذ در دشمن ** مبارزه پنهانی در برابر تهدیدها
ناشر	الدار الجما‌هیریة‌ للنشر و التوزیع‌ و الاعلان‌ ** ليلة القدر
مکان نشر	ایران - تهران ** ایران - قم
سال نشر	1402ش
چاپ	7
شابک	‎964-7803-14-1
موضوع	انقلاب اسلامی
زبان	فارسی
تعداد جلد	1
کد کنگره	.1382 /ص7د4 231/45 BP
نورلایب	مطالعه و دانلود pdf

تقیه (مبارزه پنهانی در برابر تهدیدها)، اثر علی صفایی حائری (۱۳۳۰-۱۳۷۸ش)، کتابی است در بررسی تقیه نه به‌عنوان یک ابزار انفعالی، بلکه به‌عنوان استراتژی مبارزه پنهانی و گام دوم انقلاب پس از انتظار و پیش از قیام.

ساختار

مباحث کتاب در ذیل عناوین اصلی و فرعی متعدد و متنوع عرضه شده است؛ عناوینی همچون: تقیه، مفهوم، اهداف، ابعاد، ضرورت (در شش مرحله)، اثر و...

گزارش محتوا

در بخش مفهوم تقیه، نویسنده تقیه را یکی از شکل‌های جهاد و مبارزه‌ پنهانی معرفی می‌کند که برخلاف تصور عامه، به معنای بیکاری و بی‌دردی نیست، بلکه روشی برای دفاع و ضربه زدن به دشمن در شرایط سلطه باطل است. تقیه در برابر جهاد نیست، که در برابر اذاعه است.

اهداف تقیه در چهار محور اصلی گزارش شده است: حفظ ولیّ و رهبر برای جلوگیری از بن‌بست حرکت، حفظ مؤمنین و نیروهای سازنده، جذب نیرو و جمع‌آوری پراکنده‌ها و در نهایت، نفوذ در دشمن جهت متلاشی کردن نظام طاغوت از درون.

در تبیین ابعاد تقیه، به این نکته اشاره شده است که اهداف تقیه، می‌تواند محدود و موضعی دنبال شود و می‌تواند در تمامی ابعاد و به‌طور گسترده، تحقق یابد. نویسنده، معتقد است که عمق بدون وسعت، حاصلی نداشته و خطرساز هم هست و این اهداف حفظ ولیّ و مؤمنین و یا جذب نیرو و یا نفوذ در دشمن، نباید به‌طور محدود و عمقی تعقیب شود که خود به محاصره افتادن و از دست رفتن را به دنبال می‌آورد.

در ادامه، ضرورت تقیه از طریق تحلیل جریان مبارزه و روایات ائمه(ع) در مراحل مختلف برخورد با قدرت‌های مسلط، در شش بخش، تبیین شده است.

بخش اثر تقیه، به نتایجی همچون بهره‌وری حداکثری از نیروهای کم، نجات از بن‌بست و رکود نهضت و استمرار و نجات نهضت از نابودی می‌پردازد.

در فقه تقیه، مباحث تخصصی درباره موارد مجاز (مانند حفظ نفوس و اموال)، احکام پنج‌گانه تقیه (وجوب، حرمت و...)، شرایط تحقق (مانند اکراه و خوف ضرر و ضرورت و اضطرار) و مقدار و حدود آن، مطرح و به آثار تقیه اشاره شده است.

در نهایت، در بخش تاریخ تقیه، سیره سیاسی و مبارزاتی امام علی(ع)، امام حسن(ع) و سایر معصومین(ع) تحلیل شده تا نشان داده شود که چگونه این بزرگواران با استفاده از طرح تقیه، از نابودی نهضت جلوگیری کرده و زمینه را برای مراحل بعدی قیام فراهم ساختند‏. در انتها نیز به متشابهات روایی و تاریخی، اشاره شده است.

منابع مقاله

متن کتاب.