حاکم نیشابوری، محمد بن محمد: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
(صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه | عنوان = ابو احمد حاکم نیشابوری (حاکم کبیر) | تصویر = NUR00000.jpg | اندازه تصویر = | توضیح تصویر = | نام کامل = محمد بن محمد بن احمد بن اسحاق النیسابوری الکرابیسی | نام‌های دیگر = ابو احمد الحاکم الکبیر | لقب = حاکم کبیر | تخلص = |...» ایجاد کرد)
 
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۵۱: خط ۵۱:


اساتید برجسته او عبارتند از:
اساتید برجسته او عبارتند از:
- محمد بن اسحاق بن خزیمه (امام الائمه)<ref name="dhahabi"/><ref name="bousninah"/>
- ابوالعباس سراج<ref name="dhahabi"/>
- محمد بن محمد باغندی<ref name="dhahabi"/>
- ابوالقاسم بغوی<ref name="dhahabi"/>
- ابن ابی داود<ref name="dhahabi"/>
- ابوعروبه حرانی<ref name="dhahabi"/>
- احمد بن محمد ماسرجسی<ref name="dhahabi"/>
- عبدالرحمن بن ابی حاتم رازی<ref name="dhahabi"/>
- یحیی بن محمد بن صاعد<ref name="dhahabi"/>
- محمد بن فیض غسانی<ref name="dhahabi"/>
- محمد بن ابراهیم غازی<ref name="dhahabi"/>


همچنین ابن حجر عسقلانی در کتاب لسان المیزان به نقل از حاکم نیشابوری، او را ''امام عصر در صناعت حدیث'' و ''از صالحان ثابت بر سنت سلف'' توصیف کرده است.<ref name="lesan">[https://noorlib.ir/book/view/16418?volumeNumber=7&pageNumber=7 ابن حجر عسقلانی، احمد بن علی، لسان المیزان، ج۷، ص۷]</ref>
- محمد بن اسحاق بن خزیمه (امام الائمه)<ref name="dhahabi" /><ref name="bousninah" />
 
- ابوالعباس سراج
 
- محمد بن محمد باغندی<ref name="dhahabi" />
 
- ابوالقاسم بغوی<ref name="dhahabi" />
 
- ابن ابی داود<ref name="dhahabi" />
 
- ابوعروبه حرانی<ref name="dhahabi" />
 
- احمد بن محمد ماسرجسی<ref name="dhahabi" />
 
- عبدالرحمن بن ابی حاتم رازی<ref name="dhahabi" />
 
- یحیی بن محمد بن صاعد<ref name="dhahabi" />
 
- محمد بن فیض غسانی<ref name="dhahabi" />
 
- محمد بن ابراهیم غازی<ref name="dhahabi" />
 
همچنین [[ابن حجر عسقلانی، احمد بن علی|ابن حجر عسقلانی]] در کتاب [[لسان الميزان (7 جلد)|لسان المیزان]] به نقل از [[حاکم نیشابوری، محمد بن عبدالله|حاکم نیشابوری]]، او را ''امام عصر در صناعت حدیث'' و ''از صالحان ثابت بر سنت سلف'' توصیف کرده است.<ref name="lesan">[https://noorlib.ir/book/view/16418?volumeNumber=7&pageNumber=7 ابن حجر عسقلانی، احمد بن علی، لسان المیزان، ج۷، ص۷]</ref>


===فعالیت‌ها===
===فعالیت‌ها===
خط ۷۹: خط ۹۰:


'''پرورش شاگردان:''' حلقه درسی او شاگردان برجسته‌ای را پرورش داد که از جمله آن‌ها می‌توان به افراد زیر اشاره کرد:
'''پرورش شاگردان:''' حلقه درسی او شاگردان برجسته‌ای را پرورش داد که از جمله آن‌ها می‌توان به افراد زیر اشاره کرد:
- ابوعبدالله حاکم نیشابوری (صاحب المستدرک)<ref name="hakem2"/><ref name="dhahabi"/>
 
- ابوعبدالرحمن سلمی<ref name="hakem2"/><ref name="dhahabi"/>
- [[حاکم نیشابوری، محمد بن عبدالله|ابوعبدالله حاکم نیشابوری]] (صاحب المستدرک)<ref name="hakem2" /><ref name="dhahabi" />
- ابوبکر بن منجویه<ref name="dhahabi"/>
 
- ابوسعد کنجروذی (راوی کتاب عوالی مالک و شعار اصحاب الحدیث)<ref name="hakem2"/>
- [[سلمی، محمد بن حسین|ابوعبدالرحمن سلمی]]<ref name="hakem2" /><ref name="dhahabi" />
- ابوعثمان بحیری<ref name="dhahabi"/>
 
- صاعد بن محمد قاضی<ref name="dhahabi"/>
- ابوبکر بن منجویه<ref name="dhahabi" />
 
- ابوسعد کنجروذی (راوی کتاب عوالی مالک و شعار اصحاب الحدیث)<ref name="hakem2" />
 
- ابوعثمان بحیری<ref name="dhahabi" />
 
- صاعد بن محمد قاضی<ref name="dhahabi" />


'''کف بینایی:''' حاکم کبیر در سال ۳۷۶ هجری (دو سال پیش از وفات) نابینا شد، اما با وجود نابینایی، تغییر در حافظه او اندک بود و هرگز دچار اختلال عقل نشد. آخرین مجلس املای او چهار روز پیش از وفاتش برگزار شد.<ref name="hakem2"/><ref name="dhahabi"/>
'''کف بینایی:''' حاکم کبیر در سال ۳۷۶ هجری (دو سال پیش از وفات) نابینا شد، اما با وجود نابینایی، تغییر در حافظه او اندک بود و هرگز دچار اختلال عقل نشد. آخرین مجلس املای او چهار روز پیش از وفاتش برگزار شد.<ref name="hakem2"/><ref name="dhahabi"/>
خط ۹۵: خط ۱۱۲:


- '''الاسامی و الکنی:''' مهم‌ترین و مشهورترین اثر او که در چهارده جلد تألیف شد و به گردآوری اسامی و کنی محدثان و راویان پرداخته است.<ref name="hakem"/><ref name="dhahabi"/><ref name="bousninah"/> ذهبی این کتاب را تلخیص کرد و آن را ''المقتنی فی سرد الکنی'' نامید.<ref name="bousninah"/> این کتاب از منابع اصلی علم رجال و شناخت راویان حدیث به شمار می‌رود.<ref name="hakem2"/>
- '''الاسامی و الکنی:''' مهم‌ترین و مشهورترین اثر او که در چهارده جلد تألیف شد و به گردآوری اسامی و کنی محدثان و راویان پرداخته است.<ref name="hakem"/><ref name="dhahabi"/><ref name="bousninah"/> ذهبی این کتاب را تلخیص کرد و آن را ''المقتنی فی سرد الکنی'' نامید.<ref name="bousninah"/> این کتاب از منابع اصلی علم رجال و شناخت راویان حدیث به شمار می‌رود.<ref name="hakem2"/>
- '''عوالی امام مالک:''' کتابی در احادیث عالی از امام مالک که با دو واسطه از او روایت شده است.<ref name="hakem2"/><ref name="bousninah"/>
 
- '''شعار اصحاب الحدیث:''' کتابی در بیان ویژگی‌ها و نشانه‌های اهل حدیث و عقاید سلف صالح.<ref name="hakem2"/><ref name="bousninah"/>
- '''عوالی امام مالک:''' کتابی در احادیث عالی از امام مالک که با دو واسطه از او روایت شده است.<ref name="hakem2" /><ref name="bousninah" />
- '''کتاب العلل:''' در علل حدیث که از دقیق‌ترین علوم حدیث است.<ref name="hakem"/><ref name="dhahabi"/>
 
- '''المخرج علی کتاب المزنی:''' تخریج بر کتاب المزنی (از شاگردان شافعی).<ref name="hakem"/><ref name="dhahabi"/>
- '''شعار اصحاب الحدیث:''' کتابی در بیان ویژگی‌ها و نشانه‌های اهل حدیث و عقاید سلف صالح.<ref name="hakem2" /><ref name="bousninah" />
- '''کتاب الشروط:''' در علم شروط و سجلات که از فروع فقه است.<ref name="hakem"/><ref name="dhahabi"/>
 
- '''الفوائد:''' مجموعه‌ای از احادیث که در دو جزء (دهم و یازدهم) به صورت مخطوط موجود است.<ref name="hakem2"/>
- '''کتاب العلل:''' در علل حدیث که از دقیق‌ترین علوم حدیث است.<ref name="hakem" /><ref name="dhahabi" />
- '''کتاب الضعفاء:''' در معرفی راویان ضعیف.<ref name="hakem"/><ref name="bousninah"/>
 
- '''المخرج علی کتاب المزنی:''' تخریج بر کتاب المزنی (از شاگردان شافعی).<ref name="hakem" /><ref name="dhahabi" />
 
- '''کتاب الشروط:''' در علم شروط و سجلات که از فروع فقه است.<ref name="hakem" /><ref name="dhahabi" />
 
- '''الفوائد:''' مجموعه‌ای از احادیث که در دو جزء (دهم و یازدهم) به صورت مخطوط موجود است.<ref name="hakem2" />
 
- '''کتاب الضعفاء:''' در معرفی راویان ضعیف.<ref name="hakem" /><ref name="bousninah" />


در الموسوعة العربیة از او به عنوان ''محدث خراسان در عصر خود'' و ''صاحب تصانیف'' یاد شده است.<ref name="arabency">[https://mail.arab-ency.com.sy/details/13785 الموسوعة العربیة: النیسابوری (محمد بن محمد-)]</ref> همچنین در موسوعتی، او را ''امام حافظ علامه ثبت محدث خراسان'' و ''از بحور العلم'' توصیف کرده است.<ref name="mawsoati">[https://mawsoati.com/new/321592_1.htm موسوعتی: الحاکم الکبیر، أبو أحمد]</ref>
در الموسوعة العربیة از او به عنوان ''محدث خراسان در عصر خود'' و ''صاحب تصانیف'' یاد شده است.<ref name="arabency">[https://mail.arab-ency.com.sy/details/13785 الموسوعة العربیة: النیسابوری (محمد بن محمد-)]</ref> همچنین در موسوعتی، او را ''امام حافظ علامه ثبت محدث خراسان'' و ''از بحور العلم'' توصیف کرده است.<ref name="mawsoati">[https://mawsoati.com/new/321592_1.htm موسوعتی: الحاکم الکبیر، أبو أحمد]</ref>