دادرسی مردمان: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲۴: خط ۲۴:
| پیش از =  
| پیش از =  
}}
}}
'''دادرسی مردمان'''، اثر [[دلشاد تهرانی، مصطفی|مصطفی دلشاد تهرانی]] (متولد 1334ش) است که با تکیه بر مطالب نهج ‌البلاغه و آموزه‌های [[امام علی علیه‌السلام|امام علی(ع)]] در آن، به تحلیل موضوع بیعت با آن حضرت، اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی امام و مشکلات پیشاروی ایشان پرداخته است.
'''دادرسی مردمان'''، اثر [[دلشاد تهرانی، مصطفی|مصطفی دلشاد تهرانی]] (متولد 1334ش) است که با تکیه بر مطالب نهج‌البلاغه و آموزه‌های [[امام علی علیه‌السلام|امام علی(ع)]] در آن، به تحلیل موضوع بیعت با آن حضرت، اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی امام و مشکلات پیشاروی ایشان پرداخته است.


==ساختار==
==ساختار==
خط ۳۰: خط ۳۰:


===سبک نگارش===
===سبک نگارش===
# در سراسر مباحث کتاب، مطالب نهج ‌البلاغه محور قرار داده شده و به روش تشکیل خانواده حدیث و خبر، با تنقیح مطالب حدیثی و تاریخی، مطالب نهج‌ البلاغه تکمیل و آموزه‌های آن، دسته‌بندی و تدوین شده است<ref>ر.ک: دیباچه، ص23</ref>.
# در سراسر مباحث کتاب، مطالب نهج‌البلاغه محور قرار داده شده و به روش تشکیل خانواده حدیث و خبر، با تنقیح مطالب حدیثی و تاریخی، مطالب نهج‌ البلاغه تکمیل و آموزه‌های آن، دسته‌بندی و تدوین شده است<ref>ر.ک: دیباچه، ص23</ref>.
# در تمام مباحث، نهج ‌البلاغه و آموزه‌های امام علی(ع) در موضوعات مطرح‌شده، به‌صورت برجسته و متن اصلی کتاب آمده است تا متن نهج‌ البلاغه و خانواده حدیث و خبر آن، در منظر و مرآ قرار گیرد<ref>ر.ک: همان</ref>.
# در تمام مباحث، نهج‌البلاغه و آموزه‌های امام علی(ع) در موضوعات مطرح‌شده، به‌صورت برجسته و متن اصلی کتاب آمده است تا متن نهج‌ البلاغه و خانواده حدیث و خبر آن، در منظر و مرآ قرار گیرد<ref>ر.ک: همان</ref>.
# به‌منظور فهم بهتر نهج ‌البلاغه، تلاش شده است هماهنگی نظم تاریخی و پیوستگی میان سخنان امام(ع) سامان یابد و آموزه‌های نهج ‌البلاغه در مباحث مطرح‌شده در زنجیره تاریخی خود قرار گیرد<ref>ر.ک: همان، ص23-24</ref>.
# به‌منظور فهم بهتر نهج‌البلاغه، تلاش شده است هماهنگی نظم تاریخی و پیوستگی میان سخنان امام(ع) سامان یابد و آموزه‌های نهج‌البلاغه در مباحث مطرح‌شده در زنجیره تاریخی خود قرار گیرد<ref>ر.ک: همان، ص23-24</ref>.


==ویژگی‌های کتاب==
==ویژگی‌های کتاب==
خط ۳۸: خط ۳۸:
# از قواعد مهم فهم نهج‌ البلاغه، توجه به منابع و اسناد، جغرافیای سخن، سبب صدور، تاریخ ایراد، مخاطب، موضوعات و اهداف آن است که در کتاب حاضر، سعی شده است این موارد لحاظ شود<ref>ر.ک: همان، ص24</ref>.
# از قواعد مهم فهم نهج‌ البلاغه، توجه به منابع و اسناد، جغرافیای سخن، سبب صدور، تاریخ ایراد، مخاطب، موضوعات و اهداف آن است که در کتاب حاضر، سعی شده است این موارد لحاظ شود<ref>ر.ک: همان، ص24</ref>.
# شریف رضی در تألیف نهج‌ البلاغه، به تقطیع و تنظیم مطالب دست یازیده و آموزه‌های امام علی(ع) را فقط گزینش نکرده، بلکه در موارد متعدد، قسمت‌هایی از آموزه‌های امام را از دو یا چند خطبه و سخن برگزیده و به سلیقه خود، در کنار هم قرار داده است. بی‌توجهی به این امر، موجب بدفهمی آموزه‌های امام(ع) و تحلیل نادرست از آن‌ها می‌شود. اما در کتاب حاضر، در چارچوب مباحث کتاب، این موارد، تفکیک شده و هریک در جای خود آمده است<ref>ر.ک: همان</ref>.
# شریف رضی در تألیف نهج‌ البلاغه، به تقطیع و تنظیم مطالب دست یازیده و آموزه‌های امام علی(ع) را فقط گزینش نکرده، بلکه در موارد متعدد، قسمت‌هایی از آموزه‌های امام را از دو یا چند خطبه و سخن برگزیده و به سلیقه خود، در کنار هم قرار داده است. بی‌توجهی به این امر، موجب بدفهمی آموزه‌های امام(ع) و تحلیل نادرست از آن‌ها می‌شود. اما در کتاب حاضر، در چارچوب مباحث کتاب، این موارد، تفکیک شده و هریک در جای خود آمده است<ref>ر.ک: همان</ref>.
# به‌منظور فهم بهتر مطالب نهج ‌البلاغه، آموزه‌های امام علی(ع) بدون اعمال سلیقه، تکمیل و در چارچوب مباحث کتاب، عرضه شده است<ref>ر.ک: همان، ص24-25</ref>.
# به‌منظور فهم بهتر مطالب نهج‌البلاغه، آموزه‌های امام علی(ع) بدون اعمال سلیقه، تکمیل و در چارچوب مباحث کتاب، عرضه شده است<ref>ر.ک: همان، ص24-25</ref>.


==گزارش محتوا==
==گزارش محتوا==
خط ۴۴: خط ۴۴:
# درخواست بیعت با امام(ع): که از طرف جناح سیاسی طرف‌دار امام علی(ع)، یعنی بسیاری از صحابه پیامبر(ص) از مهاجران و انصار، قراء کوفه و تمامی بدریون که زنده بودند، مطرح گردید<ref>ر.ک: متن کتاب، ص29</ref>.
# درخواست بیعت با امام(ع): که از طرف جناح سیاسی طرف‌دار امام علی(ع)، یعنی بسیاری از صحابه پیامبر(ص) از مهاجران و انصار، قراء کوفه و تمامی بدریون که زنده بودند، مطرح گردید<ref>ر.ک: متن کتاب، ص29</ref>.
# امتناع امام(ع) از پذیرش بیعت: این خودداری، به این دلیل بود که امام(ع) آمادگی اصلاحات بنیادی و اساسی و بازگشت به سیره نبوی را در مردم نمی‌دید؛ زیرا تحولات عصر خلفا سبب انحرافات عمیق سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی شده بود و جز با جراحی نمی‌شد آن جامعه بیمار را درمان کرد و مردم آمادگی جراحی نداشتند<ref>ر.ک: همان، ص30</ref>.
# امتناع امام(ع) از پذیرش بیعت: این خودداری، به این دلیل بود که امام(ع) آمادگی اصلاحات بنیادی و اساسی و بازگشت به سیره نبوی را در مردم نمی‌دید؛ زیرا تحولات عصر خلفا سبب انحرافات عمیق سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی شده بود و جز با جراحی نمی‌شد آن جامعه بیمار را درمان کرد و مردم آمادگی جراحی نداشتند<ref>ر.ک: همان، ص30</ref>.
# تحلیل خودداری امام(ع) از پذیرش بیعت: از مجموع مطالب مطرح‌شده در نهج ‌البلاغه، می‌توان دریافت که این خودداری، بر تحلیلی درست از شرایط استوار بوده و به دلایل زیر، از این امر، دوری شده است: پیچیدگی اوضاع رویارویی، نااستواری مردمان بر دفاع از حق و عدالت، سر برکشیدن فتنه‌ها و آشوب‌ها، ناشناسایی راه روشن و راست حق و عدالت و پرهیز از بیعت عاطفی و احساسی<ref>ر.ک: همان، ص31-36</ref>.
# تحلیل خودداری امام(ع) از پذیرش بیعت: از مجموع مطالب مطرح‌شده در نهج‌البلاغه، می‌توان دریافت که این خودداری، بر تحلیلی درست از شرایط استوار بوده و به دلایل زیر، از این امر، دوری شده است: پیچیدگی اوضاع رویارویی، نااستواری مردمان بر دفاع از حق و عدالت، سر برکشیدن فتنه‌ها و آشوب‌ها، ناشناسایی راه روشن و راست حق و عدالت و پرهیز از بیعت عاطفی و احساسی<ref>ر.ک: همان، ص31-36</ref>.


در عنوان دوم، به اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی امام(ع) اشاره و تأکید شده است که بر مبنای نهج‌ البلاغه، برخی از مهم‌ترین اصلاحات امام(ع) در حکومت عبارتند از: بازگرداندن اموال به‌غارت‌رفته از بیت‌المال، پاسداشت آزادی‌های عمومی، اصلاح نظام بیت‌المال، اصلاح فرهنگ اداری و مدیریتی و اصلاح نظام قضایی<ref>ر.ک: همان، ص61</ref>.
در عنوان دوم، به اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی امام(ع) اشاره و تأکید شده است که بر مبنای نهج‌ البلاغه، برخی از مهم‌ترین اصلاحات امام(ع) در حکومت عبارتند از: بازگرداندن اموال به‌غارت‌رفته از بیت‌المال، پاسداشت آزادی‌های عمومی، اصلاح نظام بیت‌المال، اصلاح فرهنگ اداری و مدیریتی و اصلاح نظام قضایی<ref>ر.ک: همان، ص61</ref>.