الدلالة علی الله: تفاوت میان نسخهها
A-esmaeili (بحث | مشارکتها) (صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR161393J1.jpg | عنوان = الدلالة علی الله | عنوانهای دیگر = | پدیدآورندگان | پدیدآوران = بکری، عبدالرحمن بن محمد (نويسنده) مزیدی، احمد فرید (محقق) |زبان | زبان = عربی | کد کنگره = 8د7ص 219 BP | موضوع =رویت الهی |ناشر | ناش...» ایجاد کرد) |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد) | |||
| خط ۲۵: | خط ۲۵: | ||
| پیش از = | | پیش از = | ||
}} | }} | ||
'''الدلالة على الله'''، تألیف [[ | '''الدلالة على الله'''، تألیف [[بکری، عبدالرحمن بن محمد|ابوالقاسم عبدالرحمن بن محمد بکری صقلی]] (متوفی ۳۸۰ق)، فقیه، محدث و عارف مالکی است. | ||
این کتاب که با عنوان «الرسالة إلى الله» نیز شناخته میشود، رسالهای است در بیان حقیقت دعوت بهسوی خدا، آداب داعیان، مراتب سلوک، مقامات اولیا و علما و جایگاه | |||
این کتاب که با عنوان «الرسالة إلى الله» نیز شناخته میشود، رسالهای است در بیان حقیقت دعوت بهسوی خدا، آداب داعیان، مراتب سلوک، مقامات اولیا و علما و جایگاه کتاب و سنت در هدایت انسان. | |||
== ساختار == | == ساختار == | ||
کتاب، مشتمل بر مقدمه مؤلف و متن اصلی است که فاقد باببندی و فصلبندی مشخص است و بهصورت پیوسته و در قالب یک جلد نگارش یافته است. | کتاب، مشتمل بر مقدمه مؤلف و متن اصلی است که فاقد باببندی و فصلبندی مشخص است و بهصورت پیوسته و در قالب یک جلد نگارش یافته است. | ||
محقق کتاب، [[احمد فرید | |||
محقق کتاب، [[مزیدی، احمد فرید|احمد فرید مزیدی]]، علاوه بر مقدمه تحقیقی، ترجمهای از مصنف و شرحی از منهج تحقیق خود را نیز در ابتدای کتاب آورده است<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ص3-6</ref>. | |||
== سبک نگارش == | == سبک نگارش == | ||
نثر کتاب، آمیخته از عبارات خطابی و وعظی است. مؤلف غالباً با لحنی مستقیم و با استفاده از ضمیر خطاب، خواننده را مورد سخن قرار میدهد. روش استدلال در کتاب بر پایه | نثر کتاب، آمیخته از عبارات خطابی و وعظی است. مؤلف غالباً با لحنی مستقیم و با استفاده از ضمیر خطاب، خواننده را مورد سخن قرار میدهد. روش استدلال در کتاب بر پایه آیات قرآن، احادیث نبوی و اقوال صحابه و تابعین استوار است. مؤلف برای تأیید دیدگاههای خود، از آیات متعددی بهره میبرد و احادیث را بدون ذکر سلسله سند کامل، اغلب با عباراتی مانند «ثبت عن النبي» یا «قال في حديث آخر» نقل میکند<ref>ر.ک: متن کتاب، ص12-15</ref>. | ||
از جمله ویژگیهای بارز کتاب، نقل اقوال مشایخ و حکایاتی از اولیاست که در ضمن مباحث نظری آورده شده است. | از جمله ویژگیهای بارز کتاب، نقل اقوال مشایخ و حکایاتی از اولیاست که در ضمن مباحث نظری آورده شده است. | ||
== گزارش محتوا == | == گزارش محتوا == | ||
مؤلف، کتاب را با حمد و ثنای الهی و ذکر این مطلب آغاز میکند که خداوند با آفرینش معجزات، فطرتها را بر یگانگی خود راهنمایی کرده است<ref>ر.ک: همان، ص9</ref>. وی سپس به برتری | مؤلف، کتاب را با حمد و ثنای الهی و ذکر این مطلب آغاز میکند که خداوند با آفرینش معجزات، فطرتها را بر یگانگی خود راهنمایی کرده است<ref>ر.ک: همان، ص9</ref>. وی سپس به برتری قرآن کریم بهعنوان برترین راهنما و دلالتکننده بهسوی حق اشاره میکند و عالمان عامل به قرآن را چراغهای هدایت میخواند<ref>ر.ک: همان، ص9-10</ref>. | ||
بخش مهمی از کتاب، به وجوب دعوت خلق بهسوی خدا اختصاص دارد. مؤلف با استناد به آیاتی از قرآن مانند آیه ۱۰۴ سوره آل عمران و آیه ۶۹ سوره انعام، وظیفه عالمان در ارشاد مردم را امری حتمی میداند<ref>ر.ک: همان، ص11</ref>. | |||
وی همچنین با نقل حدیث «ما من داع يدعو إلى هدى إلا كان له مثل أجر من تبعه...» <ref>ر.ک: همان، ص13-14</ref>، پاداش دعوتگران به حق و مسئولیت دعوتگران به باطل را تبیین میکند. | وی همچنین با نقل حدیث «ما من داع يدعو إلى هدى إلا كان له مثل أجر من تبعه...» <ref>ر.ک: همان، ص13-14</ref>، پاداش دعوتگران به حق و مسئولیت دعوتگران به باطل را تبیین میکند. | ||
| خط ۵۴: | خط ۵۸: | ||
بحث دیگری که در کتاب بهتفصیل آمده، مقامات چهارگانه مردم در «اراده» و همچنین مراتب مختلف مردم در ایمان، علم، عمل، صبر، شکر، توکل، ایثار و محبت است<ref>ر.ک: همان، ص27-28 و 38-42</ref>. | بحث دیگری که در کتاب بهتفصیل آمده، مقامات چهارگانه مردم در «اراده» و همچنین مراتب مختلف مردم در ایمان، علم، عمل، صبر، شکر، توکل، ایثار و محبت است<ref>ر.ک: همان، ص27-28 و 38-42</ref>. | ||
مؤلف پس از هر تقسیمبندی، نشانههای هر گروه را برمیشمارد. | مؤلف پس از هر تقسیمبندی، نشانههای هر گروه را برمیشمارد. | ||
نویسنده در بخش دیگری از کتاب، به مباحثی چون نشانههای اولیا و مراتب آنها میپردازد و از اصطلاحاتی همچون «ابدال»، «اوتاد»، «قطب» و... بهره میبرد و از تعداد و وظایف هرکدام سخن میگوید<ref>ر.ک: همان، ص85-88</ref>. | نویسنده در بخش دیگری از کتاب، به مباحثی چون نشانههای اولیا و مراتب آنها میپردازد و از اصطلاحاتی همچون «ابدال»، «اوتاد»، «قطب» و... بهره میبرد و از تعداد و وظایف هرکدام سخن میگوید<ref>ر.ک: همان، ص85-88</ref>. | ||
در پایان، مؤلف به نشانههای | همچنین به ملاقات با خضر اشاره میکند و حکایاتی را از دیدار برخی از اولیا با ایشان نقل مینماید<ref>ر.ک: همان، ص89-92</ref>. | ||
در پایان، مؤلف به نشانههای آخرالزمان و فتنههای آن اشاره میکند<ref>ر.ک: همان، ص158</ref>. | |||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
| خط ۷۵: | خط ۸۱: | ||
[[رده:مباحث خاص کلامی]] | [[رده:مباحث خاص کلامی]] | ||
[[رده:الهیات (توحید)]] | [[رده:الهیات (توحید)]] | ||
[[رده: | [[رده:صفات، افعال، اسماء (کلام، رؤیت، لطف، توفیق، رزق، عدل، افعال عباد، صفات و افعال دیگر، اسماء حسنی)]] | ||
[[رده:مقالات بازبینی شده2 تیر 1405]] | |||
[[رده:مقالات بازبینی | |||
[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ خرداد 1405 توسط محسن عزیزی]] | [[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ خرداد 1405 توسط محسن عزیزی]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۲۴ ژوئن ۲۰۲۶، ساعت ۱۲:۵۳
الدلالة على الله، تألیف ابوالقاسم عبدالرحمن بن محمد بکری صقلی (متوفی ۳۸۰ق)، فقیه، محدث و عارف مالکی است.
| الدلالة علی الله | |
|---|---|
 | |
| پدیدآوران | بکری، عبدالرحمن بن محمد (نويسنده) مزیدی، احمد فرید (محقق) |
| ناشر | دار الکتب العلمية |
| مکان نشر | لبنان - بیروت |
| سال نشر | 1380ش - 1422ق - 2001م |
| چاپ | 1 |
| شابک | 2-7451-3253-9 |
| موضوع | رویت الهی |
| زبان | عربی |
| تعداد جلد | 1 |
| کد کنگره | 8د7ص 219 BP |
| نورلایب | مطالعه و دانلود pdf |
این کتاب که با عنوان «الرسالة إلى الله» نیز شناخته میشود، رسالهای است در بیان حقیقت دعوت بهسوی خدا، آداب داعیان، مراتب سلوک، مقامات اولیا و علما و جایگاه کتاب و سنت در هدایت انسان.
ساختار
کتاب، مشتمل بر مقدمه مؤلف و متن اصلی است که فاقد باببندی و فصلبندی مشخص است و بهصورت پیوسته و در قالب یک جلد نگارش یافته است.
محقق کتاب، احمد فرید مزیدی، علاوه بر مقدمه تحقیقی، ترجمهای از مصنف و شرحی از منهج تحقیق خود را نیز در ابتدای کتاب آورده است[۱].
سبک نگارش
نثر کتاب، آمیخته از عبارات خطابی و وعظی است. مؤلف غالباً با لحنی مستقیم و با استفاده از ضمیر خطاب، خواننده را مورد سخن قرار میدهد. روش استدلال در کتاب بر پایه آیات قرآن، احادیث نبوی و اقوال صحابه و تابعین استوار است. مؤلف برای تأیید دیدگاههای خود، از آیات متعددی بهره میبرد و احادیث را بدون ذکر سلسله سند کامل، اغلب با عباراتی مانند «ثبت عن النبي» یا «قال في حديث آخر» نقل میکند[۲].
از جمله ویژگیهای بارز کتاب، نقل اقوال مشایخ و حکایاتی از اولیاست که در ضمن مباحث نظری آورده شده است.
گزارش محتوا
مؤلف، کتاب را با حمد و ثنای الهی و ذکر این مطلب آغاز میکند که خداوند با آفرینش معجزات، فطرتها را بر یگانگی خود راهنمایی کرده است[۳]. وی سپس به برتری قرآن کریم بهعنوان برترین راهنما و دلالتکننده بهسوی حق اشاره میکند و عالمان عامل به قرآن را چراغهای هدایت میخواند[۴].
بخش مهمی از کتاب، به وجوب دعوت خلق بهسوی خدا اختصاص دارد. مؤلف با استناد به آیاتی از قرآن مانند آیه ۱۰۴ سوره آل عمران و آیه ۶۹ سوره انعام، وظیفه عالمان در ارشاد مردم را امری حتمی میداند[۵].
وی همچنین با نقل حدیث «ما من داع يدعو إلى هدى إلا كان له مثل أجر من تبعه...» [۶]، پاداش دعوتگران به حق و مسئولیت دعوتگران به باطل را تبیین میکند.
یکی از محورهای اصلی کتاب، بحث از مجالس ذکر و وعظ است. مؤلف با استناد به حدیث «إذا مررتم برياض الجنة فارتعوا فيها؛ قالوا: يا رسولالله و ما رياض الجنة؟ قال: حلق الذكر»[۷]، به ترویج مجالس ذکر میپردازد.
در ادامه، مؤلف به بیان صفات و آداب داعی به خدا میپردازد. وی بر این باور است که داعی باید روش دعوت خود را با توجه به طبقه مخاطب تغییر دهد: پادشاهان را از راه انذار، فقرا را از راه صبر و رجا و علما را از طریق «مکر و استدراج» دعوت کند[۸]؛ پیشازاین، وی تأکید میکند که داعی باید عالم به کتاب و سنت و دارای بصیرت و تقوا باشد[۹].
نویسنده سپس بهتفصیل درباره مقامات مختلف معنوی سخن میگوید. از جمله «منازل و مراتب چهارگانه تقوا» را بیان میکند و نتیجه میگیرد که:
- مرتبه اول، مخصوص مریدان است و با اتباع امر و نهی حاصل میشود؛
- مرتبه دوم، مخصوص علما و عارفان است و با رضا و تسلیم از راه ترک شبهات به دست میآید؛
- مرتبه سوم، ویژه اولیا و صدیقان است و با حیا و مراقبه با ترک حلال حاصل میگردد؛
- مرتبه چهارم، تقوایی است که انجام حق آن از توان بشر خارج است[۱۰].
نویسنده همچنین «مقامات طهارت» را در چهار سطح مطرح میکند[۱۱].
بحث دیگری که در کتاب بهتفصیل آمده، مقامات چهارگانه مردم در «اراده» و همچنین مراتب مختلف مردم در ایمان، علم، عمل، صبر، شکر، توکل، ایثار و محبت است[۱۲].
مؤلف پس از هر تقسیمبندی، نشانههای هر گروه را برمیشمارد.
نویسنده در بخش دیگری از کتاب، به مباحثی چون نشانههای اولیا و مراتب آنها میپردازد و از اصطلاحاتی همچون «ابدال»، «اوتاد»، «قطب» و... بهره میبرد و از تعداد و وظایف هرکدام سخن میگوید[۱۳].
همچنین به ملاقات با خضر اشاره میکند و حکایاتی را از دیدار برخی از اولیا با ایشان نقل مینماید[۱۴].
در پایان، مؤلف به نشانههای آخرالزمان و فتنههای آن اشاره میکند[۱۵].
پانویس
منابع مقاله
مقدمه و متن کتاب.