موسوی خلخالی، سید مرتضی: تفاوت میان نسخه‌ها

جز (جایگزینی متن - ' ]]' به ']]')
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۴۸ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۷ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<div class='wikiInfo'>
{{کاربردهای دیگر|موسوی خلخالی (ابهام‌زدایی)}}
[[پرونده:NUR04633.jpg|بندانگشتی|موسوی خلخالی، مرتضی]]
{{کاربردهای دیگر|خلخالی (ابهام‌زدایی)}}
{| class="wikitable aboutAuthorTable" style="text-align:Right" |+ |
{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه
|-
| عنوان = سید مرتضی خلخالی
! نام!! data-type='authorName'|موسوی خلخالی، مرتضی
| تصویر = NURسید مرتضی خلخالی.jpg
|-
| توضیح تصویر =
|نام های دیگر
| نام کامل = سید مرتضی موسوی خلخالی
|data-type='authorOtherNames'| آیت الله موسوی خلخالی
| نام‌های دیگر =
| لقب = آیت‌الله
| تخلص =
| نسب =
| نام پدر = سید محمدجواد موسوی خلخالی
| ولادت = ۱۳۲۴ق
| محل تولد = نجف اشرف
| کشور تولد = عراق
| محل زندگی = نجف اشرف
| رحلت =
| شهادت =
| مدفن =
| طول عمر =
| نام همسر =
| فرزندان =
| خویشاوندان =
| دین = اسلام
| مذهب = شیعه دوازده امامی
| پیشه = فقیه، اصولی، محقق
| درجه علمی = مرجع تقلید
| دانشگاه = حوزه علمیه نجف
| علایق پژوهشی = فقه، اصول فقه، رجال
| منصب = استاد برجسته حوزه
| پس از =
| پیش از =
| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | [[مشکینی اردبیلی، ابوالحسن|شیخ میرزا ابوالحسن مشکینی]] | [[شیخ ضیاءالدین عراقی]] | [[شیخ محمدحسین اصفهانی]] | [[سید ابوالحسن اصفهانی]]}} 
| مشایخ  =  
| معاصرین =  
| شاگردان = جمعی از فضلای حوزه نجف
| اجازه اجتهاد از =
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | تحقیق تذکرة الفقهاء (جلد بیع) | نظارت بر تصحیح روائع الأمالی | همکاری در مستمسک العروة الوثقى | تقریرات نهایة الأفکار | وجیزه در علم رجال}} 
| سبک نوشتاری = تحلیلی-استدلالی
| وبگاه =
| امضا =  
| کد مؤلف = AUTHORCODE04633AUTHORCODE
}}


خلخالی، مرتضی
'''سید مرتضی خلخالی''' (۱۳۲۴ق-۱۴۱۲ق؟)، فقیه و اصولی برجسته و از شاگردان ممتاز [[عراقی، ضیاءالدین|آیت‌الله ضیاءالدین عراقی]] که در حوزه علمیه نجف به تدریس و تحقیق اشتغال داشت. از محققان پرکار حوزه نجف و از مشاوران علمی مراجع بزرگی چون [[خویی، سید ابوالقاسم|آیت‌الله خویی]] بود. در قیام شعبانیه ۱۴۱۱ق بر ضد رژیم بعث دستگیر و به همراه جمعی از علماء در زندان‌های رژیم مفقودالاثر شد.
|-
|نام پدر
|data-type='authorfatherName'|
|-
|متولد
|data-type='authorbirthDate'|1284 هـ.ش
|-
|محل تولد
|data-type='authorBirthPlace'|
|-
|رحلت
|data-type='authorDeathDate'|
|-
|اساتید
|data-type='authorTeachers'|
|-
|برخی آثار
|data-type='authorWritings'|
|-class='articleCode'
|کد مولف
|data-type='authorCode'|AUTHORCODE4633AUTHORCODE
|}
</div>


==ولادت و خاندان==
سید مرتضی بن محمدجواد موسوی خلخالی در اول ماه مبارک رمضان ۱۳۲۴ق در نجف اشرف در خاندانی اهل علم و تقوا متولد شد. پدرش سید محمدجواد از علما و فضلای حوزه نجف بود.


== معرفى اجمالى ==
==تحصیلات و استادان==
تحصیلات حوزوی را با دروس مقدمات نزد فضلای نجف آغاز کرد و سپس سطوح عالی را نزد [[مشکینی اردبیلی، ابوالحسن|شیخ میرزا ابوالحسن مشکینی]] (۱۳۰۵-۱۳۵۸ق) فراگرفت. پیش از بیست سالگی در درس خارج فقه و اصول مراجع بزرگ حاضر شد، از جمله:
* [[عراقی، ضیاءالدین|شیخ ضیاءالدین عراقی]] (۱۲۷۸-۱۳۶۱ق) - حضوری مستمر و به عنوان مقرر درس
* [[اصفهانی، محمدحسین|شیخ محمدحسین اصفهانی]] (متوفی ۱۳۶۱ق)
* [[اصفهانی، سید ابوالحسن|سید ابوالحسن اصفهانی]] (متوفی ۱۳۶۵ق)


==فعالیت‌های علمی==
- تدریس سطوح عالی فقه و اصول به مدت ۳۰ سال
- مقرر و ناظر علمی درس‌های شیخ عراقی و شیخ مشکینی
- همکاری علمی با مراجع بزرگ نجف:
* [[میرزا آقا اصطهباناتی]] (۱۲۹۷-۱۳۸۰ق)
* [[حسینی شیرازی، عبدالهادی|سید عبدالهادی شیرازی]] (۱۳۰۵-۱۳۸۲ق)
* [[حکیم، سید محسن|سید محسن حکیم]] (۱۳۰۶-۱۳۹۰ق)
* [[خویی، سید ابوالقاسم|سید ابوالقاسم خویی]] (۱۳۱۷-۱۴۱۳ق)
- تحقیقات و تصحیح متون فقهی و اصولی


«آيت‌الله سيّد مرتضى خلخالى» از علما و فقهاى عظام عصر خود، در دارالارشاد اردبيل، به سال 1247ق1210/ش در (كلور) خلخال متولد شد.
==قیام شعبانیه و دستگیری==
در پی قیام مردمی نجف علیه رژیم بعث در ۱۴۱۱ق که به سرکوب خونین انجامید، آیت‌الله خلخالی در رمضان ۱۴۱۲ق به همراه پسر و سه نوه‌اش دستگیر شد. او از جمله علمایی بود که در جریان این حوادث در حمله نظامی به نجف دستگیر شد و به همراه جمعی از علمای بزرگ بازداشت گردید. سرنوشت او پس از دستگیری نامعلوم مانده است


وى مقدمات و بخشى از علوم حوزوى را از علما و روحانيون خلخال و حوزه علميه قزوين فرا گرفت. در سال 1276ق رهسپار حوزه علميه نجف اشرف گرديد و به تربيت از محضر بزرگان علمى ديار نور همچون آيات عظام [[شيخ مرتضى انصارى|انصاری، مرتضی بن محمدامین]]، سيّد حسين كوه كمرى، شيخ على خليلى طهرانى و ديگران بهره برد و به مقام اجتهاد نايل آمد.
==آثار==
* تحقیق و تعلیق بر تذکرة الفقهاء علامه حلی (جلد بیع)
* نظارت علمی بر تصحیح «روائع الأمالی فی فروع العلم الإجمالی»
* مشارکت در تدوین «مستمسک العروة الوثقى»
* تصحیح تقریرات شیخ عراقی در «نهایة الأفکار»
* نگارش «وجیزه در علم رجال»
* تقریرات دروس استادان<ref> ر.ک: حسینی جلالی، قاسم، جلد ۱، ص ۱۲۰-۱۲۲</ref>


ايشان درسال 1291 و 1292ق به زادگاه خود بازگشت و پس از اندك مدتى، با تقاضاى بزرگان علمى و انديشمندان منطقه، در اردبيل اقامت گزيد. با حضور ايشان در اردبيل، حوزه علميه رونق گرفت و دانشوران از مناطق مختلف قفقاز و آذربايجان به اردبيل سرازير شدند و محضر ايشان را مغتنم شمردند.
==پانويس==
<references />


حوزه درسى آن بزرگوار، از گرمى خاصى برخوردار شد و شاگردانى كه بعدها خود از علما اعلام و مراجع به شمار آمدند، در محضرش تربيت يافتند. سيّد علاوه بر عظمت علمى، از مقام رفيع معنوى نيز برخوردار و به بروز كرامات، اشتهار داشت. در قداست، تقوى، زهد و پرهيز از زخارف دنيا، ضرب المثل و در درايت، حلم و بردبارى، سرآمد همگان بود.
==منابع مقاله==
* حسینی جلالی، قاسم، مقدمه کتاب قاعدة لا ضرر و لا ضرار، تألیف عراقی، ضیاء‌الدین،  قم - ایران، مکتب الإعلام الإسلامي. مرکز النشر، 1376 هجری شمسی|1418 هجری قمری


از ايشان آثار علمى چندى مشتمل بر مباحث فقهى صلاه، غصب، رضا، نكاح و محرمات نكاح و مجموعه‌اى از مسايل متفرقه در فقه و همچنين يك دوره كامل مباحث علم اصول به سبك كتاب مشهور ( قوانين) و نيز كتابى در علم رجال و حواشى و نظرات علمى بر كتاب (الفوائد الرجاليه) استاد خود شيخ على طهرانى بر جاى مانده است.
==وابسته‌ها==
 
{{وابسته‌ها}}
وفات آن بزرگوار در سال 1317ق1278/ش اتفاق افتاد و در كنار بناى قديمى مسجد جمعه اردبيل به خاك سپرده شد.
 
== منابع ==


 
[[قاعدة لاضرر و لاضرار (عراقی، ضیاءالدین)]]  
پايگاه اطلاع‌رسانى:  http://www.persiacities.com، شنبه، 30 مهرماه 1390ش.
 
 
== وابسته‌ها ==
{{وابسته‌ها}}
[[قاعدة لاضر و لاضرار ( عراقی، ضیاء الدین)]] / نوع اثر: کتاب / نقش: مقرر


[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:مراجع تقلید]]
[[رده:مؤلفین-بهمن]]
[[رده:مقالات بازبینی شده2 بهمن 1404]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۳ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۲۱

سید مرتضی خلخالی (۱۳۲۴ق-۱۴۱۲ق؟)، فقیه و اصولی برجسته و از شاگردان ممتاز آیت‌الله ضیاءالدین عراقی که در حوزه علمیه نجف به تدریس و تحقیق اشتغال داشت. از محققان پرکار حوزه نجف و از مشاوران علمی مراجع بزرگی چون آیت‌الله خویی بود. در قیام شعبانیه ۱۴۱۱ق بر ضد رژیم بعث دستگیر و به همراه جمعی از علماء در زندان‌های رژیم مفقودالاثر شد.

سید مرتضی خلخالی
NURسید مرتضی خلخالی.jpg
نام کاملسید مرتضی موسوی خلخالی
لقبآیت‌الله
نام پدرسید محمدجواد موسوی خلخالی
ولادت۱۳۲۴ق
محل تولدنجف اشرف، عراق
محل زندگینجف اشرف
دیناسلام
مذهبشیعه دوازده امامی
پیشهفقیه، اصولی، محقق
منصباستاد برجسته حوزه
اطلاعات علمی
درجه علمیمرجع تقلید
دانشگاهحوزه علمیه نجف
علایق پژوهشیفقه، اصول فقه، رجال
سبک نوشتاریتحلیلی-استدلالی
اساتید
شاگردانجمعی از فضلای حوزه نجف
برخی آثار
  • تحقیق تذکرة الفقهاء (جلد بیع)
  • نظارت بر تصحیح روائع الأمالی
  • همکاری در مستمسک العروة الوثقى
  • تقریرات نهایة الأفکار
  • وجیزه در علم رجال

ولادت و خاندان

سید مرتضی بن محمدجواد موسوی خلخالی در اول ماه مبارک رمضان ۱۳۲۴ق در نجف اشرف در خاندانی اهل علم و تقوا متولد شد. پدرش سید محمدجواد از علما و فضلای حوزه نجف بود.

تحصیلات و استادان

تحصیلات حوزوی را با دروس مقدمات نزد فضلای نجف آغاز کرد و سپس سطوح عالی را نزد شیخ میرزا ابوالحسن مشکینی (۱۳۰۵-۱۳۵۸ق) فراگرفت. پیش از بیست سالگی در درس خارج فقه و اصول مراجع بزرگ حاضر شد، از جمله:

فعالیت‌های علمی

- تدریس سطوح عالی فقه و اصول به مدت ۳۰ سال - مقرر و ناظر علمی درس‌های شیخ عراقی و شیخ مشکینی - همکاری علمی با مراجع بزرگ نجف:

- تحقیقات و تصحیح متون فقهی و اصولی

قیام شعبانیه و دستگیری

در پی قیام مردمی نجف علیه رژیم بعث در ۱۴۱۱ق که به سرکوب خونین انجامید، آیت‌الله خلخالی در رمضان ۱۴۱۲ق به همراه پسر و سه نوه‌اش دستگیر شد. او از جمله علمایی بود که در جریان این حوادث در حمله نظامی به نجف دستگیر شد و به همراه جمعی از علمای بزرگ بازداشت گردید. سرنوشت او پس از دستگیری نامعلوم مانده است

آثار

  • تحقیق و تعلیق بر تذکرة الفقهاء علامه حلی (جلد بیع)
  • نظارت علمی بر تصحیح «روائع الأمالی فی فروع العلم الإجمالی»
  • مشارکت در تدوین «مستمسک العروة الوثقى»
  • تصحیح تقریرات شیخ عراقی در «نهایة الأفکار»
  • نگارش «وجیزه در علم رجال»
  • تقریرات دروس استادان[۱]

پانويس

  1. ر.ک: حسینی جلالی، قاسم، جلد ۱، ص ۱۲۰-۱۲۲

منابع مقاله

  • حسینی جلالی، قاسم، مقدمه کتاب قاعدة لا ضرر و لا ضرار، تألیف عراقی، ضیاء‌الدین، قم - ایران، مکتب الإعلام الإسلامي. مرکز النشر، 1376 هجری شمسی|1418 هجری قمری

وابسته‌ها