الگو:صفحهٔ اصلی/مقالهٔ برگزیده دوم: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳۰۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۹ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<div class="boxTitle"><big>'''[[تجريد الإعتقاد]]'''</big></div>
[[پرونده:NUR13496J1.jpg|بی‌قاب|چپ|حضرت مهدی(عج) فروغ تابان ولایت|175px]]
[[پرونده:NUR01190J1.jpg|بندانگشتی|تجريد الإعتقاد|175px]]


'''تجريد الإعتقاد'''، كتابى است مشهور و در فن خويش بى‌نظير كه [[نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد|خواجه طوسى]] آراى كلامى خود را با بهترين نظام و قوى‌ترين براهین، به سبک شيوايى، در آن گرد آورده است.
'''حضرت مهدى(عج) فروغ تابان ولايت''' اثر [[محمدی اشتهاردی، محمد|محمد محمدى اشتهاردى]]، نوشتارى است در شرح احوال و تاريخ زندگانى حضرت مهدى(ع) كه به زبان فارسى نوشته شده است.


اين كتاب، از كتاب‌هاى مهمى است كه در تبيين عقايد اماميه، نگاشته شده و به گفته برخى، اولين آنها به حساب مى‌آيد. [[نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد|خواجه نصير]]، در ابتداى اين اثر، آن را تحرير العقائد ناميده، اما بعدها، اين كتاب، به اسامى ديگرى همچون تجريد الاعتقاد، تجريد العقائد و تجريد الكلام، اشتهار يافته است.
تلاش در راه خودسازى و به وجود آوردن زمينه‌هاى حكومت جهانى، مؤلف را به نوشتن كتاب ترغيب كرده است.


بنا به ديدگاه مشهور، هدف خواجه در تجريد، ارائه نظام كلامى - فلسفى، در عقايد شيعى است. علما، [[نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد|نصير‌الدين طوسى]] را در تأسيس چنين نظامى موفق دانسته‌اند. اين ديدگاه را در پرتو جايگاه تاريخى تجريد، در چالش فيلسوفان و متكلمان، مى‌توان ارزيابى كرد.
فصل اول كتاب به معرفى پدر و مادر امام زمان(ع) و ويژگى‌هاى ايشان پرداخته و بعد از ذكر احاديثى در مورد نيمه شعبان از جمله فرمايش [[امام جعفر صادق(ع)|امام صادق(ع)]] مبنى بر اينكه هيچ نوزادى در آن متولد نخواهد شد مگر اينكه به بركت امام مهدى(ع) مؤمن خواهد شد، توضيحاتى راجع به جعفر كذاب و اعمال او داده مى‌شود.


تجريد، از چهار جريان عمده فلسفى و كلامى متأثر است: سنت كلام‌نگارى شيعى ([[شيخ مفيد]]، [[علم‌الهدی، علی بن حسین|سيد مرتضى]]، [[طوسی، محمد بن حسن|شيخ طوسى]]، زين‌الدين بياضى)؛ فلسفه مشايى [[ابن سینا، حسین بن عبدالله|ابن سينا]]يى؛ كلام فلسفى [[فخر رازی، محمد بن عمر|فخر رازى]] و مبانى اعتزالى.
در فصل دوم، دوران زندگى امام زمان(عج) به سه دوران كودكى، غيبت صغرى و كبرى تقسيم شده و بعد از توضيح مختصرى در مورد غيبت صغرى و نواب چهارگانه، شرح كوتاهى درباره ولايت فقيه و احاديث مربوط به آن ارائه شده است.


درباره تأثر خواجه از فخر‌الدين رازى، توجه به چالش فيلسوفان و متكلمان حائز اهميت است.
در فصل سوم، به بيست‌وهفت پرسش پيرامون عقيده مهدویت و خصوصيات شخصى امام زمان(عج)، نشانه‌هاى ظهور، بحث رجعت و حكومت آن حضرت پاسخ داده شده است؛ به عنوان مثال، مؤلف در پاسخ به اين سؤال كه آيا عقيده به ظهور مصلح جهانى مخصوص شیعیان است؟ چنين پاسخ مى‌دهد كه اين عقيده حتى در كتب زرتشتیان، هندويان، مصرى‌ها و تورات و انجيل وجود داشته و منابعى از اهل‌سنت كه روايات متواترى در اين زمينه در آنها آمده را نام مى‌برد كه از آن جمله است: نورالابصار، الجوامع الاصول و الصواعق المحرقه.


خواجه كه در شرح اشارات و [[تلخیص المحصل]]، آرا و انتقادهاى [[فخر رازی، محمد بن عمر|فخر رازى]] را مورد چالش و ردّ قرار مى‌دهد، در امور عامه تجريد، كم و بيش، از ديدگاه‌هاى وى متأثر مى‌گردد و همين امر، سبب ناسازگارى برخى آراى وى در تجريد با ديدگاهش در كتاب‌هاى سابق بر آن مى‌گردد.
در مورد سؤال ديگرى مبنى بر اينكه منظور از كشته شدن شيطان به دست آن حضرت چيست؟ با استناد به احاديث، چنين پاسخ داده شده كه منظور اين است كه ريشه‌هاى فساد و عوامل انحراف در آن عصر نابود شده و به جاى آن عقل و ايمان حكومت مى‌كند.


قاعده مسبوقيت امر حادث بر ماده و مدّة، نظريه مشايى هيولاى اولى، انطباق قاعده الواحد درباره بارى تعالى، نظريه قدم زمانى عالم، علم بارى تعالى و نظريه عقول، از جمله مواضعى است كه خواجه در آنها بيش و كم ره‌يافت فخر‌الدين رازى در المباحث المشرقية را اخذ مى‌كند. بنا بر اين مراد از فلسفه در اين ادعا كه تجريد بنيان‌گذار نظام كلام - فلسفى در شيعه است، مفهوم مشايى آن، حتى در سنت [[ابن سینا، حسین بن عبدالله|ابن سينا]]يى نيست.
فصل چهارم، با اشاره به اين نكته كه مفهوم واقعى انتظار كه در روايات به عنوان بالاترين عمل شمرده شده، زمينه‌سازى است نه اميد ذهنى، به ذكر و توضيح يازده عامل مهم كه در انقلاب عظيم اسلام به رهبرى پيامبر(ص) نقش مهمى در زمينه‌سازى حكومت اسلامى داشت مى‌پردازد؛ برخى از اين عوامل عبارتند از: جاذبه قرآن و حقانيت اسلام، ايمان و توكل به خدا، تعاون و همكارى، برخوردها و روش‌هاى منطقى با يكديگر، توجه به طبقه مستضعف، اتحاد و انسجام مسلمانان، رهبر شايسته و لزوم برنامه‌ريزى.<span id="mp-more">[[حضرت مهدی(عج) فروغ تابان ولایت|'''ادامه ...''']]</span>
 
كمتر اثرى به ميزان تجريد، بر آثار كلامى متأخران مؤثر افتاده است. از ابعاد تأثير تاريخى تجريد، وجود شرح و حاشيه فراوان بر آن است. در اين ميان برخى از شرح‌ها و حاشيه‌ها اهميت تاريخى دارند كه عبارتند از: [[كشف المراد في شرح تجريد الاعتقاد|كشف المراد]] [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلّى]]، شاگرد خواجه، تفريد الاعتماد ابوالعلاء بهشتى، شرح جديد از آن [[قوشچی، علی بن محمد|على بن محمد قوشچى]]، [[شوارق الإلهام في شرح تجريد الكلام (انتشارات مهدوی)|شرح شوارق الالهام]] [[لاهیجی، عبدالرزاق بن علی|عبدالرزاق لاهيجى]] و.......<div class="mw-ui-button">[[تجريد الإعتقاد|'''ادامه''']]</div>

نسخهٔ کنونی تا ‏۲ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۲۷

حضرت مهدی(عج) فروغ تابان ولایت

حضرت مهدى(عج) فروغ تابان ولايت اثر محمد محمدى اشتهاردى، نوشتارى است در شرح احوال و تاريخ زندگانى حضرت مهدى(ع) كه به زبان فارسى نوشته شده است.

تلاش در راه خودسازى و به وجود آوردن زمينه‌هاى حكومت جهانى، مؤلف را به نوشتن كتاب ترغيب كرده است.

فصل اول كتاب به معرفى پدر و مادر امام زمان(ع) و ويژگى‌هاى ايشان پرداخته و بعد از ذكر احاديثى در مورد نيمه شعبان از جمله فرمايش امام صادق(ع) مبنى بر اينكه هيچ نوزادى در آن متولد نخواهد شد مگر اينكه به بركت امام مهدى(ع) مؤمن خواهد شد، توضيحاتى راجع به جعفر كذاب و اعمال او داده مى‌شود.

در فصل دوم، دوران زندگى امام زمان(عج) به سه دوران كودكى، غيبت صغرى و كبرى تقسيم شده و بعد از توضيح مختصرى در مورد غيبت صغرى و نواب چهارگانه، شرح كوتاهى درباره ولايت فقيه و احاديث مربوط به آن ارائه شده است.

در فصل سوم، به بيست‌وهفت پرسش پيرامون عقيده مهدویت و خصوصيات شخصى امام زمان(عج)، نشانه‌هاى ظهور، بحث رجعت و حكومت آن حضرت پاسخ داده شده است؛ به عنوان مثال، مؤلف در پاسخ به اين سؤال كه آيا عقيده به ظهور مصلح جهانى مخصوص شیعیان است؟ چنين پاسخ مى‌دهد كه اين عقيده حتى در كتب زرتشتیان، هندويان، مصرى‌ها و تورات و انجيل وجود داشته و منابعى از اهل‌سنت كه روايات متواترى در اين زمينه در آنها آمده را نام مى‌برد كه از آن جمله است: نورالابصار، الجوامع الاصول و الصواعق المحرقه.

در مورد سؤال ديگرى مبنى بر اينكه منظور از كشته شدن شيطان به دست آن حضرت چيست؟ با استناد به احاديث، چنين پاسخ داده شده كه منظور اين است كه ريشه‌هاى فساد و عوامل انحراف در آن عصر نابود شده و به جاى آن عقل و ايمان حكومت مى‌كند.

فصل چهارم، با اشاره به اين نكته كه مفهوم واقعى انتظار كه در روايات به عنوان بالاترين عمل شمرده شده، زمينه‌سازى است نه اميد ذهنى، به ذكر و توضيح يازده عامل مهم كه در انقلاب عظيم اسلام به رهبرى پيامبر(ص) نقش مهمى در زمينه‌سازى حكومت اسلامى داشت مى‌پردازد؛ برخى از اين عوامل عبارتند از: جاذبه قرآن و حقانيت اسلام، ايمان و توكل به خدا، تعاون و همكارى، برخوردها و روش‌هاى منطقى با يكديگر، توجه به طبقه مستضعف، اتحاد و انسجام مسلمانان، رهبر شايسته و لزوم برنامه‌ريزى.ادامه ...