علم الكلام الجديد و فلسفة الدين

علم الكلام الجديد و فلسفة الدين
پدیدآوران	رفاعی، عبد الجبار (نويسنده)
عنوان‌های دیگر	المشهد الثقافي في إیران
ناشر	دار الهادي
مکان نشر	لبنان - بیروت
سال نشر	1423ق - 2002م
چاپ	1
زبان	عربی
تعداد جلد	1
کد کنگره	/ر7ع8 203 BP
نورلایب	مطالعه و دانلود pdf

علم الكلام الجديد و فلسفة الدين، مجموعه مقالات، گفتگوها و مصاحبه‌هایی از اندیشوران گوناگون است که به بررسی و تحلیل و تبیین مسائل دانش کلام جدید و فلسفه دین می‌پردازد. پژوهشگر و کتاب‌شناس عراقی معاصر، عبدالجبار رفاعی (متولد 1333ش)، این مباحث را در اثر حاضر گردآوری کرده است تا دیدگاه‌های مختلف فرهنگی در ایران امروز را نشان دهد.

هدف و روش

• عبدالجبار رفاعی تأکید کرده است که:

1. ما در این اثر کوشیدیم که مقالات و سخنانی از اندیشه‌ها و گرایش‌های گوناگون فکری بیاوریم تا علاقمندان ره‌یافت‌های مختلف را در کارزار فکری و فرهنگی ایران بشناسند و بتوانند به ریشه‌یابی آن بپردازند.
2. ما می‌دانیم که برخی از اندیشه‌های مطرح‌شده در این کتاب، فرضیه‌ای بیش نیست و هنوز به مرحله نظریه نرسیده است و در نتیجه باید بازسنجی و نقد و تحلیل شود.

• گفتنی است که زبان اثر حاضر، عربی است ولی مقالات و گفتگوهای انتخاب‌شده، به زبان فارسی نوشته و گفته شده است بجز اولین مقاله «علم الکلام الجدید؛ تمهید تاریخي» (نوشته عبدالجبار رفاعی) که به زبان عربی نوشته شده و به منزله مقدمه کتاب حاضر است. گاه نام مترجم مشخص نیست و گاه مشخص شده است.

ساختار و محتوا

• در کتاب حاضر، 21 مقاله و گفتگو به ترتیب ذیل مطرح شده است:
• باب اول «علم کلام و کلام جدید»: آماده‌سازی تاریخی است تا خوانندگان با پیشینه این مباحث و دیدگاه‌های مختلف درباره معنا و تعریف و اهداف و مسائل «کلام جدید و فلسفه دین» آشنا شوند. این باب، 8 مقاله دارد:

«سابقه تاریخی دانش کلام جدید» تألیف عبدالجبار رفاعی

«دانش کلام؛ معنا، گذشته و حال» گفتگو با مصطفی ملکیان و صادق آملی لاریجانی

«نگاهی نو به دانش کلام» تألیف احد فرامرز قراملکی

«بازخوانی انتقادی کلام» نوشته محمد مجتهد شبستری

«نقدی بر مقاله بازخوانی انتقادی کلام» تألیف جعفر سبحانی

«پاسخ به نقدی بر مقاله بازخوانی انتقادی کلام» نوشته محمد مجتهد شبستری

«قلمروهای جدید در علم کلام» تألیف غلامعلی حداد عادل

«درآمدی بر تطور علم کلام جدید» نوشته علی اوجبی

• باب دوم «تجربه دینی»: این باب، 4 مقاله و گفتگو دارد:

«احیای دین و تحولات تجربه دینی» گفتگو با محمد مجتهد شبستری

«گفتگوی تجربه دینی» گفتگو با مصطفی ملکیان و محمد لگنهاوزن

«دین در جهان معاصر» سخنرانی سید محمد خاتمی

«ایمان و آزادی اندیشه و اراده» نوشته محمد مجتهد شبستری

• باب سوم «فلسفه دین و کلام جدید»: این باب، 5 مقاله و گفتگو دارد:

«فلسفه دین در چالش دینی معاصر» گفتگو با مصطفی ملکیان

«عقلانیت دینی و علم کلام» گفتگو با غلامرضا اعوانی، رضا داوری، جعفر سبحانی، محمد لگنهاوزن و مصطفی ملکیان.

«درآمدی به کلام جدید و فلسفه دین» نوشته مجتبی محمودی

«فلسفه دین و کلام جدید» گفتگو با محمدرضا کاشفی

«جدال علم و دین» گفتگو با امیرعباس علی‌زمانی

• باب چهارم «هرمنوتیک و تأویل»: این باب، 4 مقاله دارد:

«هرمنوتیک و شرایط فهم متن» نوشته محمد مجتهد شبستری

«هرمنوتیک؛ اقتضاها و نتیجه‌های آن» نوشته احمد بهشتی

«هرمنوتیک کتاب و سنت؛ بررسی انتقادی» تألیف صدرالدین طاهری

«هرمنوتیک قرآن و پرسش‌های عقل جدید» گفتگو با مصطفی ملکیان.

نمونه مباحث

• زبان‌شناسی و تحلیل زبانی: اخیراً در اروپا نقدهای ادبی بسیاری درباره مضامین کتاب‌های مقدس نوشته شده و برخی از این آثار، سعی دارد که نصّ کتاب مقدّس را در بوته نقد (ادبی و تحلیل زبانی) بگذارد تا به این نتیجه برسد که کتاب مقدّس، قداستی ندارد....

منابع مقاله

• مقدمه و متن کتاب.