الأضداد (ق‍طرب): تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'مقدمه‌نویسنده' به 'مقدمه‌ نویسنده'
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'مقدمه‌نویسنده' به 'مقدمه‌ نویسنده')
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
 
(۶ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۹: خط ۹:
|زبان
|زبان
| زبان = عربی
| زبان = عربی
| کد کنگره = ق6الف6 6190 PJ  
| کد کنگره =ق6الف6 6190 PJ  
| موضوع =
| موضوع =
|ناشر  
|ناشر  
خط ۲۵: خط ۲۵:
| پیش از =  
| پیش از =  
}}
}}
'''الأضداد'''، از آثار نحوی، واژه‌شناس، قرآن‌پژوه و شاعر بصری معتزلی قرن دوم و سوم هجری قمری، [[ق‍طرب‌، م‍ح‍م‍د ب‍ن‌ م‍س‍ت‍ن‍ی‍ر|ابوعلی محمد بن مستنیر]] مشهور به [[ق‍طرب‌، م‍ح‍م‍د ب‍ن‌ م‍س‍ت‍ن‍ی‍ر|قُطرُب]] (درگذشته 206 یا 226ق)، به معرفی هر واژه‌ای می‌پردازد که در زبان عربی دو معنای مخالف و متقابل دارد. پژوهشگر معاصر و استاد دانشگاه یرموک، [[حداد، حنا|حَنّا حَدّاد]] این کتاب را تصحیح و تحقیق کرده و برای آن مقدمه‌ای ارزشمند و روشمند نوشته و نویسنده و کتابش را معرفی کرده است.
{{کاربردهای دیگر|الأضداد (ابهام‌زدایی)}}
'''الأضداد'''، از آثار نحوی، واژه‌شناس، قرآن‌پژوه و شاعر بصری معتزلی قرن دوم و سوم هجری قمری، [[ق‍طرب‌، م‍ح‍م‍د ب‍ن‌ م‍س‍ت‍ن‍ی‍ر|ابوعلی محمد بن مستنیر]] مشهور به [[ق‍طرب‌، م‍ح‍م‍د ب‍ن‌ م‍س‍ت‍ن‍ی‍ر|قُطرُب]] (متوفای 206 یا 226ق)، به معرفی هر واژه‌ای می‌پردازد که در زبان عربی دو معنای مخالف و متقابل دارد. پژوهشگر معاصر و استاد دانشگاه یرموک، [[حداد، حنا|حَنّا حَدّاد]] این کتاب را تصحیح و تحقیق کرده و برای آن مقدمه‌ای ارزشمند و روشمند نوشته و نویسنده و کتابش را معرفی کرده است.


==هدف و روش==
==هدف و روش==
* قطرب با تقسیم الفاظ عربی به 3 دسته، اکثریت آن را مواردی می‌داند که اختلاف الفاظ به جهت تفاوت معانی است و مترادفات را نیز در رده بعدی قرار می‌دهد و «الفاظ اضداد» را عبارت از کلماتی می‌داند که هرکدام، دارای دو یا چند معنای متغایر است و بعد، می‌افزاید: چون الفاظ اضداد، نادر و جالب است، به بحث درباره آن می‌پردازیم<ref>ر.ک: مقدمه نویسنده، ص69-70</ref>.
* قطرب با تقسیم الفاظ عربی به 3 دسته، اکثریت آن را مواردی می‌داند که اختلاف الفاظ به جهت تفاوت معانی است و مترادفات را نیز در رده بعدی قرار می‌دهد و «الفاظ اضداد» را عبارت از کلماتی می‌داند که هرکدام، دارای دو یا چند معنای متغایر است و بعد، می‌افزاید: چون الفاظ اضداد، نادر و جالب است، به بحث درباره آن می‌پردازیم<ref>ر.ک: مقدمه‌ نویسنده، ص69-70</ref>.
* [[حداد، حنا|حَنّا حَدّاد]]، اهمیت کتاب حاضر را در آن می‌داند که اولین کتاب در زبان و ادبیات عربی است که به واکاوی پدیده واژه‌شناختی اضداد ‌پرداخته و تعداد قابل ‌توجهی از آن را گردآوری کرده است. البته نوشتار قطرب در باب اضداد، جامع‌ترین نیست، بلکه نخستین منبعی است که اندیشوران به آن اعتماد کرده‌اند.
* [[حداد، حنا|حَنّا حَدّاد]]، اهمیت کتاب حاضر را در آن می‌داند که اولین کتاب در زبان و ادبیات عربی است که به واکاوی پدیده واژه‌شناختی اضداد ‌پرداخته و تعداد قابل ‌توجهی از آن را گردآوری کرده است. البته نوشتار قطرب در باب اضداد، جامع‌ترین نیست، بلکه نخستین منبعی است که اندیشوران به آن اعتماد کرده‌اند.
* [[ق‍طرب‌، م‍ح‍م‍د ب‍ن‌ م‍س‍ت‍ن‍ی‍ر|قطرب]] پشتوانه علمی کتاب خودش را آیات قرآن و اشعار عربی فصیح قرار داده و به 55 آیه استشهاد کرده و 197 شاهد شعری آورده و سخت کوشیده است که نام همه شاعران اشعار مورد استشهاد را ذکر کند<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ص59-60</ref>.
* [[ق‍طرب‌، م‍ح‍م‍د ب‍ن‌ م‍س‍ت‍ن‍ی‍ر|قطرب]] پشتوانه علمی کتاب خودش را آیات قرآن و اشعار عربی فصیح قرار داده و به 55 آیه استشهاد کرده و 197 شاهد شعری آورده و سخت کوشیده است که نام همه شاعران اشعار مورد استشهاد را ذکر کند<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ص59-60</ref>.


==تأثیر در اندیشوران بعدی==
==تأثیر در اندیشوران بعدی==
* نقش این کتاب در آثار دانشمندان بعد، مانند [[اصمعی]]، [[توزی، عبدالله|تَوَّزی]]، [[ابن سکیت]]، [[ابوحاتم سجستانی]]، [[ابن انباری (ابهام زدایی)|ابن انباری]]، [[ابوالطیب لغوی]] و [[ابوالدهان]] مشاهده می‌شود و بسیاری از این واژه‌شناسان، امانت علمی مطلوب را مراعات کرده و نام او را به‌صورت کامل و یا با لقب مشهورش (قطرب)، آورده‌اند<ref>ر.ک: همان، ص60</ref>.
* نقش این کتاب در آثار دانشمندان بعد، مانند [[اصمعی]]، [[توزی، عبدالله|تَوَّزی]]، [[ابن سکیت]]، [[ابوحاتم سجستانی]]، [[ابن انباری (ابهام‌زدایی)|ابن انباری]]، [[ابوالطیب لغوی]] و [[ابوالدهان]] مشاهده می‌شود و بسیاری از این واژه‌شناسان، امانت علمی مطلوب را مراعات کرده و نام او را به‌صورت کامل و یا با لقب مشهورش (قطرب)، آورده‌اند<ref>ر.ک: همان، ص60</ref>.


==ساختار و محتوا==
==ساختار و محتوا==