شرح الفصیح لثعلب: تفاوت میان نسخه‌ها

[[ثعلب، احمد بن یحیی ]] (نویسنده)

[[عاید، سلیمان بن ابراهیم]] ( محقق)

| کد کنگره =    

| موضوع =ثعلب‌، احمد بن‌ یحیی‌، 200 - 291ق‌. الفصیح‌ - نقد و تفسیر - زبان عربی - اصطلاحها و تعبیرها - زبان عربی - اشتباه‏های کاربردی - زبان عربی - صرف و نحو

'''شرح الفصيح لثعلب'''، از آثار قرن پنجم هجری قمری، [[ابوعلی احمد بن محمد بن حسین مرزوقی اصفهانی]] (متوفای 421ق)، توضیحاتی ادبی (لغوی، صرفی و نحوی) درباره مباحث کتاب [[اختيار فصيح الكلام]]، تألیف نحوی بزرگ کوفی قرن سوم هجری قمری، [[ابوالعباس احمد بن یحیی شیبانی]]، مشهور به [[ثعلب]] (200-291ق) است که چگونگی تلفظ صحیح و فصیح و برتر برخی از واژگان و عبارات و مثل‌های زبان عربی را بیان می‌کند. مصحح و استاد دانشگاه امّ‌القری مکه، [[سلیمان بن ابراهیم عاید]]، این کتاب را تصحیح و تحقیق کرده و مقدمه و تعلیقاتی بر آن افزوده و شخصیت و آثار [[ابوعلی مرزوقی اصفهانی]] و [[ابوالعباس ثعلب]] را با اختصار معرفی کرده است.

* [[ابوعلی مرزوقی اصفهانی]]، این شرح را در پاسخ به درخواست شخصی، فراهم کرده که از او خواسته مطالبی را درباره کتاب [[الفصيح]] املا کند، با این شروط که در شرح میانه‌روی داشته باشد و از افراط و تفریط بپرهیزد و فقط به توضیح ابواب و فصول آن بپردازد و مباحث حاشیه‌ای را نیاورد<ref>ر.ک: مقدمه نویسنده، ص3-4</ref>.

* آیا شارح به شروط مذکور عمل کرده است؟ [[سلیمان بن ابراهیم عاید]]، با تأکید بر آنکه این اثر، «شرح بدون مزیت» نیست، بلکه شرح نامیدنش از منزلت علمی آن می‌کاهد، افزوده است: این کتاب، تألیف یا تصنیفی است که بر محور کتاب [[الفصيح]] شکل گرفته است و [[مرزوقی]] ملتزم به الفاظ آن نمانده و برخی را توضیح داده و برخی را رها کرده و همچنین همواره نظم آن را مراعات نکرده و حتی در نقل عبارات [[الفصيح]] نیز تصرفاتی کرده، به‌صورتی‌که جداسازی متن آن کتاب از شرح، دشوار است...<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ص34</ref>.

* مَثَل «الصيفَ ضَيَّعتِ اللبنَ»، درباره شخصی است که جاهلانه کوتاهی می‌کند و فرصتش از دست می‌رود و بعد که گرفتار شد، ناله‌اش بلند می‌شود....<ref>ر.ک: همان، ص303</ref>. این مثل عربی، یادآور مثل فارسی «وقتی جیک‌جیک مستونت بود، فکر زمستونت نبود؟»، است.

 

[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]