فرهنگ و زبان گفتگو: به روایت تمثیل‌های مثنوی مولوی بلخی: تفاوت میان نسخه‌ها

    از ویکی‌نور
    (صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR.....J1.jpg | عنوان =فرهنگ و زبان گفتگو: به روایت تمثیل‌های مثنوی مولوی بلخی | عنوان‌های دیگر = |پدیدآورندگان | پدیدآوران = روح‌الامینی، محمود (نویسنده) |زبان | زبان = | کد کنگره =‏ | موضوع = |ناشر | ناشر =مؤسسه انتشارات آگ...» ایجاد کرد)
     
    بدون خلاصۀ ویرایش
    خط ۲۶: خط ۲۶:
    }}
    }}


    '''فرهنگ و زبان گفتگو: به روایت تمثیل‌های مثنوی مولوی بلخی''' تألیف محمود روح‌الامینی، این کتاب، ویژگی‌های زبان، فرهنگ و آداب گفت‌ و گو کنندگان و شخصیتهای حکایت‌ها و تمثیل‌های مثنوی که در لابه‌لای گفت و شنودها و پرسش و پاسخ‌های آنان محسوس است، مورد توجه قرار داده است. در این تحقیق، پنجاه حکایت تمثیلی را بررسی و نتیجه کارش را در قالب چهارده گفت وگو، فصل بندی و ارائه نموده است. در این نوشتار فرهنگ به معنی امروزی آن خصوصاً آن مواردی که بیش از همه، نشان دهندۀ آداب و
    '''فرهنگ و زبان گفتگو: به روایت تمثیل‌های مثنوی مولوی بلخی''' تألیف [[روح‌الامینی، محمود|محمود روح‌الامینی]]، این کتاب، ویژگی‌های زبان، فرهنگ و آداب گفت‌ و گو کنندگان و شخصیتهای حکایت‌ها و تمثیل‌های [[مثنوی معنوی|مثنوی]] که در لابه‌لای گفت و شنودها و پرسش و پاسخ‌های آنان محسوس است، مورد توجه قرار داده است. در این تحقیق، پنجاه حکایت تمثیلی را بررسی و نتیجه کارش را در قالب چهارده گفت وگو، فصل بندی و ارائه نموده است. در این نوشتار فرهنگ به معنی امروزی آن خصوصاً آن مواردی که بیش از همه، نشان دهندۀ آداب و منزلت‌های اجتماعی، طبقاتی، سنی، جنسی و دینی گوینده است و درگفت و گوها زود جلوه‌گر می‌شود، مورد نظر است و به ندرت فرهنگ به معانی و مفاهیمی که در خود مثنوی آمده مورد بحث قرار گرفته است.
    منزلت‌های اجتماعی، طبقاتی، سنی، جنسی و دینی گوینده است و درگفت و گوها زود جلوه‌گر می‌شود، مورد نظر است و به ندرت فرهنگ به معانی و مفاهیمی که در خود مثنوی آمده مورد بحث قرار گرفته است.


    نویسنده می‌گوید در گفت وگوهای تمثیلی مثنوی، اظهار نظرها و قضاوت‌ها به صورتی است که به آسانی معیارهای قومی و منزلتی گویندگان را در ارزیابی‌های سنتی، اعتقادی و تاریخی گروه‌های اجتماعی می‌توان یافت. به عبارت دیگر گفت وگو کنندگان داستان‌های مثنوی علاوه بر بیان مطلب، نمایانگر فرهنگ قشرها و گروه‌های گوناگون اجتماعی نیز هستند، مثلاً در داستان موسی و شبان، واژگان و عباراتی که هر یک به کار می‌برند معرّف فرهنگ منزلتی و طبقاتی آن‌هاست، یا زمانی که مردی مست با محتسب حرف می‌زند یاوقتی که عالم علم نحو باکشتیبان سخن می‌گوید، تفاوت‌ها و موقیت‌های اجتماعی و فرهنگی هریک به روشنی از جمله‌ها و شیوه بیان آنان مشخص است. این ویژگی‌های فرهنگی و خرده فرهنگی گفت و گوها در این نوشتار برجسته شده است.
    نویسنده می‌گوید در گفت وگوهای تمثیلی [[مثنوی معنوی|مثنوی]]، اظهار نظرها و قضاوت‌ها به صورتی است که به آسانی معیارهای قومی و منزلتی گویندگان را در ارزیابی‌های سنتی، اعتقادی و تاریخی گروه‌های اجتماعی می‌توان یافت. به عبارت دیگر گفت وگو کنندگان داستان‌های [[مثنوی معنوی|مثنوی]] علاوه بر بیان مطلب، نمایانگر فرهنگ قشرها و گروه‌های گوناگون اجتماعی نیز هستند، مثلاً در داستان موسی و شبان، واژگان و عباراتی که هر یک به کار می‌برند معرّف فرهنگ منزلتی و طبقاتی آن‌هاست، یا زمانی که مردی مست با محتسب حرف می‌زند یاوقتی که عالم علم نحو باکشتیبان سخن می‌گوید، تفاوت‌ها و موقیت‌های اجتماعی و فرهنگی هریک به روشنی از جمله‌ها و شیوه بیان آنان مشخص است. این ویژگی‌های فرهنگی و خرده فرهنگی گفت و گوها در این نوشتار برجسته شده است.


    محتوای برخی فصل‌های چهارده‌گانۀ کتاب که با عدد متمایز شده عبارت است از:
    محتوای برخی فصل‌های چهارده‌گانۀ کتاب که با عدد متمایز شده عبارت است از:


    در گفت وگوی یک، حکایت‌های چهار نفر که زبان هم را نمی‌فهمیدند، چهارتن که در تاریکی فیل را نمی‌شناختند، سخن با کودک، زرگر و مرد سالخورده، و ناشنوا و بیمار مورد بررسی قرارگرفته است. در گفت وگوی دو، ماجرای موسی و شبان، مست و محتسب، سلطان و دزدان، پهلوان قزوینی و دلاک تحلیل و بررسی شده است. در گفت و گوی سه، تمثیل‌های نحوی و کشتیبان، معلم نحو و شاگرد، نحوی و کسی که کاف را مجزوم گفت(از مقالات شمس) و در گفت وگوی چهار، حکایت‌های کسانی که با یک تکیه کلام کلی پاسخ
    در گفت وگوی یک، حکایت‌های چهار نفر که زبان هم را نمی‌فهمیدند، چهارتن که در تاریکی فیل را نمی‌شناختند، سخن با کودک، زرگر و مرد سالخورده، و ناشنوا و بیمار مورد بررسی قرارگرفته است. در گفت وگوی دو، ماجرای موسی و شبان، مست و محتسب، سلطان و دزدان، پهلوان قزوینی و دلاک تحلیل و بررسی شده است. در گفت و گوی سه، تمثیل‌های نحوی و کشتیبان، معلم نحو و شاگرد، نحوی و کسی که کاف را مجزوم گفت(از مقالات [[شمس تبریزی، محمد|شمس]]) و در گفت وگوی چهار، حکایت‌های کسانی که با یک تکیه کلام کلی پاسخ می‌دهند بررسی شده است.
    می‌دهند بررسی شده است.


    مطالب کتاب موجز و فشرده است. هر بحث با ذکر مقدمه‌ای در تبیین موضوع آغاز ‏می‌شود و آنگاه به عنوان شواهد،ابیات مربوط به حکایات و تمثیلاتِ مورد بحث، همراه با شرح و تفسیر مختصر بیان می‌گردد. کتاب فاقد فهرست منابع و کتابنامه است.<ref> ر.ک: عالمی، محمدعلم، ص238-239</ref>
    مطالب کتاب موجز و فشرده است. هر بحث با ذکر مقدمه‌ای در تبیین موضوع آغاز ‏می‌شود و آنگاه به عنوان شواهد، ابیات مربوط به حکایات و تمثیلاتِ مورد بحث، همراه با شرح و تفسیر مختصر بیان می‌گردد. کتاب فاقد فهرست منابع و کتابنامه است.<ref> ر.ک: عالمی، محمدعلم، ص238-239</ref>





    نسخهٔ ‏۲۶ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۸:۲۹

    فرهنگ و زبان گفتگو: به روایت تمثیل‌های مثنوی مولوی بلخی
    پرونده:NUR.....J1.jpg
    پدیدآورانروح‌الامینی، محمود (نویسنده)
    ناشرمؤسسه انتشارات آگاه
    مکان نشرتهران
    سال نشر1381
    چاپاول
    کد کنگره

    فرهنگ و زبان گفتگو: به روایت تمثیل‌های مثنوی مولوی بلخی تألیف محمود روح‌الامینی، این کتاب، ویژگی‌های زبان، فرهنگ و آداب گفت‌ و گو کنندگان و شخصیتهای حکایت‌ها و تمثیل‌های مثنوی که در لابه‌لای گفت و شنودها و پرسش و پاسخ‌های آنان محسوس است، مورد توجه قرار داده است. در این تحقیق، پنجاه حکایت تمثیلی را بررسی و نتیجه کارش را در قالب چهارده گفت وگو، فصل بندی و ارائه نموده است. در این نوشتار فرهنگ به معنی امروزی آن خصوصاً آن مواردی که بیش از همه، نشان دهندۀ آداب و منزلت‌های اجتماعی، طبقاتی، سنی، جنسی و دینی گوینده است و درگفت و گوها زود جلوه‌گر می‌شود، مورد نظر است و به ندرت فرهنگ به معانی و مفاهیمی که در خود مثنوی آمده مورد بحث قرار گرفته است.

    نویسنده می‌گوید در گفت وگوهای تمثیلی مثنوی، اظهار نظرها و قضاوت‌ها به صورتی است که به آسانی معیارهای قومی و منزلتی گویندگان را در ارزیابی‌های سنتی، اعتقادی و تاریخی گروه‌های اجتماعی می‌توان یافت. به عبارت دیگر گفت وگو کنندگان داستان‌های مثنوی علاوه بر بیان مطلب، نمایانگر فرهنگ قشرها و گروه‌های گوناگون اجتماعی نیز هستند، مثلاً در داستان موسی و شبان، واژگان و عباراتی که هر یک به کار می‌برند معرّف فرهنگ منزلتی و طبقاتی آن‌هاست، یا زمانی که مردی مست با محتسب حرف می‌زند یاوقتی که عالم علم نحو باکشتیبان سخن می‌گوید، تفاوت‌ها و موقیت‌های اجتماعی و فرهنگی هریک به روشنی از جمله‌ها و شیوه بیان آنان مشخص است. این ویژگی‌های فرهنگی و خرده فرهنگی گفت و گوها در این نوشتار برجسته شده است.

    محتوای برخی فصل‌های چهارده‌گانۀ کتاب که با عدد متمایز شده عبارت است از:

    در گفت وگوی یک، حکایت‌های چهار نفر که زبان هم را نمی‌فهمیدند، چهارتن که در تاریکی فیل را نمی‌شناختند، سخن با کودک، زرگر و مرد سالخورده، و ناشنوا و بیمار مورد بررسی قرارگرفته است. در گفت وگوی دو، ماجرای موسی و شبان، مست و محتسب، سلطان و دزدان، پهلوان قزوینی و دلاک تحلیل و بررسی شده است. در گفت و گوی سه، تمثیل‌های نحوی و کشتیبان، معلم نحو و شاگرد، نحوی و کسی که کاف را مجزوم گفت(از مقالات شمس) و در گفت وگوی چهار، حکایت‌های کسانی که با یک تکیه کلام کلی پاسخ می‌دهند بررسی شده است.

    مطالب کتاب موجز و فشرده است. هر بحث با ذکر مقدمه‌ای در تبیین موضوع آغاز ‏می‌شود و آنگاه به عنوان شواهد، ابیات مربوط به حکایات و تمثیلاتِ مورد بحث، همراه با شرح و تفسیر مختصر بیان می‌گردد. کتاب فاقد فهرست منابع و کتابنامه است.[۱]


    پانويس

    1. ر.ک: عالمی، محمدعلم، ص238-239


    منابع مقاله

    عالمی، محمدعَلَم، کتاب‌شناسی توصیفی مولانا (شامل جدیدترین تحقیقات و قدیمی‌ترین کتاب‌های مولوی پژوهی)، قم، انتشارات دانشگاه قم، 1392ش.

    وابسته‌ها