مهیار دیلمی، مهیار بن مرزویه: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - ' ،' به '،')
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۴۱: خط ۴۱:
| کد مؤلف = AUTHORCODE34354AUTHORCODE }}
| کد مؤلف = AUTHORCODE34354AUTHORCODE }}


'''مهیار بن مرزویه دیلمی''' (حدود ۳۶۷-۴۲۸ق)، از شاعران برجسته ایرانی در قرن چهارم و پنجم هجری است که به زبان عربی شعر می‌سرود. او از چهره‌های مهم ادبیات عربی و از شاعران شیعه مذهب به شمار می‌رود که تأثیر عمیقی در شعر عربی بر جای گذاشت. در بغداد می‌زیست و از شاگردان برجسته [[شریف‌ رضی، محمد بن حسین|شریف رضی]] بود. او ابتدا زرتشتی بود و در سال ۳۹۴ هجری قمری به دست شریف رضی اسلام آورد و به مذهب شیعه گروید. دیوان چهار جلدی شعر او از شاهکارهای ادبیات عربی محسوب می‌شود. اشعار او در مدح اهل بیت(ع) و مرثیه‌های [[امام حسین علیه‌السلام|امام حسین(ع)]] شهرت خاصی دارد.
'''مهیار بن مرزویه دیلمی''' (حدود ۳۶۷-۴۲۸ق)، از شاعران برجسته ایرانی در قرن چهارم و پنجم هجری است که به زبان عربی شعر می‌سرود. او از چهره‌های مهم ادبیات عربی و از شاعران شیعه مذهب به شمار می‌رود که تأثیر عمیقی در شعر عربی بر جای گذاشت. در بغداد می‌زیست و از شاگردان برجسته [[شریف‌ رضی، محمد بن حسین|شریف رضی]] بود. او ابتدا زرتشتی بود و در سال ۳۹۴ هجری قمری به دست [[شریف‌ رضی، محمد بن حسین|شریف رضی]] اسلام آورد و به مذهب شیعه گروید. دیوان چهار جلدی شعر او از شاهکارهای ادبیات عربی محسوب می‌شود. اشعار او در مدح اهل بیت(ع) و مرثیه‌های [[امام حسین علیه‌السلام|امام حسین(ع)]] شهرت خاصی دارد.


==ولادت==  
==ولادت==  
خط ۵۲: خط ۵۲:


==فعالیت‌ها==  
==فعالیت‌ها==  
مهیار دیلمی پس از اسلام آوردن، به عنوان کاتب در دیوان آل بویه مشغول به کار شد<ref>مدرس، محمدعلی، ج۶، ص۴۶</ref>. او شاعری برجسته بود که به "جمع بین فصاحت عرب و معانی عجم" شهرت یافت<ref>قمی، عباس، ج۲، ص۱۰۴۹</ref>. مهیار در بغداد سکونت داشت و روزهای جمعه در مسجد جامع المنصور، دیوان شعرش را برای اهل فضل می‌خواند<ref>خطیب بغدادی، احمد بن علی، ج۱۳، ص۲۷۶</ref>. او اشعار بسیاری در مدح اهل بیت و مراثی امام حسین(ع) سرود<ref>قمی، عباس، ج۲، ص۱۰۴۹</ref>.  
مهیار دیلمی پس از اسلام آوردن، به عنوان کاتب در دیوان آل بویه مشغول به کار شد<ref>مدرس، محمدعلی، ج۶، ص۴۶</ref>. او شاعری برجسته بود که به "جمع بین فصاحت عرب و معانی عجم" شهرت یافت<ref>قمی، عباس، ج۲، ص۱۰۴۹</ref>. مهیار در بغداد سکونت داشت و روزهای جمعه در مسجد جامع المنصور، دیوان شعرش را برای اهل فضل می‌خواند<ref>خطیب بغدادی، احمد بن علی، ج۱۳، ص۲۷۶</ref>. او اشعار بسیاری در مدح اهل بیت و مراثی [[امام حسین علیه‌السلام|امام حسین(ع)]] سرود<ref>قمی، عباس، ج۲، ص۱۰۴۹</ref>.  


سرودن اشعار در فضیلت اهل‌بیت(ع) و طعن خلفای سه گانه، خشم و انتقاد برخی از علمای اهل سنت را به دنبال داشت<ref>حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، ص۳۲۱</ref>. ابو القاسم بن برهان به او گفت: "تو با اسلام آوردنت از زاویه‌ای به زاویه دیگر جهنم راه یافتی" که مهیار در پاسخ گفت: "من سب نمی‌کنم مگر آن کسانی را که خدا و رسولش را سب کرده‌اند"<ref>ابن خلکان، احمد بن محمد، ج۵، ص۳۵۹</ref> <ref>قمی، عباس، ج۲، ص۱۰۴۹</ref>.
سرودن اشعار در فضیلت اهل‌بیت(ع) و طعن خلفای سه گانه، خشم و انتقاد برخی از علمای اهل سنت را به دنبال داشت<ref>حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، ص۳۲۱</ref>. ابو القاسم بن برهان به او گفت: "تو با اسلام آوردنت از زاویه‌ای به زاویه دیگر جهنم راه یافتی" که مهیار در پاسخ گفت: "من سب نمی‌کنم مگر آن کسانی را که خدا و رسولش را سب کرده‌اند"<ref>ابن خلکان، احمد بن محمد، ج۵، ص۳۵۹</ref> <ref>قمی، عباس، ج۲، ص۱۰۴۹</ref>.
خط ۷۳: خط ۷۳:


==وفات==  
==وفات==  
مهیار دیلمی سرانجام در شب یکشنبه پنجم ماه جمادی الآخر سال ۴۲۸ هجری قمری (مطابق با ۲۷ مارس ۱۰۳۷ میلادی) در بغداد درگذشت<ref>ابن خلکان، احمد بن محمد، ج۵، ص۳۵۹</ref>  <ref> ر.ک: فروخ، عمر، ج3، ص98</ref>و در همان شهر به خاک سپرده شد. برخی منابع وفات او را سال ۴۲۶ هجری ذکر کرده‌اند، اما قول اول (۴۲۸ق) صحیح‌تر است<ref>صفدی، خلیل بن ایبک، ج۲۶، ص471</ref>. او در زمان وفات حدود ۶۱ سال داشت. سال وفات او هم زمان با سال وفات ابوعلی سینا بود.<ref> ر.ک: ابوالیمن‌ علیمی‌، عبد الرحمن‌ بن‌ محمد، ج3، ص253</ref>
مهیار دیلمی سرانجام در شب یکشنبه پنجم ماه جمادی الآخر سال ۴۲۸ هجری قمری (مطابق با ۲۷ مارس ۱۰۳۷ میلادی) در بغداد درگذشت<ref>ابن خلکان، احمد بن محمد، ج۵، ص۳۵۹</ref>  <ref> ر.ک: فروخ، عمر، ج3، ص98</ref>و در همان شهر به خاک سپرده شد. برخی منابع وفات او را سال ۴۲۶ هجری ذکر کرده‌اند، اما قول اول (۴۲۸ق) صحیح‌تر است<ref>صفدی، خلیل بن ایبک، ج۲۶، ص471</ref>. او در زمان وفات حدود ۶۱ سال داشت. سال وفات او هم زمان با سال وفات [[ابن سینا، حسین بن عبدالله|ابوعلی سینا]] بود.<ref> ر.ک: ابوالیمن‌ علیمی‌، عبد الرحمن‌ بن‌ محمد، ج3، ص253</ref>


==آثار==  
==آثار==  
دیوان مهیار دیلمی (در چهار جلد)<ref>ابن خلکان، احمد بن محمد، ج۵، ص۳۵۹</ref> - این دیوان بزرگ که در چهار مجلد گردآوری شده، شامل قصاید، غزلیات، مراثی و مدایح است<ref>آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، ج۹، ص۱۱۳۸</ref> اشعار او در مدح اهل بیت(ع) به ویژه امام علی(ع) و امام حسین(ع) مراثی واقعه کربلا شعرهای عاشقانه و غزلیات اشعار در موضوعات اخلاقی و اجتماعی قصیده لامیه مشهور او که شرح‌های متعددی بر آن نوشته شده است
دیوان مهیار دیلمی (در چهار جلد)<ref>ابن خلکان، احمد بن محمد، ج۵، ص۳۵۹</ref> - این دیوان بزرگ که در چهار مجلد گردآوری شده، شامل قصاید، غزلیات، مراثی و مدایح است<ref>آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، ج۹، ص۱۱۳۸</ref> اشعار او در مدح اهل بیت(ع) به ویژه [[امام علی علیه‌السلام|امام علی(ع)]] و [[امام حسین علیه‌السلام|امام حسین(ع)]] مراثی واقعه کربلا شعرهای عاشقانه و غزلیات اشعار در موضوعات اخلاقی و اجتماعی قصیده لامیه مشهور او که شرح‌های متعددی بر آن نوشته شده است


دیوان مهیار از نظر ادبی بسیار ارزشمند است و باخرزی درباره آن گفته: "هو شاعر له مناسک الفضل مشاعر، و کاتب تجلى تحت کل کلمة من کلماته کاعب" (او شاعری است که برای فضیلت مناسک دارد و نویسنده‌ای که زیر هر کلمه از کلماتش دوشیزه‌ای تجلی می‌کند)<ref>ابن خلکان، احمد بن محمد، ج۵، ص۳۵۹</ref> و ابن خلقان در باره او گفته: بر اهل زمان خود مقدّم بود<ref> ر.ک: صنعانی، یوسف بن یحیی، ج3، ص244</ref>.
دیوان مهیار از نظر ادبی بسیار ارزشمند است و باخرزی درباره آن گفته: "هو شاعر له مناسک الفضل مشاعر، و کاتب تجلى تحت کل کلمة من کلماته کاعب" (او شاعری است که برای فضیلت مناسک دارد و نویسنده‌ای که زیر هر کلمه از کلماتش دوشیزه‌ای تجلی می‌کند)<ref>ابن خلکان، احمد بن محمد، ج۵، ص۳۵۹</ref> و ابن خلقان در باره او گفته: بر اهل زمان خود مقدّم بود<ref> ر.ک: صنعانی، یوسف بن یحیی، ج3، ص244</ref>.