پرش به محتوا

درج الدرر و درج الغرر في بيان میلاد خيرالبشر: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - ' الدین ' به 'الدین '
جز (جایگزینی متن - ' (ص)' به '(ص)')
جز (جایگزینی متن - ' الدین ' به 'الدین ')
خط ۳۷: خط ۳۷:
مؤلف کتاب، [[اصیل‌الدین واعظ، عبدالله بن عبدالرحمن|اصیل‌الدین واعظ دشتکی]] (متوفای ۸۸۳ قمری)، از سادات دشتک شیرازی و از عالمان برجستۀ قرن نهم هجری است. وی از خاندانی علمی برخاسته که تیمور لنگ آنان را با احترام به هرات منتقل کرد و در آنجا ساکن شدند. اصیل‌الدین و برادرزاده‌اش جمال‌الدین دشتکی در هرات ماندند و آثار متعددی تألیف کردند. از دیگر آثار وی می‌توان به «رساله مزارات هرات (مقصد الاقبال)»، «المجتبی فی سیرة المصطفی»، «المجتنی من کتاب المجتبی فی سیرة المصطفی»، «تاریخ مکمل»، «معالم الاسلام»، «تحفة الاحبار فی اصول الاخبار» و «حبل المتین» اشاره کرد.
مؤلف کتاب، [[اصیل‌الدین واعظ، عبدالله بن عبدالرحمن|اصیل‌الدین واعظ دشتکی]] (متوفای ۸۸۳ قمری)، از سادات دشتک شیرازی و از عالمان برجستۀ قرن نهم هجری است. وی از خاندانی علمی برخاسته که تیمور لنگ آنان را با احترام به هرات منتقل کرد و در آنجا ساکن شدند. اصیل‌الدین و برادرزاده‌اش جمال‌الدین دشتکی در هرات ماندند و آثار متعددی تألیف کردند. از دیگر آثار وی می‌توان به «رساله مزارات هرات (مقصد الاقبال)»، «المجتبی فی سیرة المصطفی»، «المجتنی من کتاب المجتبی فی سیرة المصطفی»، «تاریخ مکمل»، «معالم الاسلام»، «تحفة الاحبار فی اصول الاخبار» و «حبل المتین» اشاره کرد.


این کتاب از سه جنبه دارای اهمیت ویژه است: نخست، شخصیت علمی مؤلف که دانشمندی عالم و آگاه به آیات، احادیث، روایات و عرفان اسلامی بوده و با افزودن چاشنی عرفان، تلخی برخی وقایع ناگوار را زدوده است. دوم، کاتب نسخه که معین الدین فراهی، دانشمند معروف سدۀ نهم است و در کتابت نسخه نهایت دقت و توجه را داشته و پس از کتابت هر مجلس، آن را با نسخۀ اصلی مقابله کرده و تاریخ مقابله را با ذکر روز، ماه و سال قید نموده است. سوم، لفظ و محتوای اثر که سیرۀ پیامبر اسلام را به زبانی ادبی و با نثری آراسته بیان کرده است.
این کتاب از سه جنبه دارای اهمیت ویژه است: نخست، شخصیت علمی مؤلف که دانشمندی عالم و آگاه به آیات، احادیث، روایات و عرفان اسلامی بوده و با افزودن چاشنی عرفان، تلخی برخی وقایع ناگوار را زدوده است. دوم، کاتب نسخه که معینالدین فراهی، دانشمند معروف سدۀ نهم است و در کتابت نسخه نهایت دقت و توجه را داشته و پس از کتابت هر مجلس، آن را با نسخۀ اصلی مقابله کرده و تاریخ مقابله را با ذکر روز، ماه و سال قید نموده است. سوم، لفظ و محتوای اثر که سیرۀ پیامبر اسلام را به زبانی ادبی و با نثری آراسته بیان کرده است.


ویژگی بارز این کتاب، نثر ادبی و مزین آن است که مؤلف با ذوق شعری خود، در جای‌جای کتاب نثر را با شعر عربی و فارسی آمیخته است. اگر از مقدمه کتاب و آغاز هر مجلس که با خطبه‌ای عربی شروع می‌شود و دارای نثری مسجع و مصنوع است بگذریم، دیگر قسمت‌های کتاب با نثری ساده و روان نگاشته شده است. مؤلف در این اثر تنها به بیان مسائل تاریخی نپرداخته، بلکه با استفاده از اقوال عرفا، اشارات مناسب و مناظرات جالب، متن را غنا بخشیده است.
ویژگی بارز این کتاب، نثر ادبی و مزین آن است که مؤلف با ذوق شعری خود، در جای‌جای کتاب نثر را با شعر عربی و فارسی آمیخته است. اگر از مقدمه کتاب و آغاز هر مجلس که با خطبه‌ای عربی شروع می‌شود و دارای نثری مسجع و مصنوع است بگذریم، دیگر قسمت‌های کتاب با نثری ساده و روان نگاشته شده است. مؤلف در این اثر تنها به بیان مسائل تاریخی نپرداخته، بلکه با استفاده از اقوال عرفا، اشارات مناسب و مناظرات جالب، متن را غنا بخشیده است.


این تصحیح بر اساس دست‌نویس کتابخانۀ دانشگاه علیگر هند به خط معین الدین فراهی انجام شده است. مصحح کتاب، [[فتوحي نسب، احمد|احمد فتوحی نسب]]، با دقت و وسواس علمی، نسخۀ مذکور را تصحیح و احیا کرده است. نسخۀ مبنای تصحیح، از جمله نسخه‌های نفیس و ارزشمند است که کاتب آن معین الدین فراهی، هم‌عصر مؤلف بوده و در کتابت آن نهایت دقت را به کار برده است.
این تصحیح بر اساس دست‌نویس کتابخانۀ دانشگاه علیگر هند به خط معینالدین فراهی انجام شده است. مصحح کتاب، [[فتوحي نسب، احمد|احمد فتوحی نسب]]، با دقت و وسواس علمی، نسخۀ مذکور را تصحیح و احیا کرده است. نسخۀ مبنای تصحیح، از جمله نسخه‌های نفیس و ارزشمند است که کاتب آن معینالدین فراهی، هم‌عصر مؤلف بوده و در کتابت آن نهایت دقت را به کار برده است.


کتاب حاضر نه تنها برای پژوهشگران تاریخ اسلام و سیره نبوی، بلکه برای علاقمندان به ادبیات فارسی و متون کهن نیز منبعی ارزشمند محسوب می‌شود. این اثر گواهی است بر عظمت فرهنگ و تمدن اسلامی در قرن نهم هجری و نشان‌دهندۀ عمق دانش و ذوق ادبی عالمان آن دوره است.<ref>[https://literaturelib.com/books/1494 ر.ک.پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]</ref>
کتاب حاضر نه تنها برای پژوهشگران تاریخ اسلام و سیره نبوی، بلکه برای علاقمندان به ادبیات فارسی و متون کهن نیز منبعی ارزشمند محسوب می‌شود. این اثر گواهی است بر عظمت فرهنگ و تمدن اسلامی در قرن نهم هجری و نشان‌دهندۀ عمق دانش و ذوق ادبی عالمان آن دوره است.<ref>[https://literaturelib.com/books/1494 ر.ک.پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]</ref>