ملاصدرا: زندگی، شخصیت و مکتب صدرالمتألهین: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
جز (Hbaghizadeh صفحهٔ ملاصدرا (کتاب) را بدون برجای‌گذاشتن تغییرمسیر به ملاصدرا: زندگی، شخصیت و مکتب صدرالمتألهین منتقل کرد)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲۴: خط ۲۴:
| پیش از =  
| پیش از =  
}}
}}
'''ملاصدرا: زندگی، شخصیت و مکتب صدرالمتألهین'''، اثر [[سید محمد حسینی خامنه‌ای]] (متولد 1314ش- مشهد) به زندگی، شخصیت، و مکتب صدرالمتألهین ([[صدرالدین محمد بن ابراهیم قوام شیرازی]] (979-1050ق)) می‌پردازد و هدف آن معرفی فلسفه او به‌عنوان یک فلسفه خالص ایرانی‌اسلامی و تبیین تأثیر ژرف او بر جامعه جهانی است.
'''ملاصدرا: زندگی، شخصیت و مکتب صدرالمتألهین'''، اثر [[خامنه‌ای، سید محمد|سید محمد حسینی خامنه‌ای]] (متولد 1314ش- مشهد) به زندگی، شخصیت، و مکتب صدرالمتألهین ([[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|صدرالدین محمد بن ابراهیم قوام شیرازی]] (979-1050ق)) می‌پردازد و هدف آن معرفی فلسفه او به‌عنوان یک فلسفه خالص ایرانی‌اسلامی و تبیین تأثیر ژرف او بر جامعه جهانی است.


==ساختار==
==ساختار==
کتاب در دو جلد و هر جلد در چندین بخش، ابتدا به بررسی زندگی، شخصیت و مکتب [[ملاصدرا]] می‌پردازد و در ادامه به‌تفصیل در مورد اساتید و آثار او شامل کتب فلسفی، عرفانی، تفسیری، حدیثی، اخلاقی و منطقی بحث می‌کند.
کتاب در دو جلد و هر جلد در چندین بخش، ابتدا به بررسی زندگی، شخصیت و مکتب [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]] می‌پردازد و در ادامه به‌تفصیل در مورد اساتید و آثار او شامل کتب فلسفی، عرفانی، تفسیری، حدیثی، اخلاقی و منطقی بحث می‌کند.


==سبک نگارش==
==سبک نگارش==
این کتاب به‌جای نقل صرف، مباحث را با دقت و عمق تحلیل می‌کند و به ریشه‌یابی افکار و استدلال‌ها می‌پردازد. نویسنده در شرح مطالب، به متون کهن و آثار دیگر صدرالمتألهین و معاصرانش ارجاع می‌دهد و از شواهد و دلایل استفاده می‌کند<ref>ر.ک: متن کتاب، ج1، ص202- 214</ref>.
این کتاب به‌جای نقل صرف، مباحث را با دقت و عمق تحلیل می‌کند و به ریشه‌یابی افکار و استدلال‌ها می‌پردازد. نویسنده در شرح مطالب، به متون کهن و آثار دیگر [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|صدرالمتألهین]] و معاصرانش ارجاع می‌دهد و از شواهد و دلایل استفاده می‌کند<ref>ر.ک: متن کتاب، ج1، ص202- 214</ref>.


==گزارش محتوا==
==گزارش محتوا==
کتاب به طور گسترده به ابعاد مختلف زندگی و آثار ملاصدرا می‌پردازد که به‌منظور آشنایی بیشتر با محتوای کتاب، به‌صورت خلاصه و به‌عنوان نمونه، به قسمتی از آنها اشاره می‌شود:
کتاب به طور گسترده به ابعاد مختلف زندگی و آثار ملاصدرا می‌پردازد که به‌منظور آشنایی بیشتر با محتوای کتاب، به‌صورت خلاصه و به‌عنوان نمونه، به قسمتی از آنها اشاره می‌شود:
زندگی و شخصیت: این بخش زندگی [[صدرالدین محمد قوامی شیرازی]] را از دوران کودکی در شیراز آغاز می‌کند، جایی که او از خانواده‌ای بزرگ و ثروتمند بود. تأکید می‌شود که [[ملاصدرا]] در دوره تحصیل، استعداد و هوش بالایی نشان داد و به فلسفه، حکمت، فقه، تفسیر و علوم مختلف پرداخت. منابع به مهاجرت او از شیراز به قزوین و اصفهان اشاره می‌کنند، دورانی که مصادف با اوج شکوه حکومت صفوی و حضور علمای بزرگ مانند شیخ بهائی و میرداماد بود که ملاصدرا از محضر آنان بهره برد. همچنین بر انزوای او در دوران سالک بودن (حدود سی‌سال) و تأثیر این دوره در تقویت توانایی‌های روحی و عقلی وی اشاره می‌شود<ref>همان، ص7- 385</ref>.


اساتید و شاگردان از جمله اساتید برجسته ملاصدرا، شیخ بهائی (بهاءالدین محمد عاملی) و میرداماد (محمدباقر) بودند که ملاصدرا در درس و سیره آنان تبحر یافت. شیخ بهائی علاوه بر مقام علمی، به‌عنوان فقیه و محدث و همچنین اهل ذوق و لطافت طبع شاعرانه شناخته می‌شد. میرداماد نیز به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین حکمای زمان خود و صاحب مکتب حکمت متعالیه معرفی می‌شود. از شاگردان مشهور ملاصدرا، فیض کاشانی است که دارای مهارت در حدیث، تفسیر، فقه و عرفان بود<ref>همان، ج2، ص30- 140</ref>.
زندگی و شخصیت: این بخش زندگی [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|صدرالدین محمد قوامی شیرازی]] را از دوران کودکی در شیراز آغاز می‌کند، جایی که او از خانواده‌ای بزرگ و ثروتمند بود. تأکید می‌شود که [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]] در دوره تحصیل، استعداد و هوش بالایی نشان داد و به فلسفه، حکمت، فقه، تفسیر و علوم مختلف پرداخت. منابع به مهاجرت او از شیراز به قزوین و اصفهان اشاره می‌کنند، دورانی که مصادف با اوج شکوه حکومت صفوی و حضور علمای بزرگ مانند [[شیخ بهایی، محمد بن حسین|شیخ بهائی]] و [[میرداماد، سید محمدباقر بن محمد|میرداماد]] بود که [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]] از محضر آنان بهره برد. همچنین بر انزوای او در دوران سالک بودن (حدود سی‌سال) و تأثیر این دوره در تقویت توانایی‌های روحی و عقلی وی اشاره می‌شود<ref>همان، ص7- 385</ref>.


آثار فلسفی-عرفانی؛ آثار فلسفی ملاصدرا شامل مجموعه‌ای از کتب و رسائل است که برخی از آن‌ها شهرت جهانی دارند. مهم‌ترین اثر، «الحکمة المتعالیة فی الاسفار العقلیة الاربعة» نام دارد که در چهار سفر عقلی و معنوی تنظیم شده است و بحث‌های عمیق هستی‌شناسی، حرکت جوهری و عقل و معقول را در بر می‌گیرد. رساله «حدوث العالم» که در آن ملاصدرا نظریه حدوث دَهری (حدوث زمانی و ذاتی عالم) را مطرح می‌کند و آن را از نظریات قدما متمایز می‌سازد. همچنین «الشواهد الربوبیه» خلاصه‌ای از مکتب فلسفی او، به‌ویژه در مباحث مبدأ و معاد است<ref>همان، ص141-142</ref>.
اساتید و شاگردان از جمله اساتید برجسته [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]]، [[شیخ بهایی، محمد بن حسین|شیخ بهائی]] (بهاءالدین محمد عاملی) و [[میرداماد، سید محمدباقر بن محمد|میرداماد (محمدباقر)]] بودند که [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]] در درس و سیره آنان تبحر یافت. [[شیخ بهایی، محمد بن حسین|شیخ بهائی]] علاوه بر مقام علمی، به‌عنوان فقیه و محدث و همچنین اهل ذوق و لطافت طبع شاعرانه شناخته می‌شد. [[میرداماد، سید محمدباقر بن محمد|میرداماد]] نیز به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین حکمای زمان خود و صاحب مکتب حکمت متعالیه معرفی می‌شود. از شاگردان مشهور [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]]، [[فیض کاشانی، محمد بن شاه‌مرتضی|فیض کاشانی]] است که دارای مهارت در حدیث، تفسیر، فقه و عرفان بود<ref>همان، ج2، ص30- 140</ref>.


آثار تفسیری و حدیثی ملاصدرا آثار تفسیری متعددی دارد که برجسته‌ترین آن‌ها «مفاتیح الغیب» است. این کتاب تفسیر قرآن را با فلسفه و عرفان درآمیخته و می‌توان آن را مقدمه‌ای بر تفسیر قرآنی دانست. او همچنین آثاری در شرح حدیث دارد، از جمله شرحی بر اصول کافی که نشان‌دهنده تسلط او بر فقه و عرفان در کنار علوم عقلی است<ref>همان، ص145- 146</ref>.
آثار فلسفی-عرفانی؛ آثار فلسفی [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]] شامل مجموعه‌ای از کتب و رسائل است که برخی از آن‌ها شهرت جهانی دارند. مهم‌ترین اثر، «[[الحکمة المتعالیة في الأسفار العقلیة الأربعة (صدرالدین شیرازی)|الحکمة المتعالیة فی الاسفار العقلیة الاربعة]]» نام دارد که در چهار سفر عقلی و معنوی تنظیم شده است و بحث‌های عمیق هستی‌شناسی، حرکت جوهری و عقل و معقول را در بر می‌گیرد. رساله «حدوث العالم» که در آن ملاصدرا نظریه حدوث دَهری (حدوث زمانی و ذاتی عالم) را مطرح می‌کند و آن را از نظریات قدما متمایز می‌سازد. همچنین «[[الشواهد الربوبية في المناهج السلوكية|الشواهد الربوبیه]]» خلاصه‌ای از مکتب فلسفی او، به‌ویژه در مباحث مبدأ و معاد است<ref>همان، ص141-142</ref>.


آثار اخلاقی و تربیتی ملاصدرا دارای آثاری در زمینه اخلاق و تربیت است، مانند کتاب «کسر اصنام الجاهلیة» و رسالاتی در باب تهذیب نفس. این آثار به هدف تبیین اصول اخلاقی و عرفانی برای سالکان سلوک الهی نوشته شده‌اند<ref>همان، ص146</ref>.
آثار تفسیری و حدیثی [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]] آثار تفسیری متعددی دارد که برجسته‌ترین آن‌ها «[[مفاتیح الغیب]]» است. این کتاب تفسیر قرآن را با فلسفه و عرفان درآمیخته و می‌توان آن را مقدمه‌ای بر تفسیر قرآنی دانست. او همچنین آثاری در شرح حدیث دارد، از جمله شرحی بر اصول کافی که نشان‌دهنده تسلط او بر فقه و عرفان در کنار علوم عقلی است<ref>همان، ص145- 146</ref>.
 
آثار اخلاقی و تربیتی [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]] دارای آثاری در زمینه اخلاق و تربیت است، مانند کتاب «[[كسر أصنام الجاهلية|کسر اصنام الجاهلیة]]» و رسالاتی در باب تهذیب نفس. این آثار به هدف تبیین اصول اخلاقی و عرفانی برای سالکان سلوک الهی نوشته شده‌اند<ref>همان، ص146</ref>.


==پانویس==
==پانویس==