تاریخ سکه در دودمان‌های محلی ایران (قرون سوم و چهارم هجری قمری): تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
(صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NURتاریخ سکه در دودمان‌های محلی ایرانJ1.jpg | عنوان = | عنوان‌های دیگر = |پدیدآورندگان | پدیدآوران = سلیمانی، سعید (نویسنده) |زبان | زبان = | کد کنگره =‏ | موضوع = |ناشر | ناشر =برگ نگار | مکان نشر =تهران | سال نشر =1396 | کد اتو...» ایجاد کرد)
 
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲۵: خط ۲۵:
| پیش از =
| پیش از =
}}
}}
'''تاریخ سکه در دودمان‌های محلی ایران (قرون سوم و چهارم هجری قمری)''' تألیف سعید سلیمانی، این پژوهش به دو مطلب مهم توجه دارد: نخست بازخوانی سکه‌هایی که سکه‌شناسان اشتباه خوانده‌اند و همچنین سکه‌هایی که تاکنون ثبت نشده است و دیگر چگونگی ارتباط امیران محلی با سلسله‌های پادشاهی فرادست.
'''تاریخ سکه در دودمان‌های محلی ایران (قرون سوم و چهارم هجری قمری)''' تألیف [[سلیمانی، سعید|سعید سلیمانی]]، این پژوهش به دو مطلب مهم توجه دارد: نخست بازخوانی سکه‌هایی که سکه‌شناسان اشتباه خوانده‌اند و همچنین سکه‌هایی که تاکنون ثبت نشده است و دیگر چگونگی ارتباط امیران محلی با سلسله‌های پادشاهی فرادست.


==ساختار==
==ساختار==
خط ۴۷: خط ۴۷:
دستاورد و محصول این پژوهش معرفی منابع اصیل و مهمی است که قبلاً پژوهشگران تاریخ به‌ویژه در ایران به آنها مراجعه نکرده‌اند. به‌عبارت دیگر به بازخوانی یک‌سری اسناد دولتی و محلی ز قرون سوم و چهارم هجری قمری پرداخته شده است. در ایجا تذکر این نکته لازم و ضروری است که این بررسی گاه از محدودۀ زمانی مورد بحث و چارچوب اصلی خارج گردیده است. برخی سکه‌های خاص قرون دوم و پنجم هجری را نیز معرفی کرده که به‌دلیل ورود به بحث مربوط به قرن سوم هجری و تکمیل موارد ضروری بعد از قرن چهارم است.
دستاورد و محصول این پژوهش معرفی منابع اصیل و مهمی است که قبلاً پژوهشگران تاریخ به‌ویژه در ایران به آنها مراجعه نکرده‌اند. به‌عبارت دیگر به بازخوانی یک‌سری اسناد دولتی و محلی ز قرون سوم و چهارم هجری قمری پرداخته شده است. در ایجا تذکر این نکته لازم و ضروری است که این بررسی گاه از محدودۀ زمانی مورد بحث و چارچوب اصلی خارج گردیده است. برخی سکه‌های خاص قرون دوم و پنجم هجری را نیز معرفی کرده که به‌دلیل ورود به بحث مربوط به قرن سوم هجری و تکمیل موارد ضروری بعد از قرن چهارم است.


در هر یک از بخش‌های مذکور بنابر پیشنهاد استاد دکتر الهیار خلعتبری به معرفی و شناسایی سکه‌های یک سلسله و دودمان‌های فرودست همان سلسله پرداخته شده است. دربارۀ سرداران یاغی نیر براساس نظر مرحوم دکتر عبدالحسین نوایی، سکه‌های آنان در حوزۀ قلمرو دودمان وابسته به آن یا مغلوب قرار گرفته است.
در هر یک از بخش‌های مذکور بنابر پیشنهاد استاد دکتر [[الهیار خلعتبری]] به معرفی و شناسایی سکه‌های یک سلسله و دودمان‌های فرودست همان سلسله پرداخته شده است. دربارۀ سرداران یاغی نیر براساس نظر مرحوم دکتر [[نوایی، عبدالحسین|عبدالحسین نوایی]]، سکه‌های آنان در حوزۀ قلمرو دودمان وابسته به آن یا مغلوب قرار گرفته است.


برای ترتیب فصول اصلی اولویت حتی‌الامکان براساس زمان تأسیس هر سلسله قرار گرفته است. لذا دودمانی که اندکی بعد حیات سیاسی خود را آغاز کرده‌اند، بخش بعدی را به خود اختصاص داده‌اند. اما در ترتیب تقدم و تأخر سرفصل‌ها مشکلاتی وجود داشت. هر چند اولین سال ضرب سکه به‌وسیلۀ یک دودمان ملاک بود اما از آنجا که نکات دیگری از جمله دست‌به‌‌دست شدن یک منطقه نیز حایز اهمیت است، حوزۀ قلمرو و جغرافیا را نیز میزان قرار داده شده است؛ مثلاً سامانیان از سال‌های آغازین قرن سوم هجری نخست به امر مأمون عباسی و سپس طاهریان سکه زدند و چنانچه قدرت‌گیری امیراسماعیل نیز در نظر گرفته شود نیمۀ دوم قرن سوم هجری مبدأ آن تعیین می‌شد. ولی چون خاتمۀ کتاب به ورود ترکان در خراسان و در نهایت به دیگر نقاط ایران اختصاص یافته است لذا سامانیان در بخش‌های پایانی قرار گرفته تا با قدرت‌گیری غزنویان پیوستگی یابد.
برای ترتیب فصول اصلی اولویت حتی‌الامکان براساس زمان تأسیس هر سلسله قرار گرفته است. لذا دودمانی که اندکی بعد حیات سیاسی خود را آغاز کرده‌اند، بخش بعدی را به خود اختصاص داده‌اند. اما در ترتیب تقدم و تأخر سرفصل‌ها مشکلاتی وجود داشت. هر چند اولین سال ضرب سکه به‌وسیلۀ یک دودمان ملاک بود اما از آنجا که نکات دیگری از جمله دست‌به‌‌دست شدن یک منطقه نیز حایز اهمیت است، حوزۀ قلمرو و جغرافیا را نیز میزان قرار داده شده است؛ مثلاً سامانیان از سال‌های آغازین قرن سوم هجری نخست به امر مأمون عباسی و سپس طاهریان سکه زدند و چنانچه قدرت‌گیری امیراسماعیل نیز در نظر گرفته شود نیمۀ دوم قرن سوم هجری مبدأ آن تعیین می‌شد. ولی چون خاتمۀ کتاب به ورود ترکان در خراسان و در نهایت به دیگر نقاط ایران اختصاص یافته است لذا سامانیان در بخش‌های پایانی قرار گرفته تا با قدرت‌گیری غزنویان پیوستگی یابد.


در مورد سلسله‌های هاشمیان، ساجیان، سالاریان و روادیان چون حوزۀ قلمرو آنان آذربایجان، ارّان، شروان و ارمنستان بوده است پیوسته در یک بخش قرار گرفته است. در هر حال از آنجا که بحث دربارۀ سلسله‌ها و حکومت‌های متقارن بوده است و این دودمان‌ها و اشخاص حتی در یک مقطع زمانی با یکدیگر تداخل فرمانروایی داشتند؛ به هر نحو و صورت فصل‌بندی‌ها و بخش‌ها به طور کاملاً دقیق، تنظیم نمی‌گردید. محدودۀ مکانی این تحقیق شامل کل فلات ایران است. دلیل اصلی این انتخاب قبول سیادت خانواده‌های کوچک‌تر از دودمان بزرگ‌تر از خود بود که همه زنجیروار در عین گسستگی و تفرقه به هم پیوسته و مربوطند.<ref>[https://literaturelib.com/books/3530 پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]</ref>
در مورد سلسله‌های هاشمیان، ساجیان، سالاریان و روادیان چون حوزۀ قلمرو آنان آذربایجان، ارّان، شروان و ارمنستان بوده است پیوسته در یک بخش قرار گرفته است. در هر حال از آنجا که بحث دربارۀ سلسله‌ها و حکومت‌های متقارن بوده است و این دودمان‌ها و اشخاص حتی در یک مقطع زمانی با یکدیگر تداخل فرمانروایی داشتند؛ به هر نحو و صورت فصل‌بندی‌ها و بخش‌ها به طور کاملاً دقیق، تنظیم نمی‌گردید. محدودۀ مکانی این تحقیق شامل کل فلات ایران است. دلیل اصلی این انتخاب قبول سیادت خانواده‌های کوچک‌تر از دودمان بزرگ‌تر از خود بود که همه زنجیروار در عین گسستگی و تفرقه به هم پیوسته و مربوطند.<ref>[https://literaturelib.com/books/3530 پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]</ref>
==پانويس ==
==پانويس ==
<references />
<references />