پرش به محتوا

سرّ سخنان نغز خاقانی: ناگفته‌هایی دربارۀ زندگی، شخصیت و شعر خاقانی شروانی: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - ' .' به '.'
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - ' .' به '.')
 
خط ۳۶: خط ۳۶:
از این ابیات به‌خوبی دانسته می‌شود که شعر [[خاقانی، بدیل بن علی|خاقانی]] در زمان خود او نیز رازآلود و دشوار می‌نموده است و مهم‌تر اینکه در همان زمان کسانی بوده‌اند که از «سرّ سخنان نغز» او آگاه بوده‌اند و [[خاقانی، بدیل بن علی|خاقانی]] دیگران را برای آموختن سرّ سخنش به آنان ارجاع می‌داده است؛ چراکه آنان «علمش» را داشته‌اند. خاقانی برای درک رازورمز شعرش افزون بر داشتن علم ـ که می‌دانیم شامل اطلاعات گسترده‌ای در زمینۀ علوم مختلف ادبی و غیرادبی می‌شود ـ به شرط دیگری هم اشاره کرده که عبارت از تشنگی و طلب و آرزو است. به عقیدۀ او وقتی این تشنگی و طلب وجود داشته باشد، می‌توان از سطح عبارات و ابیات گذشت و به لایه‌های زیرین کلام و اشارات سخنان نغز او و ارزش واقعی آنها رسید.
از این ابیات به‌خوبی دانسته می‌شود که شعر [[خاقانی، بدیل بن علی|خاقانی]] در زمان خود او نیز رازآلود و دشوار می‌نموده است و مهم‌تر اینکه در همان زمان کسانی بوده‌اند که از «سرّ سخنان نغز» او آگاه بوده‌اند و [[خاقانی، بدیل بن علی|خاقانی]] دیگران را برای آموختن سرّ سخنش به آنان ارجاع می‌داده است؛ چراکه آنان «علمش» را داشته‌اند. خاقانی برای درک رازورمز شعرش افزون بر داشتن علم ـ که می‌دانیم شامل اطلاعات گسترده‌ای در زمینۀ علوم مختلف ادبی و غیرادبی می‌شود ـ به شرط دیگری هم اشاره کرده که عبارت از تشنگی و طلب و آرزو است. به عقیدۀ او وقتی این تشنگی و طلب وجود داشته باشد، می‌توان از سطح عبارات و ابیات گذشت و به لایه‌های زیرین کلام و اشارات سخنان نغز او و ارزش واقعی آنها رسید.


این کتاب با سال‌شماری از حوادث سیاسی و فرهنگی قرن ششم آغاز شده است. مرور این حوادث که پیش از تولد [[خاقانی، بدیل بن علی|خاقانی]] تا پس از درگذشت او را شامل می‌شود، خواننده را با فضای قرن ششم و حوادثی که در بستر آن شخصیت و شعر خاقانی و فضای سیاسی و ادبی روزگار او شکل گرفته، آشنا می‌کند. بدون شناخت این حوادث، نکات بسیاری در شعر خاقانی بر خواننده نامکشوف باقی خواهد ماند و پژوهش‌ها تنها به حوزه‌های زبانی، لغوی، بلاغی و ...، فارغ از شأن نزول و چرایی آفرینش سروده‌ها محدود خواهد شد. سعی شده این سال‌شمار در حد توان جامع و دقیق باشد؛ تاریخ سرایش و نگارش مهم‌ترین قصاید و نامه‌های خاقانی هم در این سال‌شمار آمده است.
این کتاب با سال‌شماری از حوادث سیاسی و فرهنگی قرن ششم آغاز شده است. مرور این حوادث که پیش از تولد [[خاقانی، بدیل بن علی|خاقانی]] تا پس از درگذشت او را شامل می‌شود، خواننده را با فضای قرن ششم و حوادثی که در بستر آن شخصیت و شعر خاقانی و فضای سیاسی و ادبی روزگار او شکل گرفته، آشنا می‌کند. بدون شناخت این حوادث، نکات بسیاری در شعر خاقانی بر خواننده نامکشوف باقی خواهد ماند و پژوهش‌ها تنها به حوزه‌های زبانی، لغوی، بلاغی و...، فارغ از شأن نزول و چرایی آفرینش سروده‌ها محدود خواهد شد. سعی شده این سال‌شمار در حد توان جامع و دقیق باشد؛ تاریخ سرایش و نگارش مهم‌ترین قصاید و نامه‌های خاقانی هم در این سال‌شمار آمده است.


بخش بعدی کتاب، زندگی‌نامه و آشنایی با شخصیت و شعر و آثار [[خاقانی، بدیل بن علی|خاقانی]] است. در این بخش که مستند و دایرةالمعارفی نوشته شده، کوشیده شده ضمن رعایت اختصار لازم، شرح احوال دقیق این سخنور بزرگ قرن ششم به دست داده شود. موارد فراوانی از تکات این بخش برای نخستین بار و با استدلال لازم مطرح شده است. همچنین تلاش شده تا بخشی از باورهای غلط دربارۀ زندگی و شخصیت خاقانی با دلایل تاریخی کافی اصلاح شود. این مباحث در همین بخش به پایان نرسیده و در ضمن تحقیقات کتاب و در لابلای بخش‌های دیگر نیز نکات ناگفتۀ فراوانی در حوزۀ زندگی و شخصیت و شعر خاقانی مطرح شده است.
بخش بعدی کتاب، زندگی‌نامه و آشنایی با شخصیت و شعر و آثار [[خاقانی، بدیل بن علی|خاقانی]] است. در این بخش که مستند و دایرةالمعارفی نوشته شده، کوشیده شده ضمن رعایت اختصار لازم، شرح احوال دقیق این سخنور بزرگ قرن ششم به دست داده شود. موارد فراوانی از تکات این بخش برای نخستین بار و با استدلال لازم مطرح شده است. همچنین تلاش شده تا بخشی از باورهای غلط دربارۀ زندگی و شخصیت خاقانی با دلایل تاریخی کافی اصلاح شود. این مباحث در همین بخش به پایان نرسیده و در ضمن تحقیقات کتاب و در لابلای بخش‌های دیگر نیز نکات ناگفتۀ فراوانی در حوزۀ زندگی و شخصیت و شعر خاقانی مطرح شده است.