۴۲۵٬۲۲۵
ویرایش
الرحلة الحجازية المسماة الارتسامات اللطاف في خاطر الحاج إلی أقدس مطاف: تفاوت میان نسخهها
الرحلة الحجازية المسماة الارتسامات اللطاف في خاطر الحاج إلی أقدس مطاف (نمایش مبدأ)
نسخهٔ ۲ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۳۴
، ۲ سپتامبر ۲۰۲۲جایگزینی متن - 'اماكنیاست' به 'اماکنی است'
جز (جایگزینی متن - 'معانیحقيقي' به 'معانی حقیقی') |
جز (جایگزینی متن - 'اماكنیاست' به 'اماکنی است') |
||
| خط ۴۸: | خط ۴۸: | ||
#:نویسنده مطالب منابع معتبر را با زمان خود تطبيق داده و تنها به ديدهها و شنيدهها اكتفا نمىكند؛ به عنوان مثال: با ذكر مطلبي از [[ابن حوقل، محمد بن حوقل|ابنحوقل]] درباره چشمهای كه در كلام او آمده است، اظهار نظر كرده و درباره اين كه همان عين زبيده است به تحليل ادبي كلام او و استعمال لفظ "الماجن" در زمان او(حدود سنه 330ق) و زمان أزرقي(حدود سنه 200ق) مىپردازد. بدين ترتيب به شيوه علمای زبانشناس و لغتدان به تطبيق مكانهای جغرافیایی مىپردازد. | #:نویسنده مطالب منابع معتبر را با زمان خود تطبيق داده و تنها به ديدهها و شنيدهها اكتفا نمىكند؛ به عنوان مثال: با ذكر مطلبي از [[ابن حوقل، محمد بن حوقل|ابنحوقل]] درباره چشمهای كه در كلام او آمده است، اظهار نظر كرده و درباره اين كه همان عين زبيده است به تحليل ادبي كلام او و استعمال لفظ "الماجن" در زمان او(حدود سنه 330ق) و زمان أزرقي(حدود سنه 200ق) مىپردازد. بدين ترتيب به شيوه علمای زبانشناس و لغتدان به تطبيق مكانهای جغرافیایی مىپردازد. | ||
#:ارسلان از صراحت لهجه برخوردار بوده و حقايقي را كه گاه از بيان آن پرهيز مىشود، در لابلای مطالب كتاب آورده است. وقف از سنتهای حسنهای است كه به جهت تأكيد بر استحباب آن در شرع مقدس در بين مسلمين رواج داشته است. "سوء تصرف مسلمين در اوقاف گذشتگان" مطلبي است كه به آن اشاره شده و به اجمال به آن پرداخته شده و لكن جای موشكافي و بحثهای فراوانی دارد. به عقيده وي تخريب و استفاده نامشروع از اين اموال كه جنبه عمومی دارد، از عواملي است كه سرزمينهای فرنگی بدين وسيله به لحاظ زيورهای دينوي بر سرزمينهای اسلامی پيشي گرفتهاند. او با اشاره به تصرفات شخصي واليان در بيتالمال، قَسم ياد مىكند كه اسلام را امراء به فساد كشيدهاند و سبب فساد امراء نيز عالمان دینی بودند كه با گرايش به طمع امور دنيوي به تأويل نصوص شرعي به غير معانی حقیقی آن پرداختهاند. اين چنين بود كه اين امت از عظمتي كه داشت سقوط نمود به گونهای كه دانشمندان غربی تصور كردند كه اسلام و مدنيت در برابر هم قرار دارند. | #:ارسلان از صراحت لهجه برخوردار بوده و حقايقي را كه گاه از بيان آن پرهيز مىشود، در لابلای مطالب كتاب آورده است. وقف از سنتهای حسنهای است كه به جهت تأكيد بر استحباب آن در شرع مقدس در بين مسلمين رواج داشته است. "سوء تصرف مسلمين در اوقاف گذشتگان" مطلبي است كه به آن اشاره شده و به اجمال به آن پرداخته شده و لكن جای موشكافي و بحثهای فراوانی دارد. به عقيده وي تخريب و استفاده نامشروع از اين اموال كه جنبه عمومی دارد، از عواملي است كه سرزمينهای فرنگی بدين وسيله به لحاظ زيورهای دينوي بر سرزمينهای اسلامی پيشي گرفتهاند. او با اشاره به تصرفات شخصي واليان در بيتالمال، قَسم ياد مىكند كه اسلام را امراء به فساد كشيدهاند و سبب فساد امراء نيز عالمان دینی بودند كه با گرايش به طمع امور دنيوي به تأويل نصوص شرعي به غير معانی حقیقی آن پرداختهاند. اين چنين بود كه اين امت از عظمتي كه داشت سقوط نمود به گونهای كه دانشمندان غربی تصور كردند كه اسلام و مدنيت در برابر هم قرار دارند. | ||
#:اگر چه انتظار آن است كه نویسنده تنها به سرزمين حجاز بپردازد؛ اما نویسنده عنان كلام را به سير بحث سپرده و از موضوع خارج میشود؛ به عنوان نمونه مسجد بزرگ قرطبه كه به اذعان شكيب ارسلان قلم از وصف آن عاجز بوده است، از | #:اگر چه انتظار آن است كه نویسنده تنها به سرزمين حجاز بپردازد؛ اما نویسنده عنان كلام را به سير بحث سپرده و از موضوع خارج میشود؛ به عنوان نمونه مسجد بزرگ قرطبه كه به اذعان شكيب ارسلان قلم از وصف آن عاجز بوده است، از اماکنی است كه چگونگی بنا و تزئينات آن شرح شده است. او كه بر خروج از بحث واقف است با عبارت «به موضوعي كه مربوط به حجاز است باز مىگرديم» به شرح سفر مىپردازد. | ||
#:در اثناء سفر بيماري گريبان ارسلان را مىگیرد. او كه به گفته خود بزرگ شده كوههای لبنان است و تحمل گرمای شديد را ندارد، بيماريش ادامه مىيابد و وقوف در عرفات را با اين كه بيماريش شدت گرفته، انجام مىدهد. او سپس به منیباز مىگردد و ساير مناسك را نيز به جای مىآورد. | #:در اثناء سفر بيماري گريبان ارسلان را مىگیرد. او كه به گفته خود بزرگ شده كوههای لبنان است و تحمل گرمای شديد را ندارد، بيماريش ادامه مىيابد و وقوف در عرفات را با اين كه بيماريش شدت گرفته، انجام مىدهد. او سپس به منیباز مىگردد و ساير مناسك را نيز به جای مىآورد. | ||
#او تنها راه نجات را پناه بردن به كوههای طائف مىداند كه به دوستانش اظهار مىدارد كه اگر مرا دوست داريد، بدون تأخير مرا به طائف ببريد. در طائف است كه گمان او بر اين كه شفای او در هوای كوهستان است، به يقين تبديل شده و سلامتي خود را باز مىيابد. | #او تنها راه نجات را پناه بردن به كوههای طائف مىداند كه به دوستانش اظهار مىدارد كه اگر مرا دوست داريد، بدون تأخير مرا به طائف ببريد. در طائف است كه گمان او بر اين كه شفای او در هوای كوهستان است، به يقين تبديل شده و سلامتي خود را باز مىيابد. | ||
#:ذكر بازارهای عرب؛ مانند "عكاظ"، شرح صخرههای موجود در طائف كه وي را به تعجب واداشته است، و نيز اماكن و آب و هوای و تاريخچه تحولات و علما و بزرگان اين شهر از مطالبی است كه در ادامه مىتوان مشاهده نمود. | #:ذكر بازارهای عرب؛ مانند "عكاظ"، شرح صخرههای موجود در طائف كه وي را به تعجب واداشته است، و نيز اماكن و آب و هوای و تاريخچه تحولات و علما و بزرگان اين شهر از مطالبی است كه در ادامه مىتوان مشاهده نمود. | ||
#:شكيب كه به لحاظ جسمی و روحي در طائف احساس سرور و گشادگی سينه كرده است، بخش اعظم كتاب را به اين شهر اختصاص داده و خبر فتح اين شهر توسط نبي اكرم(ص) و آثار تمدنیآن را نيز به تفصيل شرح كرده است. | #:شكيب كه به لحاظ جسمی و روحي در طائف احساس سرور و گشادگی سينه كرده است، بخش اعظم كتاب را به اين شهر اختصاص داده و خبر فتح اين شهر توسط نبي اكرم(ص) و آثار تمدنیآن را نيز به تفصيل شرح كرده است. | ||
#وادىالقري، گزارش از مكانهای كه در گذشته معمور و آباد بوده و در اين زمان جز نامي از آنها نمانده است؛ از جمله مطالبی است كه نویسنده به آنها اهتمام داشته است. وادي القري از | #وادىالقري، گزارش از مكانهای كه در گذشته معمور و آباد بوده و در اين زمان جز نامي از آنها نمانده است؛ از جمله مطالبی است كه نویسنده به آنها اهتمام داشته است. وادي القري از اماکنی است كه در صدر اسلام آباد بوده است. اين منطقه خود مشتمل بر مناطقي بوده است كه از جمله آنها "العلا"ست كه به نقل از ياقوت حموي نبي مكرم اسلام(ص) در راه تبوك در آنجا توقف نمود. | ||
#بررسی معادن جزيرة العرب و مناطق جغرافیایی كه اين معادن واقع شده است، از ديگر مطالبی است كه به تفصيل به آن پرداخته شده است. نویسنده به اين بسنده نكرده و در ادامه رسالهای نيز درباره معادن يمن كه از موضوع سفرنامه بيرون است، به نگارش درآورده است. او در پایان كتاب مجدداً يادي از كوههای طائف و هوای لطيف آن كرده و سلسله جبال جزيرةالعرب را به لحاظ لطافت هوا از لبنان، سويسره و ساير مناطق بهتر مىداند. | #بررسی معادن جزيرة العرب و مناطق جغرافیایی كه اين معادن واقع شده است، از ديگر مطالبی است كه به تفصيل به آن پرداخته شده است. نویسنده به اين بسنده نكرده و در ادامه رسالهای نيز درباره معادن يمن كه از موضوع سفرنامه بيرون است، به نگارش درآورده است. او در پایان كتاب مجدداً يادي از كوههای طائف و هوای لطيف آن كرده و سلسله جبال جزيرةالعرب را به لحاظ لطافت هوا از لبنان، سويسره و ساير مناطق بهتر مىداند. | ||