۱۶۰٬۸۸۰
ویرایش
جز
جایگزینی متن - 'فاتحی نژاد' به 'فاتحىنژاد'
(←آثار) |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) جز (جایگزینی متن - 'فاتحی نژاد' به 'فاتحىنژاد') |
||
| (۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۳۹: | خط ۳۹: | ||
'''ابن سيده، ابوالحسن على بن اسماعيل''' (398 - 458ق)، اديب، لغوى و نحوى عصر ملوك الطوايفى اندلس است. نام پدر وى در برخى منابع احمد و محمد نيز آمده است؛ اما هيچ كدام در ذكر سلسله نسب او از این حد فراتر نرفتهاند و این امر، با توجه به نام نياى وى «سيده»، چه بسا حاكى از تبار غيرعربى او باشد بهویژه برخى او را شعوبى نيز دانستهاند. | '''ابن سيده، ابوالحسن على بن اسماعيل''' (398 - 458ق)، اديب، لغوى و نحوى عصر ملوك الطوايفى اندلس است. نام پدر وى در برخى منابع احمد و محمد نيز آمده است؛ اما هيچ كدام در ذكر سلسله نسب او از این حد فراتر نرفتهاند و این امر، با توجه به نام نياى وى «سيده»، چه بسا حاكى از تبار غيرعربى او باشد بهویژه برخى او را شعوبى نيز دانستهاند. | ||
== | ==ولادت== | ||
ابن سيده در مرسيه به دنيا آمد. او نيز همچون پدرش نابينا بود؛ اما هوش و ذكاوتى بىمانند و حافظهاى نيرومند داشت، چندانكه حيرت همگان، بهویژه استادانش را | ابن سيده در مرسيه به دنيا آمد. او نيز همچون پدرش نابينا بود؛ اما هوش و ذكاوتى بىمانند و حافظهاى نيرومند داشت، چندانكه حيرت همگان، بهویژه استادانش را برانگیخته بود. | ||
==تحصیلات== | ==تحصیلات== | ||
به گفتهى خود وى از چهار سالگى شروع به تحصيل علم كرد و در شش سالگى قرآن را از حفظ داشت. بسيارى از كتب نحو و لغت از جمله الغريب المصنف ابوعبيد قاسم بن سلاّم هروى را نيز از بر مىدانست. پدرش كه از لغتشناسان و نحویان معروف به شمار مىرفت، از جملهى نخستين استادان او بود. وى پس از پدر نزد ابوعمر طلمنكى و ابوالعلاء صاعد بغدادى و ديگران به | به گفتهى خود وى از چهار سالگى شروع به تحصيل علم كرد و در شش سالگى قرآن را از حفظ داشت. بسيارى از كتب نحو و لغت از جمله الغريب المصنف ابوعبيد قاسم بن سلاّم هروى را نيز از بر مىدانست. پدرش كه از لغتشناسان و نحویان معروف به شمار مىرفت، از جملهى نخستين استادان او بود. وى پس از پدر نزد ابوعمر طلمنكى و ابوالعلاء صاعد بغدادى و ديگران به فراگیرى نحو، لغت، فقه و حديث پرداخت. | ||
ابن سيده پس از تكمیل تحصيلات خود به دانيه رفت. علت مهاجرت او به درستى روشن نيست؛ اما احتمالاً تحولات سياسى و ناامنىهاى حاصل از آن از عوامل این مهاجرت بوده است. در آن زمان شرق اندلس در دست موالى عامريان بود و مجاهد عامرى كه مردى فاضل و دانشدوست بود، بر دانيه حكم مىراند. ابن سيده به خدمت وى درآمد و از الطاف او بهرهمند شد و به درخواست وى دو لغتنامهى معروف خود «المحكم» و «[[المخصص]]» را تأليف كرد؛ اما پس از مرگ مجاهد و به قدرت رسيدن فرزندش اقبالالدوله روابط ابن سيده با امیر به تيرگى گراييد و او به ناچار از دانيه گريخت؛ اما چندى بعد با سرودن قصيدهاى در مدح امیر دل او را به دست آورد و به دانيه بازگشت و سرانجام در همانجا درگذشت. | ابن سيده پس از تكمیل تحصيلات خود به دانيه رفت. علت مهاجرت او به درستى روشن نيست؛ اما احتمالاً تحولات سياسى و ناامنىهاى حاصل از آن از عوامل این مهاجرت بوده است. در آن زمان شرق اندلس در دست موالى عامريان بود و مجاهد عامرى كه مردى فاضل و دانشدوست بود، بر دانيه حكم مىراند. ابن سيده به خدمت وى درآمد و از الطاف او بهرهمند شد و به درخواست وى دو لغتنامهى معروف خود «المحكم» و «[[المخصص]]» را تأليف كرد؛ اما پس از مرگ مجاهد و به قدرت رسيدن فرزندش اقبالالدوله روابط ابن سيده با امیر به تيرگى گراييد و او به ناچار از دانيه گريخت؛ اما چندى بعد با سرودن قصيدهاى در مدح امیر دل او را به دست آورد و به دانيه بازگشت و سرانجام در همانجا درگذشت. | ||
| خط ۶۷: | خط ۶۷: | ||
# الانيق في شرح الحماسة؛ | # الانيق في شرح الحماسة؛ | ||
# الوافى في علم احكام القوافى؛ | # الوافى في علم احكام القوافى؛ | ||
# شاذّ اللغة يا شواذّ اللغة<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/1934 | # شاذّ اللغة يا شواذّ اللغة<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/1934 فاتحىنژاد، عنایتالله، ج3، ص732-734]</ref>. | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
<references /> | <references/> | ||
==منابع مقاله== | ==منابع مقاله== | ||
[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/1934 | [https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/1934 فاتحىنژاد، عنایتالله، دائرةالمعارف بزرگ اسلامی، زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، تهران، مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی، چاپ دوم، 1374] | ||
| خط ۸۳: | خط ۸۴: | ||
[[المخصص]] | [[المخصص]] | ||
[[الإفصاح في فقه اللغة]] | |||
[[رده:زندگینامه]] | [[رده:زندگینامه]] | ||