۴۲۵٬۲۲۵
ویرایش
الكافية (في علم النحو) و الشافية (في علمي التصريف و الخط): تفاوت میان نسخهها
الكافية (في علم النحو) و الشافية (في علمي التصريف و الخط) (نمایش مبدأ)
نسخهٔ ۱۰ ژانویهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۶:۵۲
، ۱۰ ژانویهٔ ۲۰۲۰جایگزینی متن - 'سيد' به 'سيد '
جز (جایگزینی متن - '<references /> ' به '<references/> ') برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
جز (جایگزینی متن - 'سيد' به 'سيد ') برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
||
| خط ۲۰: | خط ۲۰: | ||
| تعداد جلد =1 | | تعداد جلد =1 | ||
| کتابخانۀ دیجیتال نور =17244 | | کتابخانۀ دیجیتال نور =17244 | ||
| کتابخوان همراه نور =20147 | |||
| کد پدیدآور = | | کد پدیدآور = | ||
| پس از = | | پس از = | ||
| خط ۳۱: | خط ۳۲: | ||
نام كامل كتاب الكافيه، «كافية ذوى الأرب في معرفة كلام العرب» است. | نام كامل كتاب الكافيه، «كافية ذوى الأرب في معرفة كلام العرب» است. | ||
وجود بيش از 124 شرح به عربى و غير عربى، مطبوع و مخطوط، بيانگر اهميت علمى و فنى اين كتاب نسبت به كتب پيش از خود و جايگاه ويژه آن نزد دانشمندان است.<ref>كتابشناسى آثار ناشناخته | وجود بيش از 124 شرح به عربى و غير عربى، مطبوع و مخطوط، بيانگر اهميت علمى و فنى اين كتاب نسبت به كتب پيش از خود و جايگاه ويژه آن نزد دانشمندان است.<ref>كتابشناسى آثار ناشناخته سيد علىخان مدنى(ره)، قسمت اول</ref> | ||
==ساختار== | ==ساختار== | ||
| خط ۴۰: | خط ۴۱: | ||
مطالب كافيه، در نوزده عنوان، تنظيم گرديده است. | مطالب كافيه، در نوزده عنوان، تنظيم گرديده است. | ||
ايجاز غير مخل، تبويب جالب و استحكام متن، از مزاياى نسبى اين كتاب بر تأليفات پيش از خود مىباشد كه سبب گشته از ديرباز تاكنون بهعنوان متن درسى در حوزههاى علميه اسلامى مطرح شوند و شروح فراوانى بر آنها نگاشته شود.<ref>كتابشناسى آثار ناشناخته | ايجاز غير مخل، تبويب جالب و استحكام متن، از مزاياى نسبى اين كتاب بر تأليفات پيش از خود مىباشد كه سبب گشته از ديرباز تاكنون بهعنوان متن درسى در حوزههاى علميه اسلامى مطرح شوند و شروح فراوانى بر آنها نگاشته شود.<ref>كتابشناسى آثار ناشناخته سيد علىخان مدنى(ره)، قسمت اول</ref> | ||
نكتهاى كه بايد بر آن تاكيد شود، اين است كه خود ابن حاجب هم با ديگر آثار علمى خود، بر قوام اين اثر افزوده است؛ زيرا وى با آگاهى از امعان نظر علما نسبت به كتابش، اولا كافيه را شرح نموده و ثانيا به نظم درآورده و در آخر هم بر اين نظم، شرح ديگرى زده است.<ref>همان</ref> | نكتهاى كه بايد بر آن تاكيد شود، اين است كه خود ابن حاجب هم با ديگر آثار علمى خود، بر قوام اين اثر افزوده است؛ زيرا وى با آگاهى از امعان نظر علما نسبت به كتابش، اولا كافيه را شرح نموده و ثانيا به نظم درآورده و در آخر هم بر اين نظم، شرح ديگرى زده است.<ref>همان</ref> | ||
| خط ۵۳: | خط ۵۴: | ||
مطالب، با تعريف كلمه و كلام آغاز و پس از تقسيمبندى انواع اعراب و توضيح غير منصرف، عناوين زير، مورد بحث قرار گرفته است: مرفوعات، منصوبات، مجرورات، مبنى، مضمر، نون وقايه، ضمير فصل، ضمير اشاره، موصول، اسماء افعال، اسماء اصوات، مركبات، كنايات، ظروف، معرفه و نكره، عدد، مذكر و مؤنث، مثنى، جمع، مصدر، اسم فاعل، اسم مفعول، صفت مشبهه، اسم تفضيل، افعال و حروف از جمله حروف جر، مشبهة بالفعل، عاطفه، تنبيه، نداء، ايجاب، تفسير، مصدر، تخصيص، توقع، استفهام، شرط و... | مطالب، با تعريف كلمه و كلام آغاز و پس از تقسيمبندى انواع اعراب و توضيح غير منصرف، عناوين زير، مورد بحث قرار گرفته است: مرفوعات، منصوبات، مجرورات، مبنى، مضمر، نون وقايه، ضمير فصل، ضمير اشاره، موصول، اسماء افعال، اسماء اصوات، مركبات، كنايات، ظروف، معرفه و نكره، عدد، مذكر و مؤنث، مثنى، جمع، مصدر، اسم فاعل، اسم مفعول، صفت مشبهه، اسم تفضيل، افعال و حروف از جمله حروف جر، مشبهة بالفعل، عاطفه، تنبيه، نداء، ايجاب، تفسير، مصدر، تخصيص، توقع، استفهام، شرط و... | ||
نویسنده، شهرت فراگير خويش را - خاصه در شرق - مديون اين كتاب مىباشد. اين اثر، از همان آغاز، در بيشتر كشورهاى اسلامى شهرت يافت و بسيارى از دانشمندان بخش شرقى سرزمينهاى اسلامى به شرح آن پرداختند؛ چنانكه امروز نسخههاى بسيارى از آن به جاى مانده است؛ با وجود اين، نویسنده آن، صاحب مكتب نيست و او را بايد همچون ديگر نحويان قرن ششم هجرى به بعد، از شارحان و مفسران و مختصرنويسان نحو به شمار آورد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/1539 بجنوردى، | نویسنده، شهرت فراگير خويش را - خاصه در شرق - مديون اين كتاب مىباشد. اين اثر، از همان آغاز، در بيشتر كشورهاى اسلامى شهرت يافت و بسيارى از دانشمندان بخش شرقى سرزمينهاى اسلامى به شرح آن پرداختند؛ چنانكه امروز نسخههاى بسيارى از آن به جاى مانده است؛ با وجود اين، نویسنده آن، صاحب مكتب نيست و او را بايد همچون ديگر نحويان قرن ششم هجرى به بعد، از شارحان و مفسران و مختصرنويسان نحو به شمار آورد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/1539 بجنوردى، سيد كاظم و همكاران، ص297]</ref> | ||
در روزگار او جدال ميان دو مكتب بصره و كوفه فروكش كرده بود و كسى نسبت به اين يا آن مكتب تعصبى به خرج نمىداد؛ به همين جهت وى بهآسانى توانسته است معقولترين و مقبولترين ديدگاهها را - خواه از اين مكتب و خواه از آن - فراهم آورده و با هوشمندى و زبردستى، آن مجموعه را پيوستگى و انسجام بخشد و به مذاق دانشطلبان شيرين سازد. اين شيوه، در اثر حاضر، بهنيكى آشكار است.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/1539 همان]</ref> | در روزگار او جدال ميان دو مكتب بصره و كوفه فروكش كرده بود و كسى نسبت به اين يا آن مكتب تعصبى به خرج نمىداد؛ به همين جهت وى بهآسانى توانسته است معقولترين و مقبولترين ديدگاهها را - خواه از اين مكتب و خواه از آن - فراهم آورده و با هوشمندى و زبردستى، آن مجموعه را پيوستگى و انسجام بخشد و به مذاق دانشطلبان شيرين سازد. اين شيوه، در اثر حاضر، بهنيكى آشكار است.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/1539 همان]</ref> | ||
| خط ۷۱: | خط ۷۲: | ||
# لامع الغموض، نگارش ابن عبدالنبى بن علىاحمد نگرى، هند، 1881م و كانپور 1896م. | # لامع الغموض، نگارش ابن عبدالنبى بن علىاحمد نگرى، هند، 1881م و كانپور 1896م. | ||
# شرح محمد سعدى جعفرى كه در 1103ق، انجام يافت.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/30005/105 احمدى، آصفه و... ص105]</ref> | # شرح محمد سعدى جعفرى كه در 1103ق، انجام يافت.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/30005/105 احمدى، آصفه و... ص105]</ref> | ||
در اين ميان مرحوم | در اين ميان مرحوم سيد علىخان مدنى با آگاهى از توانايىهاى فنى و علمى اين كتاب، آن را بهصورتى جذاب، در مجموع 960 بيت به نظم درآورده است. نكته حائز اهميت اين است كه الفيه ايشان، ناظر به تمامى شروح و كتبى است كه تا آن زمان پيرامون كتاب الكافيه نوشته شده كه با توجه به شناختى كه از مرتبه علمى ايشان وجود دارد، چارهاى جز تصديق اين نكته نيست كه الفيه مذكور، از قدر و منزلت علمى بالايى برخوردار است.<ref>كتابشناسى آثار ناشناخته سيد علىخان مدنى(ره)، قسمت اول</ref> | ||
فهرست مطالب، آيات قرآنى، شواهد شعرى، امثال و اقوال عرب و اعلام مذكور در متن، به همراه منابع و مراجع مورد استفاده محقق، در انتهاى كتاب آمده است. | فهرست مطالب، آيات قرآنى، شواهد شعرى، امثال و اقوال عرب و اعلام مذكور در متن، به همراه منابع و مراجع مورد استفاده محقق، در انتهاى كتاب آمده است. | ||
| خط ۸۱: | خط ۸۲: | ||
==منابع مقاله== | ==منابع مقاله== | ||
# مقدمه و متن كتاب. | # مقدمه و متن كتاب. | ||
# [https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/1539 بجنوردى، | # [https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/1539 بجنوردى، سيد كاظم و همكاران (1377)، دائرةالمعارف بزرگ اسلامى (چاپ دوم)، تهران: مركز دائرةالمعارف بزرگ اسلامى، ج 3، ص296 الى 298، ایرانناز كاشيان]. | ||
#[[:noormags:562703|احمدى، آصفه؛ افتخارى، طاهره؛ معدلى، هاجر؛ نافلى، مريم، «كتابشناسى موضوعى: كتابشناسى و نسخهشناسى الكافيه و الهدايه (1)»، مجله آينه پژوهش، آذر و دى 1388- شماره 119، (25 صفحه- از صفحه 103 تا 127)]]. | #[[:noormags:562703|احمدى، آصفه؛ افتخارى، طاهره؛ معدلى، هاجر؛ نافلى، مريم، «كتابشناسى موضوعى: كتابشناسى و نسخهشناسى الكافيه و الهدايه (1)»، مجله آينه پژوهش، آذر و دى 1388- شماره 119، (25 صفحه- از صفحه 103 تا 127)]]. | ||
# «كتابشناسى آثار ناشناخته | # «كتابشناسى آثار ناشناخته سيد علىخان مدنى(ره)، قسمت اول»، پايگاه اطلاعرسانى ادبستان، شنبه 30 ارديبهشت 1391ش. | ||
==وابستهها== | ==وابستهها== | ||