پرش به محتوا

كتاب الدعاء: تفاوت میان نسخه‌ها

هیچ تغییری در اندازه به وجود نیامده‌ است. ،  ‏۶ سپتامبر ۲۰۱۹
جز
جایگزینی متن - 'ن‎ه' به 'ن‌ه'
جز (جایگزینی متن - 'ه‎گ' به 'ه‌گ')
جز (جایگزینی متن - 'ن‎ه' به 'ن‌ه')
خط ۳۴: خط ۳۴:


==گزارش محتوا==
==گزارش محتوا==
کتاب الدعای [[الضبی، ابی عبدالرحمن محمد بن غزوان|محمد بن فضیل بن غزوان ضبی]] (متوفی 195ق) از جمله کتاب‌هایی است که با سند روایت شده و به دست ما رسیده است. این کتاب ویژگی‎هایی دارد از جمله اینکه میان احادیث پیامبر(ص) و ادعیه‌ای که مورد نیاز مسلمان است، جمع کرده است. همچنین مؤلف این اثر از متقدمین است؛ زیرا در قرن دوم هجری یعنی در اوایل عصر تدوین و تألیف از دنیا رفته است. راویان سند این کتاب، علمای مشهور و بزرگی مانند ابن عساکر هستند و ابن عساکر ناسخ این نسخه خطی نیز بوده است که این امر، باعث سهولت مشقت تحقیق این اثر بوده است. بعلاوه، شیوع استفاده از این کتاب در میان مردم گزارش شده است و همین امر باعث اشتیاق محقق در توسع در تخریج احادیث کتاب (اعم از شواهد یا متابعات) به جهت معرفت درجه حدیث شده است. علاوه بر این‎ها تا جایی که محقق کتاب جستجو کرده، این اثر قدیمی‌ترین کتابی است که با موضوع دعاء به دست ما رسیده است. البته درباره نویسنده آن تعریف درخور و علمی و دقیقی ارائه نشده و این برای اولین مرتبه است که در این اثر، تعریف دقیقی از [[الضبی، ابی عبدالرحمن محمد بن غزوان|محمد بن غزوان ضبیّ]]، ارائه می‌گردد. برخی معتقدند مؤلف این اثر از شیعیان پایبند و دو آتشِ بوده است.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/39805/1/4 ر.ک: مقدمه کتاب، ص4-5]</ref>
کتاب الدعای [[الضبی، ابی عبدالرحمن محمد بن غزوان|محمد بن فضیل بن غزوان ضبی]] (متوفی 195ق) از جمله کتاب‌هایی است که با سند روایت شده و به دست ما رسیده است. این کتاب ویژگی‎هایی دارد از جمله اینکه میان احادیث پیامبر(ص) و ادعیه‌ای که مورد نیاز مسلمان است، جمع کرده است. همچنین مؤلف این اثر از متقدمین است؛ زیرا در قرن دوم هجری یعنی در اوایل عصر تدوین و تألیف از دنیا رفته است. راویان سند این کتاب، علمای مشهور و بزرگی مانند ابن عساکر هستند و ابن عساکر ناسخ این نسخه خطی نیز بوده است که این امر، باعث سهولت مشقت تحقیق این اثر بوده است. بعلاوه، شیوع استفاده از این کتاب در میان مردم گزارش شده است و همین امر باعث اشتیاق محقق در توسع در تخریج احادیث کتاب (اعم از شواهد یا متابعات) به جهت معرفت درجه حدیث شده است. علاوه بر این‌ها تا جایی که محقق کتاب جستجو کرده، این اثر قدیمی‌ترین کتابی است که با موضوع دعاء به دست ما رسیده است. البته درباره نویسنده آن تعریف درخور و علمی و دقیقی ارائه نشده و این برای اولین مرتبه است که در این اثر، تعریف دقیقی از [[الضبی، ابی عبدالرحمن محمد بن غزوان|محمد بن غزوان ضبیّ]]، ارائه می‌گردد. برخی معتقدند مؤلف این اثر از شیعیان پایبند و دو آتشِ بوده است.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/39805/1/4 ر.ک: مقدمه کتاب، ص4-5]</ref>


طریق کتاب چنین است:
طریق کتاب چنین است:
خط ۴۸: خط ۴۸:
سماعات متعدد کتاب در صفحه 138 تا 140 از مقدمه محقق ارائه شده است؛ مثلاً در سمت راست صفحه عنوان کتاب نوشته شده: «سمع کتاب الدعاء، لابن فضیل، علی الشیخ ابی الفرج بن الخازن، بقراءة محمد بن الحسن بن علوی بن غبرة الحارثی، ابنه ابوالحسن محمد فی رجب سنة خمس و سبعین و اربعمائة بالکوفة».<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/39805/1/138 ر.ک: همان، ص138]</ref>
سماعات متعدد کتاب در صفحه 138 تا 140 از مقدمه محقق ارائه شده است؛ مثلاً در سمت راست صفحه عنوان کتاب نوشته شده: «سمع کتاب الدعاء، لابن فضیل، علی الشیخ ابی الفرج بن الخازن، بقراءة محمد بن الحسن بن علوی بن غبرة الحارثی، ابنه ابوالحسن محمد فی رجب سنة خمس و سبعین و اربعمائة بالکوفة».<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/39805/1/138 ر.ک: همان، ص138]</ref>


در روایت 126 از کتاب می‌خوانیم: خالد بن ولید دچار بی‌خوابی شده بود. پیامبر(ص) به وی فرمود: آیا کلماتی به تو نیاموزم که هرگاه آن‎ها را بخوانی خوابت بگیرد؟ خالد عرض کرد: بلی یا رسول‌الله. پیامبر(ص) فرمود: بگو «اللهم رب السموات السبع، و ما اظلّت، و الارضین السبع و ما اقلّت، و رب الشیاطین و ما اضلّت، کن لی جارا من شر خلقک جمیعا کلهم، أن یفرط علی احد منهم أو یبغی عز جارک و جل ثناؤک و لا اله غیرک.»<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/39805/1/314 ر.ک: متن کتاب، ص314-315]</ref>
در روایت 126 از کتاب می‌خوانیم: خالد بن ولید دچار بی‌خوابی شده بود. پیامبر(ص) به وی فرمود: آیا کلماتی به تو نیاموزم که هرگاه آن‌ها را بخوانی خوابت بگیرد؟ خالد عرض کرد: بلی یا رسول‌الله. پیامبر(ص) فرمود: بگو «اللهم رب السموات السبع، و ما اظلّت، و الارضین السبع و ما اقلّت، و رب الشیاطین و ما اضلّت، کن لی جارا من شر خلقک جمیعا کلهم، أن یفرط علی احد منهم أو یبغی عز جارک و جل ثناؤک و لا اله غیرک.»<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/39805/1/314 ر.ک: متن کتاب، ص314-315]</ref>


==وضعیت کتاب==
==وضعیت کتاب==
در صفحات 487 تا 490 کتاب، رونوشت صفحاتی از نسخه خطی آن به نمایش گذاشته شده است. فهارس فنی کتاب در انتهای آن ذکر شده است که به ترتیب عبارتند از: فهرست‎های آیات قرآنی، احادیث نبوی، آثار، أعلام، راویان أحادیث و تعداد روایات هر راوی از آن‎ها، کلمات غریبه، اماکن و بقاع و بلدان و مواقع و ایام، منابع و مآخذ و فهرست موضوعات.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/39805/1/367 ر.ک: کتاب، ص367-486]</ref>
در صفحات 487 تا 490 کتاب، رونوشت صفحاتی از نسخه خطی آن به نمایش گذاشته شده است. فهارس فنی کتاب در انتهای آن ذکر شده است که به ترتیب عبارتند از: فهرست‎های آیات قرآنی، احادیث نبوی، آثار، أعلام، راویان أحادیث و تعداد روایات هر راوی از آن‌ها، کلمات غریبه، اماکن و بقاع و بلدان و مواقع و ایام، منابع و مآخذ و فهرست موضوعات.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/39805/1/367 ر.ک: کتاب، ص367-486]</ref>


محقق می‌نویسد: پس از پایان تحقیق کتاب، با نسخه چاپی آن با تحقیق احمد بزرة در کتابخانه لینه مصر مواجه شدم و آن را چاپی بد و پرغلط یافتم که تصحیفات و تحریفات زیادی داشت.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/39805/1/107 ر.ک: مقدمه محقق، ص107]</ref>
محقق می‌نویسد: پس از پایان تحقیق کتاب، با نسخه چاپی آن با تحقیق احمد بزرة در کتابخانه لینه مصر مواجه شدم و آن را چاپی بد و پرغلط یافتم که تصحیفات و تحریفات زیادی داشت.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/39805/1/107 ر.ک: مقدمه محقق، ص107]</ref>
۴۲۵٬۲۲۵

ویرایش