پرش به محتوا

مدرس، محمدعلی: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۱۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<div class="wikiInfo">
{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه
[[پرونده:NUR04085.jpg|بندانگشتی|مدرس، محمدعلی]]
| عنوان = محمدعلی مدرس تبریزی
{| class="wikitable aboutAuthorTable" style="text-align:Right" |+ |
| تصویر = NUR04085.jpg
|-
| اندازه تصویر =
! نام!! data-type="authorName" |مدرس، محمدعلی
| توضیح تصویر = مدرس، محمدعلی
|-
| نام کامل = محمدعلی مدرس تبریزی خیابانی
|نام‌های دیگر
| نام‌های دیگر = مدرس خیابانی
| data-type="authorOtherNames" | ت‍ب‍ری‍زی‌ خ‍ی‍اب‍ان‍ی‌، م‍ح‍م‍دع‍ل‍ی‌
| لقب =
| تخلص =
| نسب =
| نام پدر =
| ولادت = ۱۲۹۶ قمری (۱۲۵۸ شمسی)
| محل تولد = تبریز
| کشور تولد = ایران
| محل زندگی = تبریز، قم
| رحلت = ۱۶ فروردین ۱۳۳۳ شمسی (اول شعبان ۱۳۷۳ قمری)
| شهادت =
| مدفن = قبرستان شیخان، قم (در جوار حضرت معصومه(س))
| طول عمر = ۷۵ سال
| نام همسر =
| فرزندان =
| خویشاوندان =
| دین = اسلام
| مذهب = شیعه
| پیشه = مجتهد، فقیه، فرهنگ‌نویس، ادیب
| درجه علمی =
| دانشگاه =
| حوزه = حوزه علمیه تبریز و قم
| علایق پژوهشی = فقه، اصول، حدیث، درایه، حکمت، کلام، ادبیات فارسی و عرب، لغت، هیئت و نجوم
| منصب =
| پس از =
| پیش از =
| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | [[حجت کوه‌کمری، محمد|سید محمد حجت کوه‌کمره‌ای]] | [[صدر، سید صدرالدین|سید صدرالدین صدر]] | [[شاه‌آبادی، محمدعلی|میرزا محمدعلی شاه‌آبادی تهرانی]] | میرزا علی لنکرانی | میرزا ابوالحسن انگجی | میرزا صادق مجتهد تبریزی}}
| مشایخ =
| معاصرین =
| شاگردان =
| اجازه اجتهاد از = {{فهرست جعبه عمودی | [[حجت کوه‌کمری، محمد|سید محمد حجت کوه‌کمره‌ای]] | [[صدر، سید صدرالدین|سید صدرالدین صدر]] | [[شاه‌آبادی، محمدعلی|میرزا محمدعلی شاه‌آبادی تهرانی]] | [[آل کاشف‌الغطاء، محمدحسین|محمدحسین کاشف‌الغطاء]] | میرزا عبدالحسین رشتی}}
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[ریحانة الأدب فی تراجم المعروفین بالکنیة أو اللقب]] | [[كفاية المحصلين في تبصرة أحكام الدين]] | الدرّ الثمین | فرهنگ بهارستان | نثر اللئالی | التحفة المهدیة | حیاض الزلائل | غایة المنى | فرهنگ نگارستان | قاموس المعارف | امثال و حکم ترکی آذربایجانی}}
| سبک نوشتاری =
| وبگاه =
| امضا =
| کد مؤلف = AUTHORCODE04085AUTHORCODE
}}
{{کاربردهای دیگر|مدرس (ابهام زدایی)}}


م‍درس‌ خ‍ی‍اب‍ان‍ی‌، م‍ح‍م‍دع‍ل‍ی‌
'''محمدعلى مدرس تبريزى '''(۱۲۹۶-۱۳۷۳ق)، مشهور به مدرس خیابانی، از مجتهدان و فقیهان برجسته قرن چهاردهم هجری و از پیشروان فرهنگ‌نویسی به زبان فارسی بود. وی در سال ۱۲۹۶ق در تبریز متولد شد. مقدمات علوم عربی را در حوزه‌های دینی آن روز فراگرفت و سپس به تحصیل کتب فقهی، اصولی و ریاضیات در مدرسه طالبیه تبریز روی آورد. علوم معقول را در محضر میرزا علی لنکرانی و خارج فقه و اصول را نزد میرزا ابوالحسن انگجی و میرزا صادق مجتهد تبریزی آموخت. مراجع بزرگ آن زمان از جمله [[حجت کوه‌کمری، سید محمد|سید محمد حجت کوه‌کمره‌ای]]، [[صدر، سید صدرالدین|سید صدرالدین صدر]]، [[شاه‌آبادی، محمدعلی|میرزا محمدعلی شاه‌آبادی]]، [[آل کاشف‌الغطاء، محمدحسین|محمدحسین کاشف‌الغطاء]] و [[میرزا عبدالحسین رشتی]] به وی اجازه اجتهاد دادند. همچنین از آیات عظام [[شهرستانی، سید هبةالدین|محمدعلی هبةالدین شهرستانی]]، [[آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن|آقابزرگ تهرانی]] و [[حکیم، سید محسن|سید محسن حکیم]] اجازه روایت دریافت کرد. مهم‌ترین اثر او «ریحانة الأدب فی تراجم المعروفین بالکنیة أو اللقب» محصول نه سال تلاش در سالیان آخر عمر است که شرح حال ۴۶۲۴ نفر را در خود جای داده و از منابع مهم شرح‌حال‌نویسی به زبان فارسی و از منابع اصلی لغت‌نامه دهخدا محسوب می‌شود. از دیگر آثار او می‌توان به «کفایة المحصلین فی تبصرة أحکام الدین»، «الدرّ الثمین»، «فرهنگ بهارستان»، «نثر اللئالی»، «التحفة المهدیة»، «حیاض الزلائل»، «غایة المنى»، «فرهنگ نگارستان»، «قاموس المعارف» و «امثال و حکم ترکی آذربایجانی» اشاره کرد. وی سرانجام در ۱۶ فروردین ۱۳۳۳ش (اول شعبان ۱۳۷۳ق) درگذشت و پس از تشییع در طوبائیه تبریز، به قم منتقل و با اقامه نماز توسط [[مرعشی، سید شهاب‌الدین|آیت‌الله مرعشی نجفی]] در قبرستان شیخان به خاک سپرده شد.
 
م‍درس‌ تبریزی‌، م‍ح‍م‍دع‍ل‍ی‌
|-
|نام پدر
| data-type="authorfatherName" |
|-
|متولد  
| data-type="authorbirthDate" |1258 ش
|-
|محل تولد
| data-type="authorBirthPlace" |تبریز
|-
|رحلت
| data-type="authorDeathDate" |1333ش / 1373ق /1954م
|-
|اساتید
| data-type="authorTeachers" |[[حجت کوه‌کمری، محمد|سيد محمد حجت كوه‌كمره‌اى]]
 
[[صدر، صدرالدین|سيد صدرالدين صدر]]
 
[[شاه‌آبادی، محمدعلی|ميرزا محمدعلى شاه‌آبادى تهرانى]]
|-
|برخی آثار
| data-type="authorWritings" |[[كفاية المحصلين في تبصرة أحكام الدين]]
 
[[ریحانة الأدب فی تراجم المعروفین بالکنیة أو اللقب]]
|- class="articleCode"
|کد مؤلف
| data-type="authorCode" |AUTHORCODE04085AUTHORCODE
|}
</div>
 
'''محمدعلى مدرس تبريزى '''(۱۲۹۶-۱۳۷۳ق)،  مشهور به مدرس خیابانی از عالمان قرن چهاردهم قمری، پيشرو در فرهنگ‌نويسى به زبان فارسى، بزرگداشت ایشان در  ۲۸ بهمن ماه ۱۳۸۰ش از سوی انجمن آثار و مفاخر فرهنگی به عنوان یکی از مفاخر ایران


== ولادت ==
== ولادت ==
در سال 1296ق در تبريز پا به عرصه وجود نهاد و در 16 فروردين 1333ش (اول شعبان 1373ق) در تبريز وفات يافت.
در سال 1296ق در تبريز پا به عرصه وجود نهاد.


== تحصیلات ==
== تحصیلات ==
مدرس تبريزى مقدمات علوم عربى را در حوزه‌هاى دينى آن روز فرا گرفت. آنگاه به تحصيل كتب معمول فقهى، اصولى و رياضيات در مدرسه طالبيه تبريز روى آورد. وى علوم معقول را در محضر آیت‌الله ميرزا على لنكرانى، خارج فقه و اصول را در مكتب آیت‌الله ميرزا ابوالحسن مجتهد (مشهور به انگجى) آموخت. همچنين در حوزه درسى [[مجتهد تبریزی، صادق بن محمد|آیت‌الله ميرزا صادق مجتهد تبريزى]] حاضر شد.
مدرس تبريزى مقدمات علوم عربى را در حوزه‌هاى دينى آن روز فرا گرفت. آنگاه به تحصيل كتب معمول فقهى، اصولى و رياضيات در مدرسه طالبيه تبريز روى آورد. وى علوم معقول را در محضر آیت‌الله ميرزا على لنكرانى، خارج فقه و اصول را در مكتب آیت‌الله ميرزا ابوالحسن مجتهد (مشهور به انگجى) آموخت. همچنين در حوزه درسى [[مجتهد تبریزی، صادق بن محمد|آیت‌الله ميرزا صادق مجتهد تبريزى]] حاضر شد.


حوزه درسى آن دو عالم بزرگوار كه از مراجع دينى بودند، مدرس تبريزى را به مراتب عالى فقهى و اصولى رهنمون شد و كمال نبوغ اجتهادى را در او به ظهور رساند و به اين ترتيب مراجع بزرگ آن زمان حضرات آيات [[حجت کوه‌کمری، محمد|سيد محمد حجت كوه‌كمره‌اى]]، [[صدر، صدرالدین|سيد صدرالدين صدر]]، [[شاه‌آبادی، محمدعلی|ميرزا محمدعلى شاه‌آبادى تهرانى]]، [[آل کاشف‌الغطاء، محمدحسین|محمدحسين کاشف‌الغطاء]]، ميرزا عبدالحسين رشتى به وى اجازه اجتهاد دادند.
حوزه درسى آن دو عالم بزرگوار كه از مراجع دينى بودند، مدرس تبريزى را به مراتب عالى فقهى و اصولى رهنمون شد و كمال نبوغ اجتهادى را در او به ظهور رساند و به اين ترتيب مراجع بزرگ آن زمان حضرات آيات [[حجت کوه‌کمری، محمد|سيد محمد حجت كوه‌كمره‌اى]]، [[صدر، سید صدرالدین|سيد صدرالدين صدر]]، [[شاه‌آبادی، محمدعلی|ميرزا محمدعلى شاه‌آبادى تهرانى]]، [[آل کاشف‌الغطاء، محمدحسین|محمدحسين کاشف‌الغطاء]]، ميرزا عبدالحسين رشتى به وى اجازه اجتهاد دادند.


علاوه بر آن از محضر آيات عظام محمدعلى هبةالدين شهرستانى، [[آقا بزرگ تهرانى]] و [[حکیم، محسن|سيد محسن حكيم]]، [[آل کاشف‌الغطاء، محمدحسین|محمدحسين کاشف‌الغطاء]] و ميرزا عبدالحسين رشتى اجازه روايت گرفت.
علاوه بر آن از محضر آيات عظام محمدعلى هبةالدين شهرستانى، [[آقا بزرگ تهرانى]] و [[حکیم، سید محسن|سيد محسن حكيم]]، [[آل کاشف‌الغطاء، محمدحسین|محمدحسين کاشف‌الغطاء]] و ميرزا عبدالحسين رشتى اجازه روايت گرفت.


مرحوم مدرس تبريزى در زندگی‌نامه‌اش از شوق فطرى به تحصيل دانش و تألیف اينگونه سخن می‌گوید: «به اقتضاى شوق فطرى كه در ميراث اثر علمى داشتم باب مراوده را بر روى خودم مسدود و با فضل غيرمتناهى به تألیف آغاز كردم.»
مرحوم مدرس تبريزى در زندگی‌نامه‌اش از شوق فطرى به تحصيل دانش و تألیف اينگونه سخن می‌گوید: «به اقتضاى شوق فطرى كه در ميراث اثر علمى داشتم باب مراوده را بر روى خودم مسدود و با فضل غيرمتناهى به تألیف آغاز كردم.»
خط ۶۰: خط ۶۳:


== وفات ==
== وفات ==
سرانجام اين عالم جليل القدر پس از يك عمر تحقيق و تألیف در 16 فروردين سال 1333ش (مطابق با اول شعبان 1373ق) از اين جهان رحلت نمود. پس از وفات با نهايت تجليل و احترام تشييع و در طوبائيه تبريز به رسم امانت به خاک سپرده شد. سپس به قم منتقل و حضرت [[مرعشی، شهاب‌الدین|آیت‌الله مرعشى نجفى]] بر پيكرش نماز اقامه كرد و در قبرستان شيخان در جوار بارگاه كريمه اهل‌بيت حضرت معصومه(س) به خاک سپرده شد.
سرانجام اين عالم جليل القدر پس از يك عمر تحقيق و تألیف در 16 فروردين سال 1333ش (مطابق با اول شعبان 1373ق) از اين جهان رحلت نمود. پس از وفات با نهايت تجليل و احترام تشييع و در طوبائيه تبريز به رسم امانت به خاک سپرده شد. سپس به قم منتقل و حضرت [[مرعشی، سید شهاب‌الدین|آیت‌الله مرعشى نجفى]] بر پيكرش نماز اقامه كرد و در قبرستان شيخان در جوار بارگاه كريمه اهل‌بيت حضرت معصومه(س) به خاک سپرده شد.


== آثار==
== آثار==
 
{{ستون-شروع|2}}


# ريحانة الادب فى تراجم المعروفين بالكنية او اللقب؛
# ريحانة الادب فى تراجم المعروفين بالكنية او اللقب؛
خط ۷۶: خط ۷۹:
# قاموس المعارف؛
# قاموس المعارف؛
# امثال و حكم تركى آذربايجانى.
# امثال و حكم تركى آذربايجانى.
{{پایان}}


==وابسته‌ها==
{{وابسته‌ها}}


==وابسته‌ها==
[[ریحانة الأدب فی تراجم المعروفین بالکنیة أو اللقب]]  
[[ریحانة الأدب فی تراجم المعروفین بالکنیة أو اللقب]]  


خط ۸۴: خط ۸۹:


[[قاموس المعارف]]  
[[قاموس المعارف]]  
[[امثال و حکم ترکی آذربایجانی]]


[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:نویسندگان]]
[[رده:درگذشتگان 1333‏]]