تذکره مآثر الباقریة: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'تذکره (ابهام زدایی)' به 'تذکره (ابهام‌زدایی)'
جز (جایگزینی متن - 'نويسنده' به 'نویسنده')
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
جز (جایگزینی متن - 'تذکره (ابهام زدایی)' به 'تذکره (ابهام‌زدایی)')
 
(۱۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد)
خط ۴: خط ۴:
| عنوان‌های دیگر =رساله اشعار مسجدیه
| عنوان‌های دیگر =رساله اشعار مسجدیه
| پدیدآوران =  
| پدیدآوران =  
[[وفا زواره ای، محمد علی]] (نویسنده)
[[وفا زواره‌ای، محمد علی]] (نویسنده)


[[مسجدی، حسین]] (مقدمه نویس و مصحح)
[[مسجدی، حسین]] (مقدمه‌نویس و مصحح)
| زبان =فارسی
| زبان =فارسی
| کد کنگره =‏PIR‎‏ ‎‏8854‎‏ ‎‏/‎‏و‎‏7‎‏ت‎‏4*
| کد کنگره =‏PIR‎‏ ‎‏8854‎‏ ‎‏/‎‏و‎‏7‎‏ت‎‏4*
خط ۱۲: خط ۱۲:
شاعران ایرانی - اصفهان - سرگذشت‌نامه
شاعران ایرانی - اصفهان - سرگذشت‌نامه


شعر فارسی - قرن 13ق. - مجموعه‎ها
شعر فارسی - قرن 13ق. - مجموعه‌ها


شفتی بید آبادى، محمدباقربن محمدتقى، 1175؟ ‏-‏ 1260ق. ‏-‏ سرگذشت‌نامه
شفتی بید آبادى، محمدباقربن محمدتقى، 1175؟ ‏-‏ 1260ق. ‏-‏ سرگذشت‌نامه
خط ۲۶: خط ۲۶:
| شابک =964-96910-3-0
| شابک =964-96910-3-0
| تعداد جلد =1
| تعداد جلد =1
| کتابخانۀ دیجیتال نور =15249
| کتابخانۀ دیجیتال نور =11717
| کتابخوان همراه نور =11717
| کد پدیدآور =
| کد پدیدآور =
| پس از =
| پس از =
| پیش از =
| پیش از =
}}
}}
{{کاربردهای دیگر|تذکره (ابهام‌زدایی)}}


'''تذكره مآثر الباقرية'''، از آثار محمدعلى وفا زواره‌اى، به زبان فارسی است كه در آن، جمعى از شاعران را معرفى و شرح حال و برخى از اشعار آنان را ذكر كرده است.
'''تذكره مآثر الباقرية'''، از آثار محمدعلى وفا زواره‌اى، به زبان فارسی است كه در آن، جمعى از شاعران را معرفى و شرح حال و برخى از اشعار آنان را ذكر كرده است.
خط ۳۹: خط ۴۱:
اين كتاب از مقدمه مصحح و مقدمه «مدير مركز اصفهان‌شناسى و خانه ملل» و مقدمه نویسنده و متن اصلى، اشعار مسجديه، الحاقات، خاتمه كتاب و تعليقات تشكيل شده است.
اين كتاب از مقدمه مصحح و مقدمه «مدير مركز اصفهان‌شناسى و خانه ملل» و مقدمه نویسنده و متن اصلى، اشعار مسجديه، الحاقات، خاتمه كتاب و تعليقات تشكيل شده است.


== گزارش محتوا ==
در مقدمه مصحح كه آن را در خرداد 1385ش، نوشته، آمده است:
در مقدمه مصحح كه آن را در خرداد 1385ش، نوشته، آمده است:


خط ۴۹: خط ۵۲:
«بخش دوم اين تذكره، كه به‌تقريب، يك‌پنجم آن را در بر گرفته است، اختصاص به مسجد سيد اصفهان دارد و «رساله مسجديه» نام گرفته است و آن حاوى تذكره و سروده‌هاى شعرايى است كه در باب مسجد شعر گفته‌اند. اين مسجد باعظمت، در برخى از منابع، به‌تفصيل ياد شده است، اما در هيچ‌يك از آن‌ها ذكرى از نحوه ساخت و تهيه مقدّمات و مصالح و نيز ارزش‌هاى معمارى اين اثر نشده است.
«بخش دوم اين تذكره، كه به‌تقريب، يك‌پنجم آن را در بر گرفته است، اختصاص به مسجد سيد اصفهان دارد و «رساله مسجديه» نام گرفته است و آن حاوى تذكره و سروده‌هاى شعرايى است كه در باب مسجد شعر گفته‌اند. اين مسجد باعظمت، در برخى از منابع، به‌تفصيل ياد شده است، اما در هيچ‌يك از آن‌ها ذكرى از نحوه ساخت و تهيه مقدّمات و مصالح و نيز ارزش‌هاى معمارى اين اثر نشده است.


به‌طور كلى اين موضوعى است كه جاى پژوهش بسيار دارد و به‌تحقيق كسى نمى‌داند كه مساجدى چنين عظيم و پهناور كه هيچ سرمايه و امكاناتى از دولت حاكم، در آن به كار گرفته نشده، در آن روزگاران، چگونه ساخته و پرداخته مى‌شد. انبوه سنگ‌هاى درشت‌پيكر و آجر و گچ فراوان و اين‌همه كارگر و استاد و معمار از كجا تأمين مى‌شد؟ در بناهايى چون مسجد امام اصفهان، كسى نيازى به تحقيق نمى‌بيند؛ چون مى‌داند هزينه‌هاى آن به منابع سرشار خراج سلطنت متصل بوده است. اما بناهايى نظير مسجد سيّد از كجا مايه مى‌گرفته؟ اين‌همه سنگ را چگونه به چنگ مى‌آوردند؟... براى نشان دادن كثرت و عظمت اين مصالح ناچاريم بهره‌اى از ويژگى‌هاى مسجد را برشماريم.
به‌طور كلى اين موضوعى است كه جاى پژوهش بسيار دارد و به‌تحقيق كسى نمى‌داند كه مساجدى چنين عظيم و پهناور كه هيچ سرمايه و امكاناتى از دولت حاكم، در آن به كار گرفته نشده، در آن روزگاران، چگونه ساخته و پرداخته مى‌شد. انبوه سنگ‌هاى درشت‌پيكر و آجر و گچ فراوان و اين‌همه كارگر و استاد و معمار از كجا تأمين مى‌شد؟ در بناهایى چون مسجد امام اصفهان، كسى نيازى به تحقيق نمى‌بيند؛ چون مى‌داند هزينه‌هاى آن به منابع سرشار خراج سلطنت متصل بوده است. اما بناهایى نظير مسجد سيّد از كجا مايه مى‌گرفته؟ اين‌همه سنگ را چگونه به چنگ مى‌آوردند؟... براى نشان دادن كثرت و عظمت اين مصالح ناچاريم بهره‌اى از ويژگى‌هاى مسجد را برشماريم.


اين مسجد با چهار در اصلى، دو شبستان بزرگ، دو گنبد كوچك و بزرگ، دو چهل‌ستون، دو مهتابى گسترده كف حياط، چهار مهتابى طبقه فوقانى، سه ايوان و يك گلدسته معظّم، نيم‌گنبد و ساعتى رفيع، بيش از چهل و پنج حجره و چند دهليز، به تمامى با 95 متر طول و 85 عرض، مجموعا 8075 متر مربع مساحت دارد. اين بنا كه يكى از آثار برجسته معمارى قرن سيزدهم هجرى قمرى در ایران است از جهاتى - مانند محراب مركزى - از بهترين شاهكارهاى نوع خود بشمار مى‌آيد و ساخت آن به‌جز صرف سرمايه‌اى گزاف، چندين سال از اوقات گران‌بهاى سيد محمدباقر شفتى را به خود اختصاص داد... يكى از نشانه‌هاى بزرگ اقتدار سيد، در نامه مفصّل وزير مختار وقت انگليس در ایران - مستر مكنيل - به او ديده مى‌شود...».<ref>ر.ک: همان، ص33-34</ref>
اين مسجد با چهار در اصلى، دو شبستان بزرگ، دو گنبد كوچك و بزرگ، دو چهل‌ستون، دو مهتابى گسترده كف حياط، چهار مهتابى طبقه فوقانى، سه ايوان و يك گلدسته معظّم، نيم‌گنبد و ساعتى رفيع، بيش از چهل و پنج حجره و چند دهليز، به تمامى با 95 متر طول و 85 عرض، مجموعا 8075 متر مربع مساحت دارد. اين بنا كه يكى از آثار برجسته معمارى قرن سيزدهم هجرى قمرى در ایران است از جهاتى - مانند محراب مركزى - از بهترين شاهكارهاى نوع خود بشمار مى‌آيد و ساخت آن به‌جز صرف سرمايه‌اى گزاف، چندين سال از اوقات گران‌بهاى سيد محمدباقر شفتى را به خود اختصاص داد... يكى از نشانه‌هاى بزرگ اقتدار سيد، در نامه مفصّل وزير مختار وقت انگليس در ایران - مستر مكنيل - به او ديده مى‌شود...».<ref>ر.ک: همان، ص33-34</ref>


== گزارش محتوا ==
 
براى آشنايى با روش و محتواى اين اثر، ذكر چند قطعه از مطالب جالب آن كافى است:
براى آشنايى با روش و محتواى اين اثر، ذكر چند قطعه از مطالب جالب آن كافى است:


خط ۶۹: خط ۷۲:
#:{{ب|''هان شبستان نگر كه چون روز است''|2=''روز نوروز و روز فيروز است''}}
#:{{ب|''هان شبستان نگر كه چون روز است''|2=''روز نوروز و روز فيروز است''}}
#:{{ب|''گر در آن بگذرد شب و روزت''|2=''شب قدر است و روز نوروز است''}}{{پایان شعر}}.<ref>ر.ک: همان، ص234- 235</ref>
#:{{ب|''گر در آن بگذرد شب و روزت''|2=''شب قدر است و روز نوروز است''}}{{پایان شعر}}.<ref>ر.ک: همان، ص234- 235</ref>
#جوهرى، اسم ساميش محمدابراهيم و... به جهت اتمام مسجد خلداساس آسمان‌كرياس، قصيده تمام تاريخى كه مشتمل بر سى و هشت بيت بود كه هر مصراعى، تاريخى مطابق آورده...{{شعر}}
#جوهرى، اسم ساميش محمدابراهیم و... به جهت اتمام مسجد خلداساس آسمان‌كرياس، قصيده تمام تاريخى كه مشتمل بر سى و هشت بيت بود كه هر مصراعى، تاريخى مطابق آورده...{{شعر}}
#:{{ب|''شكر تو اى هادى مهيمن منّان''|2=''اى كه دهى خاک مرده را به جسد جان''}}
#:{{ب|''شكر تو اى هادى مهيمن منّان''|2=''اى كه دهى خاک مرده را به جسد جان''}}
#:{{ب|''كرده چو تقسيم لطف صانع بى‌چون''|2=''برده صفاهان، كمال رحمت يزدان''}}
#:{{ب|''كرده چو تقسيم لطف صانع بى‌چون''|2=''برده صفاهان، كمال رحمت يزدان''}}
#:{{ب|''منّت لطفى كه لايزال نهاده است''|2=''قادر بى‌چون به خاک پاك صفاهان''}}{{پایان شعر}}.<ref>ر.ک: همان، ص275-276</ref>
#:{{ب|''منّت لطفى كه لايزال نهاده است''|2=''قادر بى‌چون به خاک پاک صفاهان''}}{{پایان شعر}}.<ref>ر.ک: همان، ص275-276</ref>


== وضعيت كتاب ==
== وضعيت كتاب ==
خط ۷۹: خط ۸۲:
مصحح براى تصحيح اثر حاضر از تعداد قابل توجهى (124 كتاب و نشريه) از منابع مهمّ به زبان فارسی و عربى بهره برده است.<ref>ر.ک: همان، ص387-393</ref>
مصحح براى تصحيح اثر حاضر از تعداد قابل توجهى (124 كتاب و نشريه) از منابع مهمّ به زبان فارسی و عربى بهره برده است.<ref>ر.ک: همان، ص387-393</ref>


مصحح، چكيده‌اى انگليسى يك صفحه‌اى از مطالب كتاب آورده است.<ref>ر.ک: همان، ص412</ref>همچنين او در اين اثر، تصاويرى (صفحه اول و دوم و آخر دو نسخه خطى اثر حاضر، سيد شفتى و فرزندان و شيخ محمدابراهيم كلباسى و فرزندان و مسجد سيد اصفهان) نيز ذكر كرده است.<ref>ر.ک: همان، ص415-426</ref>
مصحح، چكيده‌اى انگليسى يك صفحه‌اى از مطالب كتاب آورده است.<ref>ر.ک: همان، ص412</ref>همچنين او در اين اثر، تصاويرى (صفحه اول و دوم و آخر دو نسخه خطى اثر حاضر، سيد شفتى و فرزندان و شيخ محمدابراهیم كلباسى و فرزندان و مسجد سيد اصفهان) نيز ذكر كرده است.<ref>ر.ک: همان، ص415-426</ref>


مصحح محترم از دو نوع ارجاع استفاده كرده: براى ارجاعات و توضيحات كوتاه از پاورقى و براى توضيحات بلند از پى‌نوشت تحت عنوان تعليقات و ذيل 323 شماره پياپى.<ref>ر.ک: همان، ص317-384</ref>
مصحح محترم از دو نوع ارجاع استفاده كرده: براى ارجاعات و توضيحات كوتاه از پاورقى و براى توضيحات بلند از پى‌نوشت تحت عنوان تعليقات و ذيل 323 شماره پياپى.<ref>ر.ک: همان، ص317-384</ref>


==پانويس ==
==پانويس ==
<references />
<references/>
== منابع مقاله ==
== منابع مقاله ==


مقدمه و متن كتاب.
مقدمه و متن كتاب.


==وابسته‌ها==
{{وابسته‌ها}}




[[رده:کتاب‌شناسی]]
[[رده:کتاب‌شناسی]]