نظرية السنة في الفكر الإمامي الشيعي التكوّن و الصيرورة: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - '</ref>.' به '</ref>'
جز (جایگزینی متن - ' ' به ' ')
جز (جایگزینی متن - '</ref>.' به '</ref>')
خط ۵۵: خط ۵۵:




در مقدمه، خلاصه‌اى از محتواى فصول كتاب، توضيح داده شده است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/9|مقدمه، ص 9]]</ref>.
در مقدمه، خلاصه‌اى از محتواى فصول كتاب، توضيح داده شده است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/9|مقدمه، ص 9]]</ref>


در مدخل، به تشريح و توضيح برخى از اصطلاحاتى كه در كتاب از آن بحث شده، پرداخته شده است، از جمله: سنت، خبر، اثر، حديث، خبر متواتر، خبر واحد و... <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/11|مقدمه، ص 11]]</ref>.
در مدخل، به تشريح و توضيح برخى از اصطلاحاتى كه در كتاب از آن بحث شده، پرداخته شده است، از جمله: سنت، خبر، اثر، حديث، خبر متواتر، خبر واحد و... <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/11|مقدمه، ص 11]]</ref>


در فصل اول، تمركز نويسنده بر بررسى نظريه سنت در عصر حضور مى‌باشد؛ زيرا نويسنده بر اين عقيده است كه حضور معصومين(ع)، مرحله و دوران خاصى از تاريخ تشيع را به خود اختصاص داده و بايد به‌صورت مفصل و مستقل، مورد بحث و بررسى قرار گيرد. نويسنده در اين فصل، به بررسى عصر پيامبر(ص) تا آغاز غيبت صغرى در سال 260ق، پرداخته است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/11|همان، ص 11]]</ref>.
در فصل اول، تمركز نويسنده بر بررسى نظريه سنت در عصر حضور مى‌باشد؛ زيرا نويسنده بر اين عقيده است كه حضور معصومين(ع)، مرحله و دوران خاصى از تاريخ تشيع را به خود اختصاص داده و بايد به‌صورت مفصل و مستقل، مورد بحث و بررسى قرار گيرد. نويسنده در اين فصل، به بررسى عصر پيامبر(ص) تا آغاز غيبت صغرى در سال 260ق، پرداخته است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/11|همان، ص 11]]</ref>


از جمله مباحث مطرح‌شده در اين فصل، عبارتند از: فقه منصوص يا فقه روايى؛ عصر تدوين و مرحله تكوّن نظرى؛ مقوله سنت در ممارست علمى شيعى در قرون اوليه هجرت <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/35|متن كتاب، ص 35]]</ref>.
از جمله مباحث مطرح‌شده در اين فصل، عبارتند از: فقه منصوص يا فقه روايى؛ عصر تدوين و مرحله تكوّن نظرى؛ مقوله سنت در ممارست علمى شيعى در قرون اوليه هجرت <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/35|متن كتاب، ص 35]]</ref>


نويسنده در فصل دوم، به فترت مابين سال 260ق، تا عصر [[ابن طاووس، علی بن موسی|ابن طاووس]] (673ق) و [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلى]] (726ق) پرداخته است. وى معتقد است كه تفكر شيعى در عصر اين دو بزرگوار، دچار تحول شده است. در اين فصل، نظريات [[شيخ صدوق]] (381ق)، [[شيخ مفيد]] (413ق)، شيخ مرتضى (436ق)،[[ابن‌ادریس، محمد بن احمد| ابن ادريس]] (598ق) و [[محقق حلی، جعفر بن حسن|محقق حلى]] (676ق) مورد بررسى قرار گرفته است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/11|مقدمه، ص 11]]</ref>.
نويسنده در فصل دوم، به فترت مابين سال 260ق، تا عصر [[ابن طاووس، علی بن موسی|ابن طاووس]] (673ق) و [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلى]] (726ق) پرداخته است. وى معتقد است كه تفكر شيعى در عصر اين دو بزرگوار، دچار تحول شده است. در اين فصل، نظريات [[شيخ صدوق]] (381ق)، [[شيخ مفيد]] (413ق)، شيخ مرتضى (436ق)،[[ابن‌ادریس، محمد بن احمد| ابن ادريس]] (598ق) و [[محقق حلی، جعفر بن حسن|محقق حلى]] (676ق) مورد بررسى قرار گرفته است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/11|مقدمه، ص 11]]</ref>


فصل سوم، به بحث از نظريه سنت در مكتب حله و جبل عامل، اختصاص يافته و نويسنده از آن، به مكتب [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلى]] تعبير كرده است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/11|همان]]</ref>.
فصل سوم، به بحث از نظريه سنت در مكتب حله و جبل عامل، اختصاص يافته و نويسنده از آن، به مكتب [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلى]] تعبير كرده است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/11|همان]]</ref>


از جمله مباحث مطرح‌شده در اين فصل، عبارتند از: تحول از نقد متن به نقد سند؛ سنت محكيه از[[ابن‌ادریس، محمد بن احمد| ابن ادريس]] تا [[ابن طاووس، علی بن موسی|ابن طاووس]]؛ [[ابن طاووس، علی بن موسی|ابن طاووس]] و ظهور عقل انتقادى در علم رجال؛ بررسى نظريات ابن سعيد حلى و فاضل آبى؛ نقش [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلى]] در تأسيس و تجديد نظريه سنت؛ تقسيمات چهارگانه حديث؛ وقوع انقسامات درون مكتب [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلى]] و تأسيس يا اعاده علم درايه <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/167|متن كتاب، ص 167]]</ref>.
از جمله مباحث مطرح‌شده در اين فصل، عبارتند از: تحول از نقد متن به نقد سند؛ سنت محكيه از[[ابن‌ادریس، محمد بن احمد| ابن ادريس]] تا [[ابن طاووس، علی بن موسی|ابن طاووس]]؛ [[ابن طاووس، علی بن موسی|ابن طاووس]] و ظهور عقل انتقادى در علم رجال؛ بررسى نظريات ابن سعيد حلى و فاضل آبى؛ نقش [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلى]] در تأسيس و تجديد نظريه سنت؛ تقسيمات چهارگانه حديث؛ وقوع انقسامات درون مكتب [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلى]] و تأسيس يا اعاده علم درايه <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/167|متن كتاب، ص 167]]</ref>


در فصل چهارم، نظريه اخبارى‌گرى و اجتهاد، مورد بحث و بررسى قرار گرفته است. در اين فصل، ابتدا ظهور مكتب اخبارى به‌وسيله امين استرآبادى (1036ق) از زاويه نظريه سنت بررسى و از نظريات موجود در مكتب اخبارى‌گرى، بحث شده است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/12|مقدمه، ص 12]]</ref>.
در فصل چهارم، نظريه اخبارى‌گرى و اجتهاد، مورد بحث و بررسى قرار گرفته است. در اين فصل، ابتدا ظهور مكتب اخبارى به‌وسيله امين استرآبادى (1036ق) از زاويه نظريه سنت بررسى و از نظريات موجود در مكتب اخبارى‌گرى، بحث شده است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/12|مقدمه، ص 12]]</ref>


ماهيت مكتب اخبارى قديم و جديد، تمايز بين اخبارى و اصولى، اخباريه و مذهب حسى، اجماع شيعى بر رجوع به كتب اربعه، ظن معتبر، تنظيم موسوعات حديثى، اخباريه و علم رجال، مكاتب اصولى، رجالى، درايه‌اى و مواجه با اخبارى و... از جمله مباحثى است كه در اين فصل مورد بحث قرار گرفته است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/215|متن كتاب، ص 215]]</ref>.
ماهيت مكتب اخبارى قديم و جديد، تمايز بين اخبارى و اصولى، اخباريه و مذهب حسى، اجماع شيعى بر رجوع به كتب اربعه، ظن معتبر، تنظيم موسوعات حديثى، اخباريه و علم رجال، مكاتب اصولى، رجالى، درايه‌اى و مواجه با اخبارى و... از جمله مباحثى است كه در اين فصل مورد بحث قرار گرفته است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/215|متن كتاب، ص 215]]</ref>


در فصل پنجم، به بررسى تطور نظريه سنت از قرن سيزدهم تا پانزدهم هجرى، پرداخته شده است. از جمله مباحث اين فصل، عبارت است از: نظريات فلسفى در تأسيس مقوله ظن و شرعيت آن؛ از جمله نظريه مصحلت سلوكيه، علميت و طريقيت، تنجيز و تعذير، تزاحم حفظى، اختلاف موضوع و نظريه مصحلت در جعل؛ مقوله علم اجمالى و نقش آن در تأسيس عقلى نظريه سنت؛ ادله عقليه بر حجيت خبر واحد؛ برهان فاضل تونى <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/365|همان، ص 365]]</ref>.
در فصل پنجم، به بررسى تطور نظريه سنت از قرن سيزدهم تا پانزدهم هجرى، پرداخته شده است. از جمله مباحث اين فصل، عبارت است از: نظريات فلسفى در تأسيس مقوله ظن و شرعيت آن؛ از جمله نظريه مصحلت سلوكيه، علميت و طريقيت، تنجيز و تعذير، تزاحم حفظى، اختلاف موضوع و نظريه مصحلت در جعل؛ مقوله علم اجمالى و نقش آن در تأسيس عقلى نظريه سنت؛ ادله عقليه بر حجيت خبر واحد؛ برهان فاضل تونى <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/365|همان، ص 365]]</ref>


نظريات و تفكرات شيعى در قرن دهم هجرى، در فصل ششم، مورد بحث و بررسى قرار گرفته است. از جمله مطالب اين فصل عبارت است از: استشراق و نقش آن در نقد سنت نبوى؛ اعاده قرائت سنت در جهان عرب؛ رشد و نمو حديثى شيعه معاصر؛ ادعيه دخيله؛ احاديث موضوعه؛ صالحى نجف‌آبادى و نقد «مجمع البيان»؛ روش آصف محسنى در نقد «[[بحار الأنوار]]»؛ كتب موضوعه و احاديث ساختگى در نزد نجف‌آبادى؛ اصفهانى و نقد نظريه خبر واحد؛ اهداف برقعى از نقد مصادر حديث شيعى؛ برقعى و اصول [[الکافی|كافى]] و... <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/509|همان، ص 509]]</ref>.
نظريات و تفكرات شيعى در قرن دهم هجرى، در فصل ششم، مورد بحث و بررسى قرار گرفته است. از جمله مطالب اين فصل عبارت است از: استشراق و نقش آن در نقد سنت نبوى؛ اعاده قرائت سنت در جهان عرب؛ رشد و نمو حديثى شيعه معاصر؛ ادعيه دخيله؛ احاديث موضوعه؛ صالحى نجف‌آبادى و نقد «مجمع البيان»؛ روش آصف محسنى در نقد «[[بحار الأنوار]]»؛ كتب موضوعه و احاديث ساختگى در نزد نجف‌آبادى؛ اصفهانى و نقد نظريه خبر واحد؛ اهداف برقعى از نقد مصادر حديث شيعى؛ برقعى و اصول [[الکافی|كافى]] و... <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/509|همان، ص 509]]</ref>


در فصل هفتم، حدود حجيت سنت مورد بحث و بررسى قرار گرفته است. حجيت خبر ثقه در موضوعات؛ تقليد در اعتقادات؛ جهت‌گيرى‌هاى اماميه متأخر در حجيت سنت ظنيه در اعتقادات؛ نظريه تجويز ظن و آحاد در عقايد؛ نظريه حجيت آحاد در امور اضطرارى؛ نظريه [[خویی، ابوالقاسم|سيد ابوالقاسم خويى]] و علامه محمدحسين كاشف‌الغطاء؛ نظريه قرائت تاريخى و هرمنوتيك در حيات شيعى؛ نظريه [[بروجردی، حسین|آيت‌الله سيد حسين بروجردى]] در تاريخيت معرفت سنت؛ تاريخيت سنت و نظريه اختصاص خطاب به مشافهين و... از جمله مطالب و نظريات مطرح‌شده در اين فصل مى‌باشد <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/679|همان، 679]]</ref>.
در فصل هفتم، حدود حجيت سنت مورد بحث و بررسى قرار گرفته است. حجيت خبر ثقه در موضوعات؛ تقليد در اعتقادات؛ جهت‌گيرى‌هاى اماميه متأخر در حجيت سنت ظنيه در اعتقادات؛ نظريه تجويز ظن و آحاد در عقايد؛ نظريه حجيت آحاد در امور اضطرارى؛ نظريه [[خویی، ابوالقاسم|سيد ابوالقاسم خويى]] و علامه محمدحسين كاشف‌الغطاء؛ نظريه قرائت تاريخى و هرمنوتيك در حيات شيعى؛ نظريه [[بروجردی، حسین|آيت‌الله سيد حسين بروجردى]] در تاريخيت معرفت سنت؛ تاريخيت سنت و نظريه اختصاص خطاب به مشافهين و... از جمله مطالب و نظريات مطرح‌شده در اين فصل مى‌باشد <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/679|همان، 679]]</ref>


خلاصه مطالب مطرح‌شده در كتاب و نتايجى كه نويسنده از مباحث گرفته، در خاتمه كتاب، گنجانده شده است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/767|همان، ص 767]]</ref>.
خلاصه مطالب مطرح‌شده در كتاب و نتايجى كه نويسنده از مباحث گرفته، در خاتمه كتاب، گنجانده شده است <ref>[[http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/8102/1/767|همان، ص 767]]</ref>


== وضعيت كتاب ==
== وضعيت كتاب ==
۴۲۵٬۲۲۵

ویرایش