من وافقت کنیته کنیة زوجه من الصحابة

من وافقت كنيته كنية زوجه من الصحابة، از آثار محدّث، قاضی و فقیه شافعی قرن چهارم هجری قمری، ابوالحسن محمد بن عبدالله بن زکریا بن حَیوَیه نیشابوری مصری (273-366ق)، پژوهشی است که به معرفی اصحابی می‌پردازد که کنیه آنها با کنیه همسرانشان موافق است. پژوهشگر معاصر، مشهور حسن محمود سلمان، این کتاب را تصحیح و تحقیق کرده و تعلیقاتی را بر آن افزوده است.

من وافقت کنیته کنیة زوجه من الصحابة
من وافقت کنیته کنیة زوجه من الصحابة
پدیدآورانابن‌ حیویه‌، محمد بن‌ عبدالله‌ (نويسنده) سلمان، مشهور حسن (مصحح)
ناشردار ابن القيم
مکان نشرعربستان - دمام
سال نشر1409ق - 1988م
چاپ1
زبانعربی
تعداد جلد1
کد کنگره
/الف2م8 28/6 BP
نورلایبمطالعه و دانلود pdf

هدف و روش

  • ابن حیویه، تأکید کرده است: این، کتابی است که در آن جمعی از مردان صحابه پیامبر(ص) را یاد می‌کنیم که کنیه‌ای همانند کنیه همسرانشان داشتند و البته برخی از این بانوان هم جزو اصحاب بودند و برخی نبودند؛ برخی در عقد نکاح خود تا پایان ماندند و برخی طلاق گرفتند و برخی در روایات خودشان نامشان آمده و برخی در روایات دیگر یاد شده‌اند و آنچه ما از احوال آنان ذکر کرده‌ایم، در حدیثی که درباره آنها آورده‌ایم، موجود است[۱].
  • مشهور حسن محمود سلمان، گوید: تنوع آثار در زمینه کنیه‌ها و اسامی که در ابتدای علم رجال پدیدار شد، نشان می‌دهد که مشکل ضبط اسامی و تفکیک آن در همان دوران آشکار گردید و اثر حاضر یکی از آن رساله‌ها است[۲].

ساختار و محتوا

  • کتاب مختصر حاضر، به شناساندن 12 نفر از صحابه می‌پردازد که کنیه آنان هماهنگ با کنیه همسرانشان بوده است[۳].

نمونه مباحث

  • 1- «ابوایوب انصاری: خالد بن زید». با سند از ابوایوب انصاری نقل کرده است که پیامبر(ص) در هنگام مغرب یا نزدیک آن، صدایی شنید؛ پس گفت: این، قوم یهود است که در قبرهای خود عذاب می‌شوند.

«اُمّ‌ایوب انصاری: همسر ابوایوب». با سند از اُمّ‌ایوب انصاری نقل کرده است که پیامبر(ص) گفت: قرآن بر 7 حرف نازل شده است؛ هریک را بخوانی به آن رسیده‌ای[۴].

  • 6- «ابوذرّ غفاری: جندب بن جناده و گفته می‌شود: جندب بن سکن و...»....

«اُمّ‌ذرّ: همسر ابوذرّ غفاری». با سند، روایتی طولانی را از «اُمّ‌ذرّ» درباره تنهایی «ابوذرّ غفاری» در هنگام وفات در ربذه و رسیدن گروهی از مسلمانان از جمله مالک اشتر به آنجا و کفن و دفن «ابوذرّ غفاری»، نقل کرده است[۵].

پانویس

  1. ر.ک: مقدمه نویسنده، ص37-38
  2. ر.ک: مقدمه مصحح، ص8
  3. ر.ک: متن کتاب، ص89
  4. ر.ک: همان، ص38-40
  5. ر.ک: همان، ص63-64

منابع مقاله

مقدمه و متن کتاب.

وابسته‌ها