فاتحینژاد، عنایتالله
عنایتالله فاتحینژاد (متولد ۱ فروردین ۱۳۴۰ش)، نویسنده، پژوهشگر و عضو هیأت علمی دانشگاه در حوزه زبان و ادبیات عرب با مرتبه علمی دانشیار است. او مدیر بخش ترجمه دایرة المعارف بزرگ اسلامی به زبان عربی و عضو شورای عالی این مرکز میباشد. فاتحینژاد در سال ۱۳۷۶ برای تألیف کتاب «فرهنگ معاصر (فارسی به عربی)» به عنوان کتاب برگزیده سال جمهوری اسلامی ایران معرفی شد و این کتاب همچنین در سال ۱۳۹۰ به عنوان کتاب برتر در نهمین جشنواره کتابهای آموزشی رشد شناخته شد.
| عنایتالله فاتحینژاد | |
|---|---|
 | |
| نام کامل | عنایتالله فاتحینژاد |
| ولادت | ۱ فروردین ۱۳۴۰ |
| محل تولد | طبس (روستای کریت)، ایران |
| محل زندگی | تهران |
| دین | اسلام |
| پیشه | عضو هیأت علمی دانشگاه، نویسنده، پژوهشگر |
| منصب | مدیر بخش ترجمه دایرة المعارف بزرگ اسلامی به عربی، عضو شورای عالی دایرة المعارف بزرگ اسلامی |
| اطلاعات علمی | |
| درجه علمی | دکتری زبان و ادبیات عرب |
| دانشگاه | دانشگاه علامه طباطبایی، دانشگاه تهران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات |
| علایق پژوهشی | زبان و ادبیات عرب، فرهنگ و تمدن اسلامی، ایرانشناسی، ترجمه |
| برخی آثار |
|
ولادت
عنایتالله فاتحینژاد در سال ۱۳۴۰ در روستای کریت از توابع شهرستان طبس به دنیا آمد. او تحصیلات ابتدایی و دبیرستان را در طبس و مشهد به پایان برد.
تحصیلات
فاتحینژاد دوره کارشناسی را در رشته زبان و ادبیات عرب در دانشگاه علامه طباطبایی به پایان رساند. سپس مقطع کارشناسی ارشد را در دانشگاه تهران گذراند و در نهایت در سال ۱۳۷۵ موفق به اخذ درجه دکتری زبان و ادبیات عرب از دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات شد.
فعالیتها
فعالیتهای علمی و اجرایی عنایتالله فاتحینژاد بسیار گسترده است و میتوان آن را در چند حوزه دستهبندی کرد:
فعالیتهای علمی و اجرایی:
- عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز با مرتبه دانشیار (پایه ۲۱).
- عضو شورای عالی و مدیر بخش ترجمه دایرة المعارف بزرگ اسلامی به زبان عربی.[۱]
- سردبیر مجله پژوهشهای ادبی.
- داور جشنواره نقد کتاب و جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران.
- سابقه تدریس در دانشکده الهیات دانشگاه تهران، دانشگاه الزهرا و دانشگاه آزاد اسلامی.
فعالیتهای علمی و تحقیقی بینالمللی:
- عضو کمیته مشترک فهرست نویسی نسخه های خطی فارسی و عربی کتابخانه دانشگاه قازان (تاتارستان) در سالهای ۱۹۹۹-۲۰۰۰ میلادی.
- تدریس زبان فارسی برای استادان و دانشجویان دانشکده خاورشناسی دانشگاه قازان، جمهوری تاتارستان (اکتبر تا دسامبر ۱۹۹۹).
- همکاری با پروژه تدوین لغتنامه «معجم الدوحة التاریخی» در دانشگاه قطر از سال ۱۳۹۸ش.
فعالیتهای تألیفی و پژوهشی:
- تألیف بیش از ۶ کتاب و انتشار بیش از ۱۶۸ مقاله در زمینه ادبیات عرب، تاریخ و فرهنگ ایران.
- فعالیت به عنوان مؤلف و ویراستار در دایرۀالمعارف بزرگ اسلامی از سال ۱۳۶۷ش تا کنون.
سخنرانیها و همایشها
- سمینار زبان فارسی و نقد آثار ایران شناسان روسی (سنت پترزبورگ، ۱۳۷۸ش) با عنوان سخنرانی «ضرورت احیای مکتب ایران شناسی قازان».
- سمینار شرق شناسی (دانشگاه قازان، اکتبر ۱۹۹۹م).
- کنگره ابن سکیت (اهواز، دی ۱۳۷۲ش) با عنوان سخنرانی «نقش ابن سکیت در جمع آوری و تدوین روایات شفاهی».
- بزرگداشت دکتر آذرتاش آذرنوش (انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، آذر ۱۳۹۶ش).
- بزرگداشت دکتر آذرتاش آذرنوش (مؤسسه خانه کتاب، اردیبهشت ۱۳۹۶ش).
- بزرگداشت فعالیتهای علمی دکتر سید مرتضی آیتالله زاده شیرازی (۱۳۷۸ش).
آثار
کتابهای تألیفی:
- امهات المصادر العربیۀ، سازمان مطالعه و تدوین کتب دانشگاهی (سمت)، ۱۳۷۷ش (چاپ دهم: ۱۳۹۸ش).
- فرهنگ معاصر (فارسی به عربی)، انتشارات فرهنگ معاصر (برنده جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران در سال ۱۳۷۶ و کتاب برتر در نهمین جشنواره کتابهای آموزشی رشد در سال ۱۳۹۰).
- آیین ترجمه (با همکاری بابک فرزانه)، انتشارات محبوب، ۱۳۷۷ش.
- درآمدی بر مبانی ترجمه، انتشارات آیه، ۱۳۸۲ش (برنده جایزه کتاب سال دانشگاه آزاد اسلامی در سال ۱۳۹۷ش).
- فهرست نسخه های خطی کتابخانه دانشگاه قازان (با همکاری آلسو ارسلانوا و دیگران)، کتابخانه آیتالله مرعشی، ۱۳۸۳ش.
- ایرانیان و ادبیات و فرهنگ عربی، انتشارات فرهنگ معاصر (زیر چاپ).
ترجمهها:
- اطلس تاریخ اسلام (ترجمه از عربی)، تألیف آذرتاش آذرنوش، سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح، ۱۳۷۵ش (برنده جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران در بخش ترجمه در سال ۱۳۷۶).
- رمان رادوبیس، تألیف نجیب محفوظ، نشر ماهی، ۱۳۸۹ش.
- صحیفه نور (همکاری در ویرایش و ترجمه بیانات امام خمینی به عربی)، ۱۳۶۹ش.
- ترجمه ۱۲۵ مقاله از مقالات دایرة المعارف بزرگ اسلامی به عربی (۱۳۹۴ تا ۱۳۹۹ش).
برخی از مقالات علمی-پژوهشی:
- واژههای فارسی در ادب الکاتب ابن قتیبه، مجله فرهنگ نویسی (نامه فرهنگستان)، ۱۳۸۸ش.
- واژههای معرب فارسی و معرب در کهن ترین لغت نامههای عربی، مجله فرهنگ نویسی (نامه فرهنگستان)، ۱۳۹۲ش.
- تحلیل و بررسی نقش ادیبان کرد در تحولات ادب عربی دوره عباسی (با همکاری شعله ظهیری)، مجله ادب عربی، ۱۳۹۷ش.
- نگرشی نو بر ادبیات کهن عربی و ارتباط آن با فرهنگ ایرانی، نشریه پژوهشهای ادبی، ۱۳۸۲ش.
- بررسی و آنالیز ساختار نسیب در شعر جاهلی، مجله مطالعات نقد ادبی، ۱۳۸۸ش.
- قرائت شاذ حمزه اصفهانی در کتاب التنبیه علی حدوث التصحیف (با همکاری حمید عابدی فیروزجایی)، مطالعات تاریخی قرآن و حدیث، ۱۳۹۱ش.
- ایرانیان پیشگامان نهضت فرهنگی ادبی (سدههای ۲ و ۳)، مطالعات نقد ادبی، ۱۳۹۲ش.
- بررسی تاثیر تحولات اجتماعی ـ سیاسی بر زندگی و آثار خیر الدین زرکلی (با همکاری فاطمه قجری)، مجله ادبیات تطبیقی، ۱۳۹۸ش.
- بررسی درون مایههای عرفانی در ادبیات پایداری در شعر طاهره صفارزاده و بشری البستانی (با همکاری بهنام فعلی و لطیفه سلامت)، مجله عرفان اسلامی، ۱۳۹۹ش.[۲]
نقد کتاب:
- معرفی و نقد کتاب راههای نفوذ فارسی در فرهنگ و زبان عرب جاهلی، نامه فرهنگستان، ۱۳۷۵ش.
- نقدی بر کتاب فن ترجمه، کتاب ماه ادبیات و فلسفه، ۱۳۸۲ش.
- نقد و بررسی کتاب ترجمه و تحلیل دیوان متنبی (ترجمه علیرضا منوچهریان)، کتاب ماه ادبیات، ۱۳۹۲ش.[۳]
پانويس