عصار، سید محمد
محمد بن محمود حسینى لواسانى تهرانى (۱۲۲۶-۱۳۱۵ق)، حکیم، فقیه، اصولی و شاعر دوره قاجار. وی در تهران متولد شد و پس از تحصیلات مقدماتی در آنجا، برای ادامه تحصیل به عراق سفر کرد و در کربلا، سامرا و نجف از محضر استادانی چون میرزای شیرازی و آخوند خراسانی بهره برد. عصار پس از بازگشت به ایران، سالها در تهران و سپس در مشهد ساکن شد و به تدریس و تألیف پرداخت. او در علوم مختلفی چون فلسفه، کلام، فقه، اصول و حدیث تبحر داشت و آثاری در این زمینهها تألیف کرد. از جمله آثار او میتوان به «رسالة فی رد مذهب الوهابیة»، «برکات الرضویة» در اصول فقه و «الاشراقات الرضویة» (شرحی بر منظومه حکیم سبزواری) اشاره کرد. او همچنین شاعری توانا بود و اشعاری از او به جای مانده است. سرانجام در مشهد درگذشت و در حرم امام رضا(ع) به خاک سپرده شد.
| سید محمد عصار | |
|---|---|
![]() | |
| نام کامل | سید محمد بن محمود حسینی لواسانی تهرانی |
| نامهای دیگر | عصار، تهرانی عصار |
| نام پدر | سید محمود لواسانی |
| ولادت | ۱۲۲۶ق (یا ۱۲۶۴ق به روایتی) |
| محل تولد | تهران، ایران |
| محل زندگی | تهران، کربلا، سامرا، نجف، مشهد |
| رحلت | ۱۳۱۵ق (یا ۱۳۵۶ق به روایتی) |
| مدفن | حرم امام رضا(ع)، مشهد (ایوان طلا) |
| دین | اسلام |
| مذهب | شیعه دوازده امامی |
| پیشه | حکیم، متکلم، فقیه، اصولی، شاعر، مفسر |
| اطلاعات علمی | |
| حوزه | حوزه علمیه تهران، کربلا، سامرا، نجف |
| علایق پژوهشی | فلسفه، کلام، فقه، اصول، حدیث، تفسیر، شعر |
| اساتید | |
| شاگردان | میرزا احمد بن صالح بادکوبهای |
| برخی آثار |
|
ولادت
به سال 1264ق متولد شد.
در اوائل عمر معروف به ناظم بود، سپس به آشفته تهرانى و در آخر عمر به عصار معروف شد در تهران و مشهد زندگى کرد و خانوادهاش در اصل از مازندران بودند پدرش سید محمود لواسانى ابتدا در لواسان زندگى میکرد سپس به تهران مسافرت کرد.
تحصیلات
دروس مقدمات را در تهران فرا گرفت و در دوازده سالگى به طالقان سفر کرد و پس از بازگشت، معالم الاصول و شرح لمعه را نزد محمدحسن چاله میدانى و ملا اسماعیل قره باغى فرا گرفت. بعد از اتمام مرحله سطح در تهران به کربلاء رفت تا از محضر علمائى چون زینالعابدین مازندرانى (متوفى 1309ق) - مرجع تقلید هند و مازندران- بهره گیرد بعدها به مدینه مسافرت کرد و با خالد پاشا حاکم آنجا ملاقات نمود.
در مدت اقامت، کتاب التحفه المدنیه را در عروض به سال 1290ق تألیف کرد در همان سال به مکه رفت و در درسهاى سید احمد دحلان و درس ادبیات محمد بسیونى شرکت کرد و اجازه روایت صحاح سته اهل سنت را از مولى عبدالغنى هندى حنفى دریافت کرد.
وى سفرى به بیروت و دمشق داشت سپس به نجف بازگشت. در سال 1296ق براى شرکت در درس میرزاى شیرازى به سامراء آمد و تا سال 1301ق همان جا ماند. پس از ترک آن دیار رحل اقامت در تهران افکند.
از اساتید دیگر عصار مىتوان آخوند خراسانى را برشمرد. ایشان همچنین موفق شد اجازه روایت از میرزا حسین نورى، سید مهدى قزوینى، سید محمد بحر العلوم، شیخ محمدحسن مامقانى و عباس کاشف الغطاء دریافت کند. و بعد دوازده سال کناره گیرى از مردم در سال 1340ق، تهران را به مقصد مشهد ترک نموده و تا آخر عمر در جوار حضرت امام رضا(ع) باقى مانده است.
شاگردان
ایشان شاگردان زیادى از جمله میرزا احمد بن صالح بادکوبهاى را تربیت کرد.
وفات
سید عصار در محرم سال 1356ق در مشهد از دنیا رفت و در ایوان طلا حرم رضوى به خاک سپرده شد.
آثار
برخى از آنها عبارتند از:
- برکات الرضویه، یک دور اصول فقه
- فقاهة الرضویه
- تفسیر ناسخ التفاسیر
- تلخیص الکفایه
- الهامات الرضویه، شرح زیاره جامعه
- قواع الاوهام فى رد کتاب ینابیع الاسلام
- رسالة فى رد مذهب الوهابیه
- مختصر حیاة الامام الرضا(ع)
- الاشراقات الرضویه، شرح عربى منظومه سبزوارى
- شرح منظوم بر گلشن راز
وى همچنین آثار شعرى دیگر و شروح، حواشى و تصحیحات ارزشمندى دارد.
