زمان تاریخی: پژوهشی فلسفی در تاریخنگری و تاریخنگاری دوره اسلامی
| زمان تاریخی: پژوهشی فلسفی در تاریخنگری و تاریخنگاری دورۀ اسلامی | |
|---|---|
 | |
| پدیدآوران | سلیم، رضوان (نویسنده)
ناصری طاهری، عبدالله (مترجم) خسروی، لیلا (مترجم) |
| ناشر | مروارید |
| مکان نشر | تهران |
| سال نشر | 1403 |
| شابک | 7ـ028ـ324ـ622ـ978 |
| موضوع | فلسفه تاریخ، تاریخنگاری اسلامی |
| زبان | فارسی |
| کد کنگره | DS 35/65 |
زمان تاریخی: پژوهشی فلسفی در تاریخنگری و تاریخنگاری دورۀ اسلامی تألیف رضوان سلیم با ترجمه عبدالله ناصری طاهری و لیلا خسروی؛ این کتاب به بررسی مفهوم زمان در اندیشۀ تاریخنگاران مسلمان میپردازد و نشان میدهد چگونه درک متفاوت از زمان، شیوههای تاریخنگاری در تمدن اسلامی را شکل داده است.
ساختار
کتاب شامل هفت فصل اصلی (تاریخنگری، پیامبریها، هویتها، سیاستها، امور مذهبی، حکمتها، امور غیبی) به همراه مقدمه مترجمان و نویسنده است.
گزارش کتاب
کتاب «زمان تاریخی» اثر رضوان سلیم با ترجمه عبدالله ناصری طاهری و لیلا خسروی، پژوهشی عمیق و نظاممند درباره مفهوم زمان در تاریخنگاری اسلامی است. نویسنده در این اثر نشان میدهد که چگونه مورخان مسلمان با چالشهای نظری درباره زمان مواجه بودهاند و چگونه این چالشها بر شیوههای تاریخنگاری آنان تأثیر گذاشته است.
سلیم در فصل اول به بررسی مفهومشناسی واژه «تاریخ» و ارتباط آن با زمان میپردازد. او با تحلیل آثار مورخانی مانند کافیجی و سخاوی، نشان میدهد که چگونه تاریخنگاری اسلامی از ابتدا با مسئله زمان درگیر بوده است. فصل دوم به بررسی زمان در سیرهنویسی نبوی اختصاص دارد و نشان میدهد چگونه «زمان دینی» محور اصلی تنظیم رویدادهای تاریخی قرار گرفته است.
در فصل سوم، نویسنده به تحلیل شکلگیری هویت اسلامی در تقابل با هویتهای پیشااسلامی میپردازد و نشان میدهد چگونه این تحول هویتی بر درک از زمان تاریخی تأثیر گذاشته است. فصل چهارم به بررسی گذار از «زمان دینی» به «زمان سیاسی» در دوره خلافت اسلامی میپردازد و تحلیل میکند که چگونه مفاهیمی مانند بیعت، ارتداد و فتنه به عنوان نقاط عطف زمانی در تاریخنگاری اسلامی عمل کردهاند.
فصل پنجم به بررسی تأثیر اندیشههای مذهبی بر تاریخنگاری اسلامی، با تمرکز بر کتاب «ملل و نحل» شهرستانی اختصاص دارد. در فصل ششم، نویسنده با تحلیل آثار ابن خلدون و مقدسی، به بررسی رابطۀ فلسفه و تاریخ و تأثیر آن بر درک از زمان تاریخی میپردازد.
فصل پایانی کتاب به بررسی «امور غیبی» و نسبت آن با زمان تاریخی اختصاص دارد. سلیم در این فصل با تحلیل آثاری مانند مقدمه ابنخلدون، چهار شکل از زمان (بیزمانی، غیرزمانی، بازگشت زمان و آخرالزمان) را در تاریخنگاری اسلامی شناسایی و تحلیل میکند.
این کتاب با رویکردی فلسفی-تاریخی و با استناد به گستره وسیعی از منابع اولیه تاریخنگاری اسلامی، تصویر روشنی از تحول مفهوم زمان در اندیشه تاریخی مسلمانان ارائه میدهد و برای پژوهشگران فلسفه تاریخ، تاریخ اسلام و تاریخنگاری منبعی ارزشمند محسوب میشود.[۱]
پانويس
منابع مقاله
پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات